De decem preceptis

L6

terę deſtiterit/ eum reꝑcutere non licet. vl̓ ſequi fugientē. quia hoc nō fieret ad ꝓpulſationem iniurie. ſed ad vltionē. que ſpectatad ſolum iudicem. Et reſpondent iſti ad illud Matthei. v. Siquis te ꝑcuſſerit ī vnamaxilla ⁊cͣ. ꝙ illud continet conſiliū nō p̄ceptum. ¶ Et nota hic ꝙ homicidiū multis modis fieri d̓r. Fit enim quādoqꝫ ſolamente ꝑ odium fraternum. Unde Ioh̓isepl̓a. jͣ. c. iij. Qui odit fratrem ſuū homicida eſt. Item prauū exemplum relinquēdoUt em̄ dicit Grego. Tot mortibus digniſunt quot prauitatis exempla reliqueruntItem lingua et hoc tripliciter. vel .ſ. cōtralegē quenꝙͣ morti adiudicando. Unde. ij.Reg. xij. dicitur. Aauidvriam ꝑcuſſiſſe gladio. qꝛ morti doloſe ⁊ iniuſte adiudicauit.Item mentiendo. Un̄ Sap̄. j. Os qd̓ mētitur occidit animā. Item cuiꝙͣ detrahendo. vt dicit Bern̄. ꝙ detractor vno ictu treſanimas interficit. ſuā .ſ. ⁊ illius quē ſua detractione inficit. ⁊ illius de quo detrahit. qꝛſibi forſan preiudicium mortis vel damniirreꝑabilis ſua detractione parat ⁊ acquiritItem fit homicidiū manu qualicunqꝫ. ſcꝫꝑemptione exteriori. ſiue ꝑ gladiū ſiue pervenenū. ſiue ꝑ aliam penam. Item fit homicidium ꝑ ſubtractionem victus ſcꝫ corporis. Unde Ambro. P aſce fame morientem. ꝙ ſi non paſcis occidis. Siue victusſubtractione .i. verbi dei. Unde Ezech̓. iijSi loquente me ad impiū ⁊cͣ. Non annūciaueris ei ⁊cͣ. vt auertatur a via ſua impia⁊cͣ. ⁊ ip̄e impius in iniquitate ſua moriat̉.ſanguinem eius de manu tua requirā. vnde vſus. Exemplum. mēs. lingua. manuſſubtractio victus. Corporis ⁊ anime. dicifaciunt homicidam.Expoſito ſexti p̄ceptiExtū p̄ceptum in ordine prīcipali. ⁊ tertium eoꝝ que reſpi­ Aciunt proximum eſt iſtud Nonmechaberis vbi precipit̉ vt nōledat̉ proximus in re ſibi coniuncta ꝑ legēſcꝫ in vxore. ⁊ accipitur hic ſub nomine mechie omnis illicitus concubitus/ ⁊ quicūqꝫ coitus fornicarius. ꝙͣuis mechia magiſꝓprie adulterium dicatur. Mechos eī grece adulteriū dicitur latine. Et ad hanc re-

duci poteſt fornicatio ſpiritualis ſicut idolatria. De qua Hiere. iij. Mechata eſt cuꝫlapide ⁊ ligno. Pōt etiam ad hanc reduci.expoſitio praua ſacre ſcripture. Und̓. ij. adChorin. ij. Non ſumus ſicut plurimi adulterantes verbū dei. ¶ Unde hic nota ꝙfornicatio eſt mortale pctm̄. Uidet̉ tamencontrariū eo ꝙ actus naturalis. Actus naturalis nō eſt peccatum. Inſuper cum coire ſit neceſſarium ad conſeruationem ſpeciei. ſicut comedere ad conẜuationem indiuidui. ⁊ in neceſſitate vt fame liceat etiā nōſua rapere et comedere. quia tēpore neceſſitatis omnia ſunt communia videtur ſimiliter ꝙ in feruenti deſiderio coeundi/ poſſꝫqͥs non ſuā raꝑe ⁊ cum ea cōire. Ad quoddicitur ꝙ actus fornicationis duplicit̓ dicitur. Uno modo dicitur naturalis eo ſcilicet quia naturaliter fit. Alio modo dicit̉contra naturam. Et iuxta iſtum ſcd̓m modum dupliciter adhuc dicitur contra naturam. Uno modo quando fit contra naturalem concubitum qui eſt maris cuꝫ femina. ⁊ iſto modo poteſt dici actus innaturalis quia contra naturalem commixtioneꝫAlio modo dicitur contra naturā quia ſcꝫnaturam in ſuis naturalibus vulnerat etſpoliat gratuitis .ſ. bono gratie et virtutis.Et iſto vltimo modo omnis fornicatio ēcontra naturam ſicut omne peccatuꝫ mortale. Corrūpit em̄ naturalia ⁊ deſtruit omnia gratuita. ⁊ qꝛ iſti ſunt effectus mortaliſpeccati/ ꝓpter hoc patet fornicationem eſſepeccatum mortale. ⁊ ſic patet ſolutio argumenti/ quia licet fornicatio ſit actus naturalis? quia ſcꝫ naturaliter fit. eſt tamē innaturalis. qꝛ naturaꝫ corrumpit. Nec ſequit̉ꝙ ſit actus naturalis qꝛ naturaliter fit. qd̓ꝓpterea nō ſit pctm̄. vbi nō debito mō fit.Et intellige ꝙ coitus qͥd̓ ſe natural̓ ē/ poſtꝯtractā ꝑ pctm̄ primi parētis concupiſcentiam eſt ſicut cibus veneno iūctus. qͥ ꝙͣuisd̓ ſe natural̓ ſit. tn̄ ꝓpter veneni admixtiōꝫinterficit. niſi bn̄ficio tyriace/ comedēti ſubueniat̉. Pari mō ⁊ aīam cōcupīa carnal̓ inordinata interficit niſi bn̄fito matrimonij⁊ honeſtate nuptiaꝝ intercipiat̉. ¶ Nec ēſil̓e de extrema neceſſitate famis ⁊ d̓ſiderioferuēti coitꝰ qꝛ ſi ī neceſſitate famis nō ſubueniat̉ ꝑ alienū eſuriēti/ periret indiuiduū

C 4