PreceptumCapitulum.Tercium

raciōis ꝑ opus licitum vt ſi ꝑ vigilias et abſtinentias aliquis inſanusfactus eſt vel ex debilitatē ꝯplexionis vel ex ſumpciōe cibi quem nōtenebat̉ ſcire priuatm̄ vſu raciōstūc iterum excuſatur a toto. ſi etiāquis incidit ī ignorantiam inuincibilem populus ꝑ qd̓ venialiter peccauit. etiā excuſat̉ a toto. vt ſi feruoris exceſſus peccatū veniale fuitin vigilando. abſtinēdo. et in hmōiſi aūt quis incidit ī ignorantiam īuincibilem ex culpa ſua mortali adhūc excuſatur ſꝫm multos a toto ſiſaltem nullum habet vſum racioniſqn̄ actum facit. qui alias eſſet peccatu puta ſi occidit. Et hec opinioꝓbabilior et verior augꝰ. et ambroet rai. eſſe videtur. omnibꝰ tn̄ talibus ſi liberati fuerīt eſt penitentiaimponenda ſed leuior ꝙͣ ſi ſani talia ꝯmiſiſſent vtꝫ. xv. q. j. ſi quis. ⁊hoc fit ad cautelā et ne diſciplinaeccleſie deſiderat̉. cui ꝯſonat phi.ij. eti. vbi dicit ꝙ ebrius meret̉ duplices maledictiones et iiij. poli. iubet tales ebrios plus alijs puniri n̄ꝙ peccatū ſit grauius. ſed qꝛ taliafiunt frequētius et ꝓnius tho. excipere videt̉ ebrium vbi ſupra j. ijq. lxxvj. Et ſi forte ſicut de ebrio dictum eſt quo ad culpa. ſimile eſſetde iſto qui ex culpa ſua graui efficeretur demoniacꝰ. vel furibundꝰvt fit interdū ꝑ maledictiones et īras ꝙ tales in inſania aliquid facientes alias illicitū non in toto ſedexcuſarentur in tanto di. tn̄ tho. j.ij. q. lxxvj. ar. iij. ſi eſſet talis ignorantia q̄ totaliter excluderet vſumracionis. omnino a peccato excuſaret. ſicut patꝫ in furioſis et amentibus. hec ibi. ꝑ talem etiā ignoran-

tiam inuincibilē excuſat̉ ſꝫm vlri.iſte qui in aliquo agendo dubio magis ꝑitos ꝯſuluit de quo nullā autoritatē exp̄ſſam habet vtꝝ ita ſitvel non dūmo formet ſibi bona cōſcienciā poſtꝙͣ magis ꝑitos ꝯſulerit. et ſi res aliter ſe habet ꝙ ipſeſentit excuſatur. qꝛ fecit qd̓ potuitdeuſ aūt nihil impoſſibile requiritab homīe di. etiā vuil. ſuꝑ rai. ꝙ īhabentibus vſum racionis quo adea ſine quibꝰ non eſt ſalus. nulla ēignorantia īuincibilis ſimpliciter ⁊omnino qꝛ ſi non inueniret hominēa quo doceretur vnctō doceret euꝫniſi ſtaret ꝑ ip̄m C ¶ Quarta eſtignorantia vniuerſalis ſꝫm phil. etſꝫm iuriſtas d̓r ignorantia iuris. videlicꝫ eorū que quis ſcire teneturvt patuit circa prīcipiū p̄cedentiſcapi. in vij. ſciendis. vnus em̄ ſciretenetur qd̓ alter. non vt ibidem dictum eſt qn̄ talium ignorantia directe et ꝑ ſe eſt voluntaria ſeu affectata. vt ſi quis aliquid ſua ſponteneſciat vt liberiꝰ peccet. hec ignorantia ī nullo excuſat. ſed eſt ſpeciale peccatū et actuꝫ aggrauat. quiaauget voluntariū et ꝑ qn̄s peccatum. Ex intenſione em̄ voluntatisad peccandum ꝓuenit qd̓ aliquisvult ſubire ignorantie danum ꝓpter libertatem peccādi. diſtinguūtveruntn̄ ibi aliqui de ignoratīa affectata ꝙ poteſt haberi dupliciterPrimo cū ignorantia intenciōis vtcum quis tenetur ad aliquid. ſed neſcit an teneatur vel nō. Et hec excuſat aliqualiter licet modicum. etilla fuit in paulo j. thi. j. miſericordiam ꝯſecutus ſum qꝛ ignorans feci ī incredulitate vt de ſe dicit. aliomō poteſt haberi cum conſcientia