Druckschrift 
Praeceptorium divinae legis, sive Expositio decalogi
Einzelbild herunterladen
 

CapitulumQuint umPreceptumAptimū

ne ſcꝫ res ad vitam neceſſarie deſintpatrie. et tūc lucꝝ expedit tāꝙͣfinem. ſed quaſi ſtipendium laboris Sed eſt dubiū vtꝝ venditor teneatur dicere vicium rei vendende Rn̄. ſꝫm tho. qd̓li. ij. q. x. et ij.ij. q. lxxvij. arti. iij. Si res vendenda ꝓpter vicium qd̓ habet reddit̉minoris valoris. vel eius vſus redditur impeditus vel noxius. ſcꝫ cumequus claudicat. vel domus eſt ruinoſa ant cibus corruptus vel venenoſus. ſi tūc hmōi vicium eſt occultum. et venditio detegit. et ſicare vendit ac ſi non eſſet vicioſa.erit venditio doloſa. et venditor tenetur ad damni recompenſacionemſi vero vicium ſit manifeſtum putacum equus ſit monoculus. vel talemanefeſtum vicium habet res vendenda vel cum vſus rei. licetueniat vni venditori pōt tn̄ cōueniens eſſe alteri. et ſi tūc ip̄e venditorꝓpter hmoi vicium ſubtrahat decio ꝙͣtum oꝑtet tunc tenet̉ admanifeſtandum vicium rei. qꝛ fortehmōi emptor vellet plus ſubtrahide peccato eſſet ſubtrahendum.vnde poteſt licite venditor in demnitati ſue cōſulere vicium rei retinendo. verbi gratia exemplificantdoctores alij Tu vendis mihi equūomnino malum. qui nihil valet adequitandum et das mihi eum tato p̄cio. ꝙͣtum ſola cutis valet. nihil iniuſtum facis mihi equus valet ad equitandum. niſi ego īcōtractu interrogarem. an equꝰ valeret ad equitandū. et tu diceresſic. tūc em̄ cōtractus iniuſtus eſt etfraudulentus. ſi aūt ego ex ſimplicitate vel inaduertentia cōſiderarem illum defectum. nec inquirerēt

tu tn̄ ſcires ego principaliter adequitandū eum emerem. ex ſimplicitate vel inaduertentia id dicerem. Tu quidē peccas cōtra me.in uſte ad extra vendendo. ſed minꝰfideliter et caritatiue circa me agēdo hec eſt ſentētia tulij qui narratde antipatre philo. accutiſſimo. quidixit omnia vicia emptori pandedaſunt. et poſt plura eius verba cōcludit Tuli. li. iiij. de offi. nihil debetvēditor emptori celare. Qd̓ ſi increpandi ſunt qui retinent qd̓ de hijseſtimandum eſt qui fucaciōis vanitatem adhibent. N Sed quidde his mercatoribus et cōtrahentibus qui ſciunt veriſimiliter iuſtump̄cium et tn̄ ſigno. vel verbo vel ſilentio rem ſuꝑuendūt. Rn̄. tripliciter poſſunt tales vicium cōmittere. Primo ſi videns homine ſimplicem et inexꝑtum circa rem. facitdiligentiam fidelem vt ei ſuꝑuedat. qꝛ em̄ inexꝑtus homo neſciteſtimaret. Ideo venditor poteſtſe ſꝫm illius exhibitionem in vendēdo regere.. ſed tota eius eſtimatioſibi incumbit. Et ergo niſi fidelemdiligētiam adhibeat eſt ſine peccato ſi rem ſuꝑuendat. ſecus aūt eſtqn̄ res venditur homini intelligenti et exꝑto circa rem. Secūdo quando emptor aut venditor eſt artatꝰneceſſitate vel inordinata affectiōeimpulſus. tūc nequaqua fit pōt alter dubiꝰ de valorē rei tam ſecuracōſcientia durus eſſe erga eum cēteris paribus. ſicut ergo libeꝝ. om̄itali impulſu carentem. habet em̄ timere ex illa artaciōe cariꝰ ematꝙͣ alias faceret emptor. vel qd̓ venditor vendat remiſſius. Tercio qn̄venditor aliqua arte vel cautela