Druckschrift 
Vocabularius utriusque iuris
Einzelbild herunterladen
 

Litteradicta .l.

diſciplinam. ſibijpſi caſtimoniā. pauperibus ſeu miſeris compaſſionem operoſam Dicit ergo tullius iuſticia eſthabitus animi. communi vtilitate ſeruata. ſuam vnicuiqꝫ tribuens dignitatem Item ſic. eſt animi congruā diſpoſitio in ſingulis rebus recte diiudicanscauſas. vide glo. inſti. vbi ſupraIus habet multa ſignificata Primo.id ē rigor. l. j. C. de legi. Et talis rigoriuris in eccleſiaſticis negotijs non ē ſeruandus ſed ſola equitas. cap̄. interpoſita de appel. Secundo id eſt verborumconcepuio vt cum dicimus in ſtipulationibus verſatur ius. vt. l. ſi vnus §.pactus ne peteret. ff. de pactis. Tercioid eſt rectum vel iuſtuꝫ quod deriuatura iuſticia Quarto id eſt aqua pinguis.Quinto capitur pro toto corpore iurisAlia plura ſignificata ponit Iohānesan. de re. iur̄. in princi. libro ſexto Preuiter ius ſignificat quod ſubiecta materia vel vſus communis id recipiendi intali loco in quo profertur ſignificare declarat Unde ius eſt nomen generale.lex iuris ſpecies. dicitur ius quaſi iuſtum. l. di. Ius autem Et ſcd̓m Iſido.libro quinto Ethimolo. Omne auteꝫius legibus moribus conſtat ẜm yſi.ver. ſupra. capittu. ſecundo. Et diffinitur ſic Ius eſt ars boni equi. cuiꝰ merito quis nos ſacerdotes appellat id eſtſua iura cuilibet miniſtrantes. ff. de iuſticia iur. l. prima. ij. reſpon. Hoc eſt dicere iuſticia eſt collectio legit timorūpreceptorum que artant nos ad obſeruandum bonum equuꝫ id ē vtilitatem equitatem ſeu veritatem Quāuisvſucapio contra equitatem videatur introducta: tamen ſubtili conſiderationemaxime innititur equitati. precipueequum ſit quod publice vtilitati deſeiuit Uel dicitur. in vſucapione vel

ſcriptione ex cauſa pro bono publicoinducitur quandoqꝫ rigor contra naturalem equitatem vt dicitur in glo.. diſtinctio. prima. Ius autem. vbi daturquandoqꝫ ius quod non eſt equum veliuſtum vt ibi exempla plura. Diciturautem ius a iuſticia Et aliter ſic diffiniturIus eſt preceptuꝫ ſeu ordinatio principantis ſeu domini circa ſubditos quantum ad ea que poſſunt ſubeſſe poteſtatiſubditorum Talis autem vel eſt deus: tunc dicitur ius diuinum. vel eſt natura: tunc dicitur ius naturale. vel eſt homo. tunc dicitur ius humanum quodregitur duobus. vt in princi. decre. Etſic ſcd̓m triplicem gradum ſummorumdiſtinctum eſt triplex ius. ſcilicꝫ ius diuinum quod eſt preceptum ſeu ordinatio diuina. ius naturale. ius ciuiIus naturale eſt quod cōmune eſt omni nationi. eo vbiqꝫ inſtinctu naturehabetur. non aliqua conſtitutione factaab homine. ſed ab ipſo nature conditore. vt maris femine coniunctō. liberoruꝫ ſucceſſio ſcilicet in bonis parentūvel etiam per carnis propagatiōemper hereditatem quia illa ſucceſſio noneſt naturalis. vt eſt glo. ſuper verbo ſucceſſio. di. i. ca. ius autem. vbi poniturhec diffinitio. pueroꝝ educatio. cōmunis omniū poſſeſſio. quia iure naturalioīa ſunt cōia .i. coīcanda tꝑe neceſſitatis c. ſicut. xlvij. di. oīm vna libertasacqͥſitio eorum in celo terra mari capiūtur gloſa dicit. Hec em̄ alia innullius bonis ſunt cedunt occupanticeditur rei depoſite vel pecunie cōmodate reſtitutio. violentie. propter vimrepulſio hec ſi quid huic ſimile ēnūqͣꝫ īiuſtū ſꝫ naturale equūqꝫ hēt̉ ẜmyſi. li. v. c. iiij. ē tex. totiꝰ e. ius āt di. i