Druckschrift 
Praeceptorium divinae legis, sive Expositio decalogi
Einzelbild herunterladen
 

CapitulūPreceptumSeptimūSextum.

poſtea tenear tibi dare pecuniamtuam. aut equiualens ꝙͣ a te mutuaui. et quando hoc facio tunc tuumDtibi reſtitui et ſatiſ feci.Sed diceret quis ille cui mutuoante hoc mihi potuit dare vnū florenum voluntarie. cur ergo mutuo non poteſt dare vnum florenuꝫRn̄. ideo qꝛ non vendibile nullus p̄tvendere. ſed quilibet bene pōt dareſuam rem qui ſaltem liber eſt. ſꝫ mutuatio cum ſit actus voluntatis elicitus vel imperatus quo quis vult res ſua ſit alterius ad beneplacitum eius qui habet poteſtatem ſicdiſponendi de re vel vtrunqꝫ. ſcilicet actum interiorē. et exterioremcomp̄hendens. et nullum talium eſtvendibile eo in o quo vſurariuspit. Exquo etiam patet vſuratra legem nature eſt. Terciū patetquia peioris condiciōis que mutuum p̄ſtitit alicui poſt mutuaciōeꝫ ante. ſed potuit reciꝑe ſponte.vel ex alia pīa aūt iuſta cauſa dataab eo qui haberet poteſtatem dandi. ergo et poſtea habet. immo recōpenſaciōem eorum que pecunia nonmenſurant̉ licite poteſt pro mutuoquis exigere. ſꝫm multos puta beniuolentiam. et amorem eius cui mutuauit vel aliquid huiuſmodi. ſꝫ diceret adhuc vſurarius ſi nihil poſſum recipere pro bono quod tu habes ex pecunia. vel vſu eius. tamentu teneris mihi pro damno qd̓ habeo. quia interim tu habes eam.ego non poſſum emere cenſum proea. nec poſſum vti ea. nec cum ea lucrari. quod totum poſſem habendopecuniam ip̄am. Cur talidam aliquid recipiam. Rn̄. qn̄cunqꝫ ēcertum damnū qd̓ mutuans ex mu-

tuacione incurrit. tūc niſi illi petenti. ſic tanta neceſſitas pro quo iſtemutuas teneretur illud damnū ſubire. ip̄e bene pōt ſibi denegare mutuaciōeꝫ. ſi autem iſte petens voluerit illud damnū in ſe recipere ad vitandum ſuum grauius damnū hocmutuans licite poteſt facere. et idēnitati ſue ꝓuidere. nec recipit hocrōne mutuaciōis. ſed ad vitamdamnū quod ſibi ex mutuacione imminet. vbi vero non eſt aliquodicertum damnū. ibi nihil certi poteſt recipi. Et multominꝰ quādo eque veriſimile eſt occaſiōe mutuaciōis bonum venire ſicut malum vel damnūvitare ſicut incurrere. ſufficit enimpro poſſibili damno. poſſibile lucrūvnde ſic arguitur cōtra vſurariumſi hoc eſt damnū tuum. quod potes lucrari cum pecunia tua. tūceſt lucrum vel bonum tuum.potes ꝑdere pecuniam tua ex ſpoliofurto. vel alijs dolis vel mercandodamnificari cum ip̄a. vtrunqꝫ enimeſt eque poſſibile continges. ergoſi teneor tibi iſta. tu teneris mihipro iſto. et ſic fit recompenſatioE Tercio notandum habensſubſtantiam huius mundi. ſicut tenetur interdum ſub p̄cepto. aliquādo ſub cōſilio dare aliquid ſimpliciter. vt elemoſinam indigenti. vt ſupra habitum eſt de elemoſina p̄cepto quinto. Item ſupra ca. ij. p̄ſentiſp̄cepti. ſic etiam tenetur in caſu reꝫſuam dare ad tempus quod eſt mutuare eadem rōne. Quia. j. ioh. iij.qui habuerit ſubſtantiam huiꝰ mundi et viderit fratrem ſuum neceſſitatē paciētē clauſeritqꝫ viſcera ſuaab eo quomō caritaſ dei manet ī eoſed certum eſt primum tenetur