De clauibus⁊ intelligatur fine mora ſicut recta ratōordīabit. Laycus rationabiliter poteſtexpectare tempꝰ quadrageſime quodeſt tempus penitentie. vnde cum illudtempus ſit oporminū eis ad ſatiſfaciendum ⁊ confitendum. ſi expectent illudrationabile eſt iudicare ꝙ non peccentdum tamen ꝓponant firmiter tūc temporis confiteri De clericis autem iudicare non audeo confilium āt ſanum doꝙ omnes qui cadunt per mortale confiteantur ſtatim cum poſſint. non eniꝫ videtur vere contritus qui tam diu vulnꝰpeccati portat occultuꝫ. verbo ſunt Richardi. Quicqͥd ſit de iſta materia credo ꝙ in caſibꝰ quos ponit ſanctus Thomas de neceſſitate tenetur quilibet ſtatm habita oportunitate ꝯfiteri. Credoeuam ꝙ conſilium Richardi ſanum ſit⁊ ſalubre ⁊ debet exequi cum diligētia⁊ virtute.¶ De clauibus eccleſie.¶ Capitulum quartum.Uoniaꝫ illecui facienda eſt confeſſio ſacramentalis oportet ꝙ habeat claues eccleſie. videnduꝫ ē primode clauibus. Notandum ergo primoꝙ nomen clauis tranſlatum eſt a corporalibus ad ſpiritualia. Clauis enim incorporalibus eſt inſtrumentum ad remouendum aliquod obſtaculuꝫ quodimpediebat ne poſſit haberi aditus addomum. Sic etiam in ſpiritualibus illud quod remouet peccatū mortale: qd̓eſt obſtaculum ad ingrediendum regnum celeſte vocatur clauis. Et iſta clauis eſt triplex. nam quedam eſt clauisautoritaus ⁊ iſtam habet ſolꝰ deus. vnde de iſta claue loquebantur iudei dumdicebant. Quis poteſt dimittere niſieccleſieſolus deus. quaſi dicerent nullꝰ. ⁊ hocverum eſt autoritanue. Alia eſt clauisexcellentie ⁊ hāc habet chriſtus homo.Et de hac claue loquitur Iſayas in perſona dei loquens de chriſto. Dabo clauem deuid ſuper humerum eius. ⁊ dicitur chriſtus homo clauem excellentiehabere inquantum ipſe per paſſioneꝫ ſuam ſatiſfecit ꝓ peccaus noſtris. ⁊ nō ſolū ꝓ noſtris ymmo ꝓ totiꝰ mūdi pctīs⁊ natura humana. vt dicit beatus Hieronimus ⁊ hoc eſt verum quantum adefficaciam Uel dicitur habere chriſtushomo clauem excellentie inquantuꝫ effectum ſacramentoruꝫ poteſt dare fineſacramenus. Tercia eſt clauis miniſterij. Et iſtam clauem habent ſacerdotes⁊ datur eis in collatione ordinis ſacerdotalis. Et de iſta fuit dictum Petro.Tibi dabo claues regni celorum. ⁊ deiſtis clauibus loquitur hic ¶ Sciendum ergo ꝙ duplex eſt clauis miniſtexij. vna eſt ſcientia diſcernendi. alia eſtpoteſtas ligandi ⁊ ſoluendi. De ſciētiaautem diſcernendi quomodo eſt clauis⁊ quomodo non. ⁊ ſi eſt alia clauis ẜmrem a potentia ligandi ⁊ ſoluendi ē magna diuerſitas inter doctores theologos. Et ideo nō dico amplius aliquidde iſta matētia cum dominus papa Iohannes. xxij. qui nunc viuit loquens d̓clauibus in quadam extragrauante ſuadecretali que incipit. Quia quorūdamentes faciat mentionem de iſta diuerſitate doctorum ⁊ nil determinet. Und̓exquo ipſe reliquit indeterminatum temerariuꝫ eſſet aliquid determinare ſeudiffinire. Iſtud tamen firmiter tenendum eſt ꝙ iſte claues cuilibet ſacer dotidant̉ in ſua ordinatione. ſed iſte clauesnon poſſunt exire in actum donec ſacerdos habet materiam in quam agat ⁊ hͦvel per commiſſionē ⁊ curam animarū