Druckschrift 
Praeceptorium divinae legis, sive Expositio decalogi
Einzelbild herunterladen
 

Preceptū.

Capitulum.

Septimū.genero dotem. obliget ſibi in re cꝰvſus eſt eius cōſumptio pignuspro dote mox dare deberet. tuncgener tenet̉ fructus quos de bonis impignoratis ꝑcipit cōputarein ſortem hoc intellige cum maritꝰſuſtinet onera matrimonij aliasEt d̓r notanter in re cuius vſus ⁊cͣ.Quia ſꝫm multos poteſt de x. florenis vnum reciꝑe. qꝛ contra naturaꝫ pecunie eſt gener. ſꝫm phi.ſed tamen hoc poteſt eſſe ꝓpterhoc gener expectat. et dat inducias ſocero numerandi vel ſoluendidotem. qꝛ hoc eſſet pro mutuo recipere. ſed hoc videt̉ eſſe licitum qꝛius p̄ſumit qn̄ quis dat alteri filiam ſuam velit eos deficere velperire. immo ſubleuare in oneribuſmatrimonij. vnde p̄ſumit̉ ex caritate facere quicquid facit. vel qꝛ papa qui habet ꝓuidere ſaluti hoīmordinauit hoc in penam differentium dotem vel in fauorem matrimonij. et qꝛ hoc mūdus acceptauit quilibet tale pignus obligans videturrenūciare quodammo iuri ſuo Quītus caſus ſed dubius apud quoſdaꝫeſt et tangitur. exͣ. li. iij. de feu. cap.inſinuatione. qn̄ vaſallus bona feudalia impignorat domino feudi. qꝛtunc ſꝫm legiſtas et canoniſtas dn̄snon tenetur computare in ſortemcepta de bonis p̄dictis etiam ſi ꝑciiat aliquid vltra labores. et impēſas. maxime quando interim exigit ſeruicium tamen in hoc caſu ſecurior eſt opinio. Innocen. dicentis ibi oportet fructus computari īſortem I Patet ex predictismultis modis vſurarie peccat quiscōtra vij. p̄ceptuꝫ. Primo qui alicuipecunia mutat. et pro ſolo tali mu-

Sextum.tuo exigit lucrum temꝑale in pecunia aūt in alia re cꝰ valor pōt pecunia menſurari. Dico notater ſolomutuo. qꝛ ſꝫm Tho. Qui mutuū datpōt abſqꝫ peccato in pactum reducere cum eo qui mutuum accipit recompenſaciōem damni. vt patuit inſecūdo notabil i. et in quarto caſuſdico etiam qui exigit lucrum. quiaſꝫm eundem Tho. Si mutuans accipit aliquid ab eo cui mutuat. nonquaſi exigens nec quaſi aliqua obligatione tacita vel exp̄ſſa. ſed ſicutgratuitum donū peccat vt ſuprapatuit. Secūdo cōtra hoc mandatūpeccat vſuram qui pro quacunqꝫmire que vſu cōſumicur mutuata accipit ex pacto vltra ſortem pecuniaꝫaut aliam rem cuiꝰ valor poteſt pecunia menſurari. quia cum talem remutuat alteri. tunc amplius eſtſua. ſed iſtius qui eam mutuo accipit. ſi ergo exigit ea lucrum tuncexigit lucrum re non ſua. Exquopatet vſuram cōmittit qui mutuo exigit munus ab obſequio vela lingua. quia vterqꝫ valor pecuniamenſurari poteſt vt patet in laborantibus aduocatis et ſimilibꝰ. Tercio peccat ꝯtra hoc p̄ceptum vſuram qui mutuat xviij. libras vnavel centum etiam vna̓ pactode illa ſoluenda īmo ſola ſpēs de lucro rōe mutui ſꝫm illud Lu. vj. mutuum date nihil inde ſperamēs. Ethoc patet talis ſperās lucrummutuo fit vſurarius mentalis. veꝝeſt quando ſpes lucri eſt cauſa mutuandi. Ita alias non eſſet mutuaturus niſi de lucro recipiendoſperaret. aut aliquo alio emolimento. vt de ꝓpina vel ſimili lucro. ſiquis vero principaliter moueretur