55Principiū ſacre ſcriPrui
In Cxodo. xx. Ego ſum dominus deus tuus fortis ⁊ zelotes. vindicans iniquitatempatrum in filios. vſqꝫ in tertiam ⁊ quartamgenerationem. Propter hec ⁊ ſimilia quidam legem moſaycam opinātur iniuſtam⁊ a deo bono ⁊ iuſto minime datā fuiſſe mētiuntur. vt marchioniſte ⁊ cerdoniani. ẜmꝙ recitat Damaſcenus. lib̓. de here. Hūcerrorem diffuſe pertractat Auguſtinꝰ contra Fauſtum. ⁊ contra aduerſarium legis⁊ prophetarum. Legis autem iuſticia tamin nouo qͣꝫ in veteri teſtamento commēdatur. In Eccleſiaſtico quippe ſcriptū ē. xxiiij.Legem mandauit Moyſes in preceptꝭ iuſticiarum. Et Sapīe. vj. nominatur lex iuſticie. De ipſa etiam dicit apoſtolus Romanorum. vij. Itaqꝫ Lex quidem ſancta ⁊ mādatum ſanctum ⁊ iuſtum ⁊ bonum. Legisetiam diuine iuſticia velut a populi ore probatur per humanarum reꝝ iuſticiam. quea diuina lege deriuantur. ẜm ꝙ aperte d̓cet Origenes libro Numeroꝝ. capl̓o. xx.Adducit̉ etiam ad hocidem pro ſigno. Ꝙnonnulle leges veteris teſtamenti tanguntur in iure ciuili. Cum tamen leges romanorum ceperint a numa pompilio. qui ſucceſſerat Romulo. ẜm Iſidorū libro. v. in pͥncipio. Hic romulus mille annis fuiſſe probatur poſterior Moyſe. vt dicit idē Iſidorus libro qͥnto in fine. Eoncordat auteꝫiſti ſententie. ꝙ veterū legū in quibus multa legi dei fuere contraria. iaꝫ nullus vſuseſt a tempore Conſtantini īperatoris chriſtiani. nouis incipientibus. ⁊ poſtea ꝑ Thedoſiū imperatorē etiā criſtianum. ad ordinem conuenientē redactis. ẜm ꝙ docet Iſdorus eodē libro quo ſupra. Hec ergo omnimoda ſigna ſunt. ꝙ ius ciuile ẜm legē diuinam regulatur ⁊ ordinatur. qͣꝫuis adhucaliqua reperiantur in eo. que a iure diuinodiſcordent. ſicut de vſuris ⁊ concubinis etquibuſdam alijs paucis. ẜm ꝙ patet in canone. diſ. x. Lege īperatorum. que om̄inovel abrogata ſunt vel abroganda. quia lexque obuiat ſacre ſcripture ⁊ decretis pape.⁊ moribus bonis. nullius debꝫ eſſe momēti. diſ. xij. Non licet. Alij ſunt qui inſipiētiam in ſacram ſcripturam impingunt. ẜmꝙ inſinuat apoſtolus ad Corinth̓. jͣ. Iudeiſigna petunt ⁊ greci ſapientiam queruntImpingunt autem inſipientiam. rei. verbi. ⁊ modi. Rei. quoniam de rebus humi-
libus videtur agere. vtpote de iugulationepecorum. de lepra domorum vel veſtium.de contextione analogiaruꝫ. ⁊ quibuſdamalijs. que parum aūt nihil ad ſapientiā animi vel bonitatem conferre videntur. cumtam ars qͣꝫ virtus conſiſtāt circa arduumrdifficile. Talem ſe fuiſſe confitetur Auguſtinus ante ſuam plenam conuerſioneꝫ adchriſtum. iij. confeſſ. dicens. Itaqꝫ inſtituianimum meum intendere in ſcripturas ſacras. vt viderem quales eſſent. Et ecce video rem non compertā ſuperbis. neqꝫ nudatam pueris. ſed inceſſu humilem. ſucceſſu excelſam. ⁊ velatam myſterijs. Et nō erāego talis vt intrare poſſem in eam. aut ceruicem inclinare ad eius ingreſſum. Sꝫ viſa eſt mihi indigna cum dignitati tullianecompararē. tumor enim meus refugiebatmodum illiuſ. ⁊ acies mea non penetrabatinteriora eiuſ. Uerūtamen illa erat que creſceret cum paruulis. ſed ego dedignabareſſe paruulus.Simplicitatis ⁊ inſipientie verbi. lex diuina frequenter arguitur. ſed ab illis quioſt quarundā litterarum ſecularium verboſam. potiꝰ qͣꝫ fructuoſam eloquentiaꝫ adſacram ſcripturam recenter accedunt. ẜmꝙ de ſeipſo beatus Dieronymꝰ ſcribit adEuſtochium. Itaqꝫ miſer ego lecturꝰ Tullium ieiunabaꝫ. ⁊ poſt crebras vigilias plato ſumebatur in manibus. Si quando inmemetipſum conuerſus prophetas legerevoluiſſem. ſermo horrebat incultus. ⁊ quialumen cecis oculis non videbam. nō oculorum putabā culpam eſſe ſed ſolis.Modum autem tractādi quo ſacra ſcriptura contexitur. rep̄hendunt indocti. ẜmRabanum. c. xciiij. G. Procedit enim. narrando. precipiendo. prohibendo. cōminando. pro mittendo. qui modus potius ad legem pertinet qͣꝫ ad artem. que procedit permodum queſtionis. reſponſionis. oppoſitionis. ſolutionis. nunc diffiniens. nunc diuidens. nunc arguens. nunc ꝯcludens.Erroris primi ⁊ tertij deſtructio eſt. qͥaſcriptura ſacra eſt de deo tanqͣꝫ de ſubiectonobiliſſimo ⁊ arduiſſimo. vnde ⁊ theologiadicitur. Deſtruitur etiam per hoc ꝙ omne genus veritatis ⁊ ſapientie in ſcripturaſacrā reperire contingit. ẜm Auguſtinū dedoctrina xp̄iana. libro. ij. Ait em̄ ſic. Quicquid homo extra ſacram ſcripturam didi-