quo ad virum: nec ſeminis receptiōiquo ad mulierem: ⁊ ſic videtur impediri prolis generatio intenta a natura. ¶ Si autem alio indebito modoſeruato tamen debito vaſe vtat̉. Diſtinguit Pe. de pal. QQuia aūt hoc facit preciſe cauſa voluptatis ſine aliqͣneceſſitate aut rationabili cauſa: ⁊ tūcdicitur eſſe ſimplex mortale: quia nōeſt vxor eius: niſi quo ad actus naturales. Aliter enim agendo abutiturſacramento coniugij. Sicut qui peruerteret vſum ⁊ ritum alteriuſ ſacramenti: ſcienter eſſet tranſgreſſor precepti: non ſolum in eſſentialibus ſedetiam in accidentalibus. Aut hoc fitex cauſa rationabili: puta propter periculum ſuffocationis partus propiquod timet modo debito ad vxoremaccedere: ſed ex alia parte accedit qͣꝫdebita: ſeruato tamen vaſculo muliebri: nec ſcienter ſemen ab extra effundit non erit mortale. Ideꝫ ſi faciat h̓ex alia infirmitate. Guil. etiam īglo.Rai. dicit ꝙ cum hoc fiat propter periculum ſuffocationis vel egritudinēvel aliā indiſpoſitionem corporis poteſt eſſe ſine peccato. Quanto auteꝫmagis receditur a naturalitate modi: tanto grauius paccat. Sꝫ Alber.ma. dicit in. 4º. ꝙ nihil eorum que facit vir cum vxore in actu cōiugali ſeruato debito vaſe eſt de ſe mortale: ſꝫpoteſt eſſe ſignum mortalis concupiſcentie quando ei non ſufficit modūſdeterminatus a natura Sed aliummodum inuenit cauſa delectandi: cūnon ſubeſt cauſa infirmitatis vel aliacauſa rationabilis Ex quibus dictisvidetur ſentire ꝙ non impeditur generatio prolis per tales modos indebitoſ ſeruato debito vaſe qui fuit magnus philoſophus. Et hanc rationeꝫvidentur aſſignare qui dicunt aliosmodos eſſe mortales. ſcilicet impedimentum prolis concipiende ¶ uregͦ in tali exceſſu reprehendēdi ſuntconiuges: ⁊ ꝙ abſtineant ſe: cum nonſubeſt cauſa Inducende ſunt ad hocetiam vxores ꝙ viris a quibus cōmuniter hec procedunt non conſentiantin huiuſmodi. ſi tamen vl̓ timore verborum vel incontinentie virorum eisaſſentiant: non poſſunt ex hoc arguide peccato mortali: exquo de ſe illudmortale non eſt ẜm Alber Nam d̓ ītentōne viri exigentis qualitercunqꝫnon habet ipſa iudicare: vt per hͦ poſſet ipſa ei debitum negare: nec de facili precipitanda eſt ſententia de talimodo ꝙ ſit mortale deſe. ¶ Quartus eſt ratione aborſus tempore conceptus vel partus: ſi probabiliter timetur: quia contra charitatem eſt: ꝙꝗs velit delectari cum pernitie viteprolis. ¶ Sed pro maiori declaratione huius: ſciendum eſt ẜm Petruꝫ ⁊Ricar. in quarto: ꝙ tempore pregnationis reddere debitum non eſt peccatum: ⁊ reddere debet ſi non eſt periculum aborſus Poteſt etiam exigere in dicto caſu abſqꝫ mortali: qꝛ matrimonium non ſolum eſt in officiuꝫ:ſed etiam in remedium: vt dictum e:Sed vbi eſſet periculum probabileaborſus non debet exigi nec reddi.Alias eſt mortale ẜm Petrum de palude qui etiam dicit ꝙ petere debitum tali tempore ſemper eſt veniale:ſi tamen non ſit periculum aborſus: et maxime mulieri: quia pregnantes magis. appetunt coitum: