Druckschrift 
Scriptum super secundo libro sententiarum : Mit Textanfängen
Seite
150r
Einzelbild herunterladen
 

Diſtin. XLIII.Qō I.

150

dicit̉ inquantū diſcordat a lege eterna: cuius exp̄ſſio ē ip̄alex naͣlis quāto ergo aliꝗs actus magis abducit a fine humane vite tāto ī ſe grauius pctm̄ eſt: ſiue hoc ꝯtīgat ex materia circa quā peccat̉: ſiue ex corruptiōe pluriū vel paucarū circunſtantiaꝝ. Ex parte aūt peccātis etiā pctm̄ eſt grauius quātū ad duo: vel ꝑꝑ maiorē ꝯtēptū: vel etiam ꝓptermaiorē libidinē: quorū primū reſpicit auerſionē: ⁊ 2ᵐ conuerſionē peccati: ſꝫ iſta grauitas accidētalis eſt pctō ẜꝫ ꝙin gn̄e ſuo cōſiderat̉: qꝛ illud qd̓ ex gn̄e ſuo ē leuius pōt eēgrauius cū ex maiori libidine vel contēptu fit.Ad primuꝫ litas: nō tamē opꝫ ad eē virtutis ꝙ adergo dicēduꝫ ꝙ quāuis virtus ſit eqͣoīmodaꝫ equalitatē ꝑueniat̉. hoc .n. eſt de ꝑfectione virtutis. ⁊ iō virtus intendit̉ ⁊ remittit̉: vel ex parte ipſius actꝰꝗ tanto v̓tuoſior ē quāto ad equalitatē magis accedit velex parte operātis: ꝗ quāto ꝑfectiori habitu operat̉ tantoactus eius v̓tuoſior ē etiā ſi ſit actus eiuſdē gn̄is: ⁊ ſimiliter eſt de peccato. Et preterea ſi ēt virtus eſſet vno mō tm̄ratio nō ꝓcederet: ſicut ex p̄dictis pꝫ. Ad ſcd̓m dicēdūꝙ in quolibꝫ pctō eſt aliquid virtutis: virtus .n. conſtituitur ex eqͣlitate oīum circunſtātiaꝝ. non ē autē pol̓e vt ph̓sin. 4. ethi. dicit. vt oīuꝫ circūſtātiaꝝ corruptio fiat. ⁊ ideoaliꝗd virtutis in actu pctī remanet. ⁊ iō hꝫ pctm̄ aliquā ꝑmixtionē ad virtutē. ⁊ iō rō nō procedit. Ad 3ᵐ dd̓m ꝙaliꝗd ē in ſe malū. ⁊ aliꝗd malū eſt tantū qꝛ ꝓhibitū: ī illisergo q̄ ſūt mala qꝛ ꝓhibita tm̄ nō differt vtrū paꝝ vl̓ multū a p̄cepto elonget ex parte ipſius actus: quāuis differatex ꝑte agētis ẜꝫ ꝙ maiori vel minori ꝯtēptū pōt facere. hꝰrō ē: qꝛ in his tota rō malicie ē ex hoc ꝙ nō ſeruat p̄ceptū:⁊ ita rō bonitatis ē in eo ꝙ īſtitutū ē ꝑ p̄ceptū. ⁊ iō ſi hͦ tollit̓ nil bonitatis manet: ſꝫ nō oīa pctā ſūt ho. ⁊ iō rō nō ꝓcedit. Ad 4ᵐ dd̓ꝫ. ꝙ ī ſubmerſiōe nauis vbicūqꝫ ſb̓mergatur eſt equale dānum: quia eadem res vtrobiqꝫ perdit̉ſꝫ non in quolibet peccato eſt equale dānum. īmo in vnopeccato perditur vna debita circunſtantia. in alio due: etſic de alijs ⁊ ideo non eſt ſimile. Ad quintum dicendūꝙ quāuis quodlibet peccatum mortale tollat oēs virtutes. vnum tamen tollit plus de habilitate ad virtutem qͣꝫaliud. Et preterea vnum peccatuꝫ tollit per ſe illam virtutem cui opponitur: ſed quaſi per accidens aliam virtuteꝫ Ad ſextum dicenduꝫ ꝙ charitas non facit omnes virtutes eſſe quales ſcd̓ꝫ quantitateꝫ: quia vna virtus nobilior eſt alia: ſed ſolum ſecunduꝫ proportionē: quia quantūaugetur vna virtus: tantuꝫ augetur alia proportionaliter⁊ eſt ſimile de augumēto digitoruꝫ manus ⁊ ita etiaꝫ nonoportet oīa peccata equalia eē. Et preterea charitas eſt dilectio vnius rei .ſ. dei. cupiditas aūt ad plura ſe hꝫ. ⁊ iō nōhabet rationē puniēdi ⁊ adequandi ſicut charitas. Expoſitio ſcd̓e partis textus.ſciendū eſt. 7. ⁊c̄. Uidetur īReterea conueniēter numerare vitiacapitalia: quia ſuperbia eſt aliud ab īani gloria. ergo inanis gloria male ponitur loco ſuperbie. Sed dicenduꝫ ꝙ quia vt oſtenſuꝫ eſtſuperbia habet maiorem aptitudinem vt ex ea omnia vitia alia oriantur qͣꝫ aliquod aliorum. Ideo Gregorius nonpoſuit ſuperbiam quaſi ſpeciale caput viciorum: ſed quaſi caput vniuerſale omnium: ⁊ nominauit eam reginamomnium viciorum: ⁊ loco eius inter vicia capitalia poſuit inanem gloriam que eſt propinquiſſima filia ſua. Hyſidorus autem cōſiderans ꝙ ex ſuperbia oīa alia generantur: ſed quedā frequētius que magis cū ipſa ꝯueniunt: ponit ibi ſuperbiā ſpāle caput horū vicioruꝫ: que vt frequēter ab ea oriunt̉. ⁊ ideo computauit eam inter. 7. vicia capitalia. vt patet deutero. 7. in glo.

De pctō in ſpiritū ſanctū: quod dicit̉ etiaꝫ peccatum ad mortem. Diſt. XLIII.St preterea quoddam genus pecEcati ceteris grauius ⁊ abhominabilius: quod dicitur peccatum inſpiritum ſanctum. de quo in euangelio veritas ait. Qui peccaueritin ſpiritum ſanctum: non remittetur ei: nec hicnec in futuro. ⁊ Ioannes in epiſtola canonica.Eſt peccatum ad mortem: non pro eo dico vtquis oret. Qui enim peccat in patrem remittetur ei. Et qui peccat in filium remittetur ei. quiautem blaſphemauerit in ſpiritum ſanctum nōremittetur ei: nec hic nec in futuro. Quid ſit illud peccatum.Ed queritur quid ſit illud peccatumin ſpiritum ſanctum vel ad mortem.Quidam dicunt illud eſſe peccatumIAdeſperationis vel obſtinationis. Obſtinatio eſt in malicia mentis indurate pertinacia: per quā fit homo impenitēs. De ſperatio ēqua quis penitus diffidit de dei bonitate: eſtimans ſuā maliciā diuine bonitatis magnitudinē excedere. Sicut Chayꝫ qui dixit: maior eſtmea iniquitas qͣꝫ vt veniā merear. Vtrūqꝫ vero dicit̉ peccatū in ſpiritū ſanctū: qꝛ ſpūs ſanctꝰamor eſt patris ⁊ filij: ⁊ benignitas qua ſe inuicē ⁊ nos diligunt: que tanta eſt: cuius finis nonē. Recte ergo ī ſpūꝫ ſctūꝫ d̓linq̄re dn̄r: ꝗ ſua malicia dei bonitatē putāt ſuperare. Et iō pnīamnō aſſumūt: ⁊ ꝗ iniꝗtati tā ꝑtinaci mēte inherētvt eā nūqͣꝫ de relinq̄re ꝓponāt ⁊ ad bonitatē ſpiritus ſctī nūquā redire velint: patiētia dei abutētes: ⁊ de mīa dei nimis p̄ſumētes: ꝗbus placꝫmalicia ꝑꝑ ſe: ſicut pijs bonitas. Iſti nimia ꝑtinacia ⁊ p̄ſūptōe peccat: autumātes deū nō eē iuſtū. Illi deſꝑatōe deū nō bonū eſtimāt: tollētesin hͦ turbulētiſſimo iniꝗtatū mari portū dīne īdulgētie: quo ſe recipiat fluctuātes: atqꝫ ip̄a d̓ſꝑatiōe addūt pctā pctīs: dicētes mīa nulla eſt⁊ ſuꝑ peccatores neceſſaria dānatio debet̉. An omnis obſtinatio vel deſperatio peccatūſit in ſpiritum ſanctum. Ed q̄rit̉ vtꝝ oīs obſtinatio mētis ī malicia obdurate: oīſqꝫ d̓ſꝑatio ſit pctūꝫ īA ſpūꝫ ſctūꝫ. Quidā dn̄t oēꝫ obſtinatōeꝫ⁊ d̓ſꝑatiōeꝫ pctūꝫ eē ī ſpūꝫ ſctūꝫ. qd̓ ſi eſt: aliqn̄illud remittit̉: qꝛ multi ēt obſtinatiſſimi ⁊ deſꝑatiſſimi cōuertunt̉. vt Aug. ait ſuꝑ illū locū pſalmi. Conuertaꝫ in profundum maris .i. eos quierāt d̓ſꝑatiſſimi. Et ibi. Mittit criſtallū ſuā ſic̄fruſta panis .i. obſtinatos facit aliorū doctores