De ſymonia
36
Iita. Cuilibet exꝑto in ſua arte credēdū eſt¶ Ubi aūt diſſentiunt doctores ſuꝑ aliqͦcaſu/ cuiꝰ vtraqꝫ ꝑs ſiue agat̉ ſiue nō agat̉/pōt in culpā v̓ti/ ꝓut exemplificatū ē in. c.inqͥſitionis. extra de ſen. excō. Oportet tūcattedere ꝑticularius ad circūſtantias tamexꝑte doctoꝝ loquentiū. vt qꝛ iſti ſunt plures ⁊ famoſiores ſanctiores qͣꝫ et in dictisalijs ſolidiores ꝙͣ ex parte illius rei que nōagenda/ vel agenda proponit̉. Demū ex fine ⁊ intentōne agentium. Ut ex omnibuseliciatur de duobus ꝓbabilibus propoſitis quid illoꝝ ꝓbabilius habēdū ſit. Pretactum eſt inſuꝑ de reſolutōe facienda adtermīos iuris diuini/ vbi humana iura diſſonare ad inuicē. vel cōtra charitatē viderent̉ militare. Ita em̄ fieri neceſſe fuit proſedatōe ſciſmatis ꝑ cōcilij generalis cōuocatōeꝫ ſine papa recepto ꝑ oēs qui cōuenerant ⁊ ꝑ iudiciū cōcilij ſuꝑ vtroſqꝫ ꝯtēdentiū de papatu Nō obſtāte lr̄ali ſono decretoꝝ qd̓ nec cōciliū euocari pōt ſine papa.nec papa pōt a toto cōcilio iudicari. ¶ Shec hactenus: ꝓteſtatōe ſubiuncta. ꝙ nihilhic vel alibi temerarie loqui ꝓpoſitū fuit.nihil cum cōſcientia vel detractōnis vel inordinati fauoris. vel amaricati cordis. nihil deniqꝫ in fauorem illicitoꝝ contractuum vel contrahentiū. p̄ſertim vſurarie prauitatis. quam nouimus tam diuino ꝙͣ humano iure damnatam.¶ Finit tractatus de contractibus.Incipit tractatus Heiuſdem de ſymonia.Uper materia ſymoniace labisin collatione beneficioꝝ per papam reſoluendo materiā ad radiceꝫ ſcripture ſacre. qua dimiſſa ꝑcurrere ramos opinionumparticularium fine caret. ponitur hec vnica concluſio.Ymoniaca labes cōtra ius diuinūvel de ſymoniaca ſpecie ſuſpectū eſtin cōferente beneficiū eccl̓iaſticum(etiaꝫ ſi ſit papa) exigere vel extorquere abeneficiādo/ ꝓmptā pecuniā/ ſub titulo pͥmoꝝ fructuū ac impedire poſſeſſione ⁊ officiationē ſuā quouſqꝫ ſoluerit illā pecuniāDeducemus cōcluſionē hanc primo ex ſe-
ptem ſuppoſitionibꝰ fundatis in iure diuino. ¶ Dehinc reſpōdebimus ſeptē obiectōnibus. ¶ Subinde ſepteꝫ cōſiderationesvel doctrinas adijciemus.Prima ſuppoſitioUpponit̉ pͥmo ꝓ ꝓbatōe ꝙ ī bn̄ficio p̄ſertim habēte curā aīaꝝ ſunthec duo .ſ. officiū ⁊ bn̄ficiū. Bn̄ficium aūt (ſicut dici ſolet ⁊ veꝝ ē) dat̉ ꝓpterofficiū. Un̄ ad ius ⁊ obligatōeꝫ officiadicōpetit ius beneficiū recipiēdi. ſicut infradocebit̉/ ex omni iure. Propterea debet obligari quis ad officiandū / ꝑ traditionē ordinis ſacri vel al̓s niſi bn̄ficium .i. ius recipiendi ſuſtenſtatōeꝫ vite ſimul annectat̉.Secunda ſuppoſitioUpponit̉ p̄terea/ ꝙ officiū eccl̓iaſtiLcū qn̄qꝫ ſumit̉ ꝓ iure officiādi. qn̄qꝫ ꝓ obligatōne ad officiādū. qn̄qꝫv̓o ꝓ ip̄o actu officiandi. ¶ Eſt aūt hmōiactus ſic deſcriptibilis ꝙ ē exercitiuꝫ aliqd̓impēſuꝫ ad vtilitatē alteriꝰ vel alioꝝ/ ꝓ cōſecutōe felicitatis eterne. ⁊ dānatōis euitationē. Un̄ ꝑ hāc vltimā cauſulā differt officiū eccl̓iaſticū ab officio tꝑali vel ciuili. videlicet rōne finis ꝓximi ſeu pͥncipal̓r intēti qm̄ finis ꝓximꝰ officij ciuilis/ efelicitasſeu trāquillitas politica vite pn̄tis officiūaūt eccl̓iaſticū habet finē altiorē videlicetſaltem eternam animarum.Tertia ſuppoſitioUpponitur inſuꝑ ꝙ hec tria pureſunt ſpūalia .ſ. ius ad officiādū qd̓dat̉ a ſuꝑiore vocāte vel eligēte. qꝛnemo aſſumit ſibi honorē ẜm apoſtolū. ſꝫqui vocat̉ a deo ſicut aaron. Sil̓r obligatio ad officiandū ꝯſurgit ex conſenſu ſuſcipientis hoc ius vel honorē. Sil̓r actus officiandi/ ſpūalis ē ratōe finis vel obiecti. etvt frequēter ratōe ip̄iuſmet obſequij. ſicutſunt baptiſare/ p̄dicare. ordinare celebraremiſſam. abſoluere. ⁊ ita de reliquis.Quarta ſuppoſitio AUpponit̉ ampliꝰ/ tāꝙͣ ſufficiēt̓ ⁊ exp̄ſſe det̓mīatū de iure diuīo ꝑ xp̄m⁊ ꝑ apl̓ꝫ/ ꝙ ad officiū eccl̓iaſticūj ſic