XIIFo.
ditaſſet aliquē. ⁊ ille nollet recognoſcere. infideliſſimus ⁊ ingratiſſimꝰ eſſet. Aliqui exaltati ꝑ deū erigunt̉ ꝯtra deū. dicētes Manus noſtra excelſa. ⁊ nō dn̄s fecit hec omīaDeutero. xxxij.Secūda dr̄a vſus gratie eſt. quia debeteſſe virilis in ſe. Optimū eſt gratia ſtabilire cor. nō eſcis que nō ꝓfuerūt ambulātibꝰī eis. ad Heb̓. xiij. Qui vult habere brachiafortia. oportet ꝙ exerceat ſe in operibꝰ ꝟtutum. Unde apl̓us. pͥma Corinth̓. xv. Gratia dei ſum id qd̓ ſum. ⁊ gratia eiꝰ in me vacua nō fuit. Sequit̉. abundantiꝰ om̄ibꝰ laboraui. nō ego. ſed gratia dei mecū. Uideqͣꝫ virtuoſos facit gratia ſpūſſancti. Samſon capillatꝰ fortiſſimꝰ fuit. In ſeptē capillis fortitudo eius. id eſt. in ſeptiformi gratia ſpūſſancti. Quādo vero attōſus eſt perDalidā. factꝰ eſt imbecillis ſicut ceteri homines. Iudicū. xvi. Des vnū ſine gratiaqpoſſit ſuſtinere qd̓ Laurentiꝰ ſuſtinuit. nihil poſſumꝰ facere ſine gratia. nihil ita durū quod nō poſſumꝰ ſuſtinere cū gratia.Sine me nihil poteſtis facere. dicit chriſtꝰIoh̓. xv. Om̄ia poſſum in eo qui me cōfortat. dicit apoſtolꝰ ad Philip̄. iiij.Tertio vſus gr̄e debet eſſe liberalis inꝓximū. Gratis accepiſtis gratis date. Matthei. x. Quare nō vendis o ſol lucē tuam.Gratis accepi. gratis cōmunico. Quarenō vendis rene aquā tuā Gratis accepi. gͣtis fundo. Solꝰ miſer homo vēdit gratiam ſibi collatā. Uenit aūt hec venditio primo a Symone mago. Heu ſymon mageverticē apoſtolorū petrū voluiſti facere ſymoniacu. pecunia tua tecū ſit in ꝑditionemActuū. viij. qꝛ exiſtimaſti donū dei pecuniapoſſideri. Petrꝰ dicit pͥma Pet̓. iiij. Unuſquiſqꝫ ſicut accepit gratiā in alterutrū illaꝫadminiſtrāteſ. ſicut boni diſpēſatores multiformis gratie dei. Dyoniſiꝰ determinatvſum gratie in angelica hierarchia. dicens.ꝙ ſi ſuꝑiores angeli nollēt influere in inferiores. clauderēt ſibi viā influētie a ſuperiori. Qui habuerit ſubſtantiā huiꝰ mundi ⁊viderit fratrē ſuū neceſſitatē habere. ⁊ clauſerit viſcera ſua ab eo. quomō charitas deimanet in eo. pͥmo Ioh̓. iij.Habet aūt gratia fructū triformēPrimus fructꝰ eſt remiſſio culpeSecūdus fructꝰ eſt plenitudo iuſticieTertiꝰ fructꝰ eſt ꝑpetuatio vite beate.
Primꝰ ergo fructꝰ gratie eſt remiſſio culpe. Unde apoſtolꝰ ad Roma. v. Iuſtificatiper fidē pacē habeamꝰ ad deuꝫ ꝑ dn̄m noſtrū Ih̓m chriſtū. ꝑ quē acceſſum habemꝰad deū. ⁊ gloriamur in ſpe glorie filioꝝ deiDicūt philoſophi ꝙ nō mutat̉ quis de vicio ad virtutē. niſi ꝑ aſſuefactionē ad cōtrarium habitū. Ita nec remittit̉ culpa in eternum niſi ꝑ gratiā Nota tamē ꝙ ethycuscōſiderat viciū ẜm ꝙ dicit deordinationeꝫcirca ꝑſonā ſingularē. vel circa rem familiarem. vel circa rē ciuilē. Theologꝰ conſiderat in peccato diuinā offenſam. Tū ergo qͥper p̄uaricationē legis deū inhonoras. ſubiacebis ſeueritati vltricis pene. quia nō eſtdedecꝰ culpe ſine decore iuſticie. Ueruꝫculpa eſt infinita. qꝛ tanta eſt offenſa qͣꝫtusis qui offendit̉. Infinita inqͣꝫ nō intenſiue.ſed ꝓceſſiue neceſſe eſt igit̉ penā eſſe eternāꝙ ſi remittat̉ eternitas pene. hoc erit per influentiā gratie. Igit̉ gratia liberat a ſeruitute peccati ⁊ diaboli.Secundꝰ fructꝰ gratie eſt plenitudo iuſticie. Trifurcat̉ autē iuſticia ẜm ꝙ homoeſt iuſtꝰ in ſe. Iuſtꝰ quo ad deū. Iuſtꝰ quoad ꝓximū. Sunt aūt vt docet Auguſtinꝰduę ꝑtes iuſticie. declinare a malo ⁊ facerebonū. De hac iuſticia q̄ eſt fructus gratiedicit apoſtolꝰ ad Ty. ij. Apparuit gratia deiſaluatoris noſtri omībꝰ hominibꝰ. erudiēsnos. vt abnegātes impietatē ⁊ ſecularia deſideria. ſobrie iuſte ⁊ pie viuamꝰ in hoc ſeculo. expectātes beatā ſpem ⁊ aduentū gloriemagni dei ⁊ ſaluatoris nr̄i Ieſu xp̄i. Heceſt gratia q̄ cuncta mala pellit. cuncta bonatribuit. Igit̉ ī gratia eſt plenitudo iuſticie.Unde ſapiētia increata dicit in Eccl̓iaſticoxxiiij. Ego mater pulcre dilectiōis ⁊ timoris ⁊ agnitiōis ⁊ ſancte ſpei. In me omnisgratia vite ⁊ veritatis. in me om̄is ſpes vite ⁊ virtutis. Trāſite ad me om̄es qui concupiſcitis me. ⁊ a generationibꝰ meis adimplemini. Qui volūt eſſe pleni gratia trāſeant ad chriſtū. Trāſire autē nō poſſunt niſiinſurgāt ꝯtra ſe. ⁊ eleuent̉ ſupra ſe. ⁊ diligātdeū ſuꝑ om̄ia. ⁊ inimicū ſicut ſeipſos. Hocautē eſſe nō poteſt ſine gratia vite ⁊ ꝟ̓tutis.Diligere ſolū amicum. nō eſt virtus gratieNam ſi diligitis eos qͥ vos diligūt. q̄ gr̄a.Tertiꝰ fructꝰ gratie eſt aſſecutio felicitatis eterne. Nā ſtipēdia peccati mors. gratiaautē dei vita eterna. ad Roma. vj. Peccatū