¶ Itinerarius mentis in deū
in eo quedam ſunt generātia: quedaꝫgenerata: q̄dā regentia hec ⁊ illa. Generantia ſunt corpora ſimplicia: ſcilꝫcorpora celeſtia et quattuor elemēta.Nā ex elementis ꝑ virtuteꝫ lucis reconciliantis cōtrarietatem elementorū in mixtis: habent generari ⁊ produci quecunqꝫ generātur ⁊ ꝓducunt̉ꝑ operationē virtutis naturalis Generata vero ſunt corpora ex elementis compoſita: ſicut mineralia: vegetabilia: ſenſibilia: ⁊ corpora hūana Regentia hec ⁊ illa: ſunt ſubſtātie ſpūales: ſiue omnino ꝯiuncte: vt ſunt aīebrutales. ſiue coniūcte ſeparabiliter:vt ſunt ſpūs rōnales. ſiue omnino ſeparate: vt ſunt ſpūs celeſtes qͦs ph̓i ītelligentias: nos angelos appellamusQuibꝰ ẜm ph̓os ꝯpetit mouere corpora celeſtia. ac per hoc eis attribuit̉adminiſtratio vniuerſi: ſuſcipiendo aprima cā ſcꝫ deo virtutis influentiaꝫquā refundunt ẜm opus gubernationis: qd̓ reſpicit rerum cōſiſtentiā naturalē. Scd̓m autē theologos attribuit̉ eiſdem regimen vniuerſi ẜm imperium ſummi dei: qͣntū ad oꝑa reꝑarationis. ẜm que dicūtur adminiſtrattorij ſpūs: miſſi propter eos qui hereditatem capiunt ſalutis. Hō igit̉ quidicitur minor mūdꝰ habꝫ qͥnqꝫ ſenſusquaſi qͥnqꝫ portas ꝑ quas intrat cognitio oīm que ſunt in mundo ſenſibili in aīam ip̄ius. Nam per viſum intrant corpora ſublimia ⁊ luminoſa etcetera colorata. ꝑ tactū vero corporaſolida et terreſtria. Per tres ꝟo ſenſus intermedios intrant intermediavt ꝑ guſtū aqueā: ꝑ auditū aerea: perodoratum vaporabilia. que aliquidhabent de natura humida: aliquid deaerea: aliqͥd de ignea ſeu calida: ſicutpatꝫ in ſumoᶻ ex aromatibꝰ reſoluto.Intrant igit̉ per has portas tā corpora ſimplicia qͣꝫ etiā cōpoſita et etiā
ex his mixta. Quia vero ſenſu ꝑcipimus: nō ſolū hec ſenſibilia particularia. que ſunt lux: ſonus: odor: ſaporet qͣttuor pͥmarie qͣlitates qͣs apprehēdit tactus. verūetiā ſenſibilia cōia: q̄ſunt: numerꝰ: magnitudo: figura: qͥes⁊ motꝰ Et omne qd̓ mouetur ab aliomouetur: ⁊ quedā ſeip̄is mouent̉ ⁊ qͥeſcūt: vt ſunt aīalia. dum per hos qͥnqꝫ ſenſus: motus corpoꝝ apprehendimus: manuducimur ad cognitionemmotorum ſpiritualium tanqͣꝫ per effectum in cognitionem cāruꝫ ¶ Intratigitur q̄ntum ad tria rerū genera inanimā humanā per apprehenſionemtotus mundus iſte ſenſibilis. Hec ātſenſibilia exteriora ſunt. que primo ingrediūtur in animā per portas quīqꝫIenſuū. Intrant inquam nō per ſubſtantias ſuas ſed per ſimilitudines ſuas: primo generatas in medio: ⁊ demedio in organo exteriori: et de organō exteriori in interiori: et de hoc inpotentiā apprehenſiuā. Et ſic generatio ſpeciei in medio: et de medio in organo: et cōuerſio potentie apprehenſiue ſuper illam: facit apprehēſionē omniū eoꝝ que exteriꝰ apprehendit. Adhanc apprehenſionem ſi ſit rei conuenientis ſequitur oblectatio Delectat̉autem ſenſus in obiecto per ſimilitudinem abſtractam percepto: vel rōneſpecioſitatis: ſicut in viſu. vel rationeſuauitatis ſicut in odoratū ⁊ auditu.vel rōne ſalubritatis ſicut in guſtu ⁊tactu: appropriate loquendo. Omnisautem delectatio eſt rōne ꝓportionalitatis. Sed qm̄ ſpēs tenet rationemforme: virtutis: et operationis. ẜm ꝙhabꝫ reſpectum ad principium a quomanat: ad mediū ad qd̓ trāſit. ad terminū ad quem agit. Ideo proportionalitas: aut attenditur in ſimilitudine ẜm ꝙ tenet rōnem ſpeciei ſeu forme: et ſic dicitur ſpecioſitas: qꝛ pulcri