SermoXXXVIII

pati. Octaua vt boni ꝑ malos exercitent̉ ⁊ ꝓbent̉Et ex illis ptꝫ ꝙ homo dꝫ viuere ẜm ꝓpriā rōneꝫ q̄ſemꝑ dep̄cat̉ ad optima. Ad bonuꝫ gr̄e nō pōt qͥsꝑuenire ꝑ ſe cū nō ſit ẜm limites nature ſed ẜm influentiā largitatis diuine. Sicut em̄ creatura proſua defectibilitate ſuo pͥncipio ſemꝑ indiget vt ſitin eſſe nature. ſic illud pͥncipiū pro ſua bonitate ininfluere nō ceſſat creature rōnali vitā ſpūalē vt bene ſit in eſſe gr̄e quā hr̄e nō poteſt ſine deo largitore. Uerū tn̄ inexcuſabilis eſt homo ſi gr̄am gratūfaciētem nō accipit. qꝛ gr̄a gratis data ſemꝑ p̄ſto ēlibeꝝ arbitriū excitare ⁊ cōmouere. cuius eſt huicmotioni ꝯſentire. qͦ facto poterit hō gr̄am gratū facientē habere. hͦ eſt ad gr̄am gratū faciētem ſe ꝑꝑare. Quāuis em̄ gr̄a habeat̉ dei dono efficiente. tn̄nō ſine libero arbitrio cōſentiēte. Un̄ Augꝰ. Qucreauit te ſine te. non te iuſtificabit ſine te. Igiturgr̄a gratū faciēs a tribꝰ eſt. ſꝫ aliter ⁊ aliter. Eſt em̄ adeo efficiēte. a gr̄a gratis data liberum arbitriumexcitāte ⁊ ꝯmouēt e. a libero arbitrio conſentienteQuāuis em̄ libeꝝ arbitriū nō poſſit gr̄am efficerein hoīe. pōt tn̄ ſe ad hoc habilitare ⁊ ꝑꝑare ꝙ habeat. Sicut aliqͥs nō pōt illuminare domū. p̄t tn̄ aꝑre feneſtrā. Quo facto ſol intrat ⁊ illuminat. Ergoportet ꝙ ſemꝑ requirat̉ libeꝝ arbitriū. qꝛ animahabet inſtrumēta ⁊ facultatē cognoſcēdi ⁊ diligēdi deū ex natura. ſꝫ nō hꝫ cognitionē vitatis ⁊ ordnē dilectionis niſi ex gr̄a. igit̉ ⁊cͣ. ¶ In ſūma euangelij tria innuūt̉. Primo potētia xp̄i inuincibilisibi. Erat ieſus eijciēs demoniū. Scd̓o ſapiētia eiꝰineſtimabilis. ibi. Ip̄e vt vidit cogitationes eoruꝫTercio ip̄ius laus venerabilis ibi. Extollēs voceꝫq̄dam mulier. De pͥmo dicit. Erat ieſus eijciēs demōiū. qd̓ pͥꝰ eiecit de celo empireo. Ezech̓i. xxvii.Eieci te de mēte ſancto meo o cherub .ſ. ꝓpter ſubiā. Iu. x. Uidi ſathanā vt fulgur cadente de ceload deſignandū ꝙ oēs ſuꝑbi de celo ſunt eijciendi.Pſal. lxxij. Eieciſti eos dū alleuarent̉. Eiectus eſtad terrā nobis ad vexationē Ideo auditus eſt clmor in celo. Apoc. xij. De terre ⁊ mari. qꝛ diaboldeſcēdit ad vos habens irā magnā. ſciēs qꝛ modicum tempꝰ habet. Idcirco Eccī. ij. Fili ad tēptatōnem p̄ꝑa animā tuā. Hieronimꝰ. Quia nō poteſtvincere niſi volentē. j. ad Choꝝ. x. Fidelis aūt deꝰeſt qͥ nō patiet̉ vos temptari ſupra id quod poteſtꝭIdcirco Nat. vj. Ne vos inducas in tēptationeꝫ.Subdit ⁊ illud erat mutū. Dicit̉ auteꝫ demoniummutū. vt dicit Tytus. eo ꝙ hāc ingerat paſſionemvt tollat auditū ⁊ verbū. Sicut aliqͣ herba dicit̉ peſtifera. eo ꝙ corpus ſua virtute reddat infirmum.¶ Nota ꝙ demon dicit̉ eſſe mutus tribꝰ modis. qbus eiſdē facit peccatores obmuſcere. Primo em̄mutus eſt demon a laude dei ⁊ gr̄aꝝ actōe. Et nota cū laudarēt eū ſimul aſtra matutina ⁊ iubilarētoēs. filij dei. vt dicit̉ Iob. xxxviij. iſte tn̄ ꝑ inuidiaꝫobmutuit a laude dei. Iſa. xxxviij. Quia nō infernus cōfitebitur tibi. neqꝫ mors laudabit te. Et ſicmō plures hoīes facit mutos. qͥ de bn̄ficijs receptꝭnō referūt deo gr̄as ⁊ laudē. ſꝫ ſunt ſic̄ porcꝰ qͥ nonrefert gr̄as paſcēti. ſꝫ etiā comedēdo ſꝑ murmuratScd̓o diabolus mutꝰ eſt ad veꝝ loq̄ndū. qꝛ abinitio in veritate nō ſtetit. ⁊ mendax eſt ⁊ pater mē

dacij. vt dicit̉ Ioh̓. viij. Sic etiā ml̓tos fac̄ mō mutos qͥ v̓itatē quā nouerūt tacēt ſꝫ ſꝑ falſa ⁊ mendacia loquunt̉ Act̉. v. Anania cur tēptauit ſathanascor tuū mētiri ſpūiſctō. ¶ Tercio diabolus eſt mutus ad veniā petendā de ſua trāſgreſſiōe. Induratu em̄ eſt cor eius ita vt ꝑ pnīam molliri nō poſſit.Iob .xl. Induratū eſt cor eiꝰ vt lapis. Un̄ legit̉ ꝙqͥdam heremita bone ſimplicitatis diutiꝰ rogauideū ꝓ venia impetrāda demoni. Et reſpōſum eſtſibi ꝑ angelū ꝙ deꝰ eſſet ꝑatꝰ remittere penā. ſi demon peniteret de culpa. Tunc heremita gauiſuseſt ſperās inducere diabolū ad penitentiā. ⁊ q̄ſiuitlōgo tꝑe diabolū ꝑ heremuꝫ. Cui tandē apparuitdicēs. Quid q̄ris mōache. Cui ille rn̄dit. Querodiabolū. Cui ait. Quid vis. ecce ego ſuꝫ diabolusUolo dixit monachus te inducere ad penitētiamqꝛ deus ꝑatus eſt remittere culpā ⁊ tollere penamIndignatꝰ diabolus inqͥt. Neq̄qͣꝫ ego petā veniaꝫſꝫ ip̄e peniteat qͥ me tāto tꝑe facit cruciari. Et ſic diabolus mutꝰ eſt ad penitētiā. Ita etiam linguasmultoꝝ ligat iſto ligamīe malicie ne ꝯfiteant̉ ⁊ penit eāt de pctīs. ¶ Nota dicit magiſter in ſcd̓o ſentētiaꝝ di. vij. c. j. ꝙ angeli boni ꝑ gr̄am ꝯfirmati ſūtꝙ peccare neq̄unt ⁊ nō hn̄t a natura. Sed mali angeli in malo obſtinati ſunt ꝙ bene velle nō valent.licꝫ aliqn̄ volūt ꝙ deus velit. nō tn̄ bona voluntate¶Nota ꝙ iſte demoniacꝰ non ſolū erat mutꝰ. ſꝫ vtdicit̉ Nat. xij. etiā erat cecꝰ. Theophilus aūt dic̄.ꝙ oīs mutꝰ a natiuitate eſt etiā ſurdus. Et ſicut diabolus faciebat eū eſſe mutū. ita etiā cecū ⁊ ſurdūfecerat. Un̄ Chriẜ. Nagna inqͥt ⁊ mirāda eſt neqͥcia demonis. alterutruꝫ ingreſſum oppilauerat ꝑquē ille crediturꝰ erat .ſ. auditū ⁊ viſum. ⁊ terciumſcꝫ līguā ne cōfiteret̉. Iſtos etiā ſpūales ſenſus tollit diabolus peccatoribꝰ. Excecat em̄ interiꝰ. qꝛ cōcludit oculos mētis ad ſpūalia contemplāda.cecauit em̄ peccatores malicia eoꝝ. vt dicit̉. Sij. Certe magna eſt cecitas auari qͥ non ꝑcipit pecunie fraudē. Cecat̉ inuidioſus. qꝛ reputat alteriꝰbonū ſibi eſſe p̄iudiciū. Cecat̉ vane glorioſus. qꝛ q̄rit gloriam vbi nō eſt q̄renda. Excecat̉ luxurioſusqͥ nō conſiderat qͣꝫ feda ſit carnis voluptas. ⁊ mulier quā amat. Amor iſte carnalis excecauit ſamſonē. deiecit dauid. infatuauit ſalomoneꝫ. Un̄ benedicit qͥdā. Nil bene cernit amor. videt oīa luminececo. Credit amor cecꝰ dedecus eſſe decꝰ. Itē diabolus facit pctōres ſurdos vt nō audiāt xp̄m puſantē ad cor vniuſcuiuſqꝫ nolētis ſibi aꝑire vt indedemonē eijciat. Nō audiūt p̄dicatorē corripienteꝫtanqͣꝫ incorrigibiles. Nō audiūt ſcpͥturā penas inferni cōminantē tanqͣꝫ inſenſibiles. Non audiunteū celeſte regnū ꝓmittentē. cū dic̄. Penitētiā agite appropinqͣbit em̄ regnum celoꝝ. tanqͣꝫ oīa bonaꝯtēnentes. psͣ. cv. Tanqͣꝫ ꝓ nihilo habuerūt terraꝫdeſiderabilē. De oībus iſtis pōt dici illd̓ psͣ. cxiij.Aures hn̄t ⁊ nō audiēt. Quia facti ſunt ad ſimilitudinē aſpidis ſurde obturātis aures ſuas ad voceꝫ adiurātis. psͣ. lvij. ¶ Deinde adducit̉ miraculieuidētia. Et cū eieciſſet demoniū locutꝰ eſt mutusQuia em̄ demon faciebat mutū. ita xp̄s tanqͣꝫ ſapiēs medicus curauit morbū expellēdo cauſaꝫ infirmitatꝭ. Ip̄e aperit os mutoꝝ. ⁊ līguas infantiū

Ff iiij