Druckschrift 
Praeceptorium divinae legis, sive Expositio decalogi
Einzelbild herunterladen
 

PreceptumOctauum

Capitulum.Primum

Vnc octauum p̄ceptuꝫſic ponitur exo. xx. etdeū. v. non loquarisꝯtra ꝓximum tuū falſuꝫ teſtimoniū hic ſꝫmaug. noīe falſi teſtimonij ꝯtra ꝓximum dati intelligit̉ ꝓhiberi om̄e īgenerali mendaciū ſaltem ꝑnicioſūqd̓ etiā innuit textus leui. xix. d.nienciemi nec decipiat vnuſquiſqꝫꝓximum ſuum. de quo etiā intelligitur illd̓ ſapi. j. os qd̓ mentitur occidit anima. pſal. ꝑdes omnes quiloquunt̉ meudacium imo ſꝫm tho.ij. ij. q. cxxij. hic ꝓhibentur oīa peccata ad locucione ꝑtinentia quibusſaltem infertur nocumentū ꝓximovt mendaciā ꝑnicioſa detractionesblaſphemie et huiuſmodi. De mendaco igỉ tria prīcipaliter ſunt vidēda Primo quid ſit quottuplexdacium ſit. et an omne mendaciumſit peccatū. ſcd̓o in ſpēali quot mōiſquis peccat menciendo. terco qn̄ ſitmortale vel veniale peccatū. BQuātum ad primū notanduꝫ admendacium ſꝫm tho. et doct. omueniter in iij. d. xxxviij. duo requiruntur. primo falſa ſignificacō. ſcd̓a intencio fallēdi. accipit̉ intencō fallendi intenciōe alium decipiendiaūt ſibi aſſerendi falſum qd̓ diciturꝓpter mendacium iocoſum vbi noneſt ſemꝑ intencio decipiēdi alium.falſam ſibi opinionē generādi. ꝓutquibuſdam videt̉. Ex quo patetdifferecia eſt inter mentiri et interdicere mendaciū. ad hoc em̄ aliquis dicat mendaciū duo p̄dicta requirunt̉. ſed ad hoc quis menciatur ſufficit ſcd̓m. ſcꝫ intendatciꝑe. qꝛ mentiri eſt ꝯtra menteꝫ ire

eſſe falſumdicat intencione aliūdecipiendi tūc dicit ꝯtra mentē ettn̄ non dicit mēdacium. ſua aſſercio non ſit falſa. Exempli gra poītoprinceps non ſit vienne et quis credens eum eſſe dicat. volendo aliumdeciꝑe. princeps non ē viena. talismentitur. qꝛ loquit̉ ꝯtra mentē. ettn̄ veꝝ dicit. ſimile eſt ſi quiſdicitre vendibili credit malum ſitbona. in reiueritate ſit bona. Secūdo ptꝫ ex p̄dictiſ omnis qui dicit mendaciū mentitur. ſed non ecōuerſo. patet terco dicens falſumqd̓ credit eſſe veꝝ nec metitur. necloquit̉ mendacium vt di. augꝰ.non habeat duplex cor nec deciꝑe ītēdat exemplū aug. ſi alicui gladiꝰomendetur et dicat ſe reddituꝝille qui omendat popoſcerit. ſi forte gladium repetat furens manifeſtum eſt tūc eſſe reddēdū donecreſtituatur ſanitas em̄ ī iſta promiſſione duplex cor habebat̉ inmittenti. Secūdo notand̓mendacium fit ſolum verba ſꝫ facta ſcripta. nutus ſigna vtꝫīpocratis et de religiſorū falſis ſignis. vnd̓ mendaciū in genere ſic diffinitur. Eſt falſa ſignificaco cum intencōe fallendi. ſiue ergo homo ſignificet falſum voce. ſcripto. manulingua ſigno. vel veſte. et ſi hoc facit intencōe fallendi. aut falſumaſſerendi ſemꝑ eſt mendacium. vocale aūt mendaciū ſic diffinit̉. Eſtfalſa vocis ſignificaco cum intencione fallēdi. D Tercio notand̓ nulluꝫ mendaciū poteſt fieri ſinepeccato patꝫ. eccle. vij. Noli vellementiri omnē mendaciū aſſiduitasem̄ illius aſt bona. ad idē ē augꝰli. ꝯtra mendaciū dicens. mēdacoꝝ