Qō II.Diſtin. XXX.

Diſtin. XXX.maͣm illam in qua virtus conuerſiua prius fundabatur: niſi quod eſt ex alimento generatū. ergo hoc qd̓ eſt ex nutri.mento generatum eſt extraneum ei in quo veritas naturefundatur: ⁊ ſic ideꝫ quod pͥus. ¶ Pͣ. natura facit vnūqd̓qꝫfaciliori modo quo fieri poteſt. deus autem multo ordinatius qͣꝫ natura operat̉: cum igitur facilior modus augmentandi aliquid ſit per multiplicationē materie qͣꝫ per cōuerſioneꝫ alterius in id quod augetur: videt̉ ꝙ iſte modus diuine ꝓuidentie competat: vt .ſ. corpus humanuꝫ augeaturnullo exteriori in illud tranſeunte: ſed ſola eiꝰ materia multiplicata: ⁊ ſic idem quod pͥus. ¶ Pͣ. ea que ſunt vnius ſpeciei per eandē rōnem ſuum complementū conſequētur: ſꝫquidam paruuli defuncti in reſurrectiōe perducent̉ in cōpletaꝫ qͣꝫtitatē: nō per additionē nutrimēti: ſꝫ per multiplicationē materie. gͦ ēt hoc modo alij hoīes in qͣꝫtitatē cōpletam perducentur: ⁊ ſic idem quod pͥus.Contraeſt: quia ẜm ph̓m pͥmo de gnoͣne: nihil nutritcarnem: niſi qd̓ eſt potētia caro: ſꝫ omne qd̓ ēin potētia ad aliquid mutatur in id per actionē eius quodeſt in actu. gͦ nutrimētū in illam carnem q̄ ad v̓itatem naͣepertinet tranſmutatur. ¶ Pͣ. nutrimētū in pͥncipio eſt diſſimile: ſꝫ in fine eſt ſil̓e: cū nihil niſi ſuo ſimili nutriat̉ ⁊ foueatur: ſꝫ illa ſunt ſimilia q̄ eandē formā cōmunicant: cuꝫigit̉ v̓itas nature a forma ſit: videt̉ ꝙ illud qd̓ nutrit in finē ad v̓itatē nature ipſius nutriti perducatur.Reſpōdeo ¶ Quidā poſuerūt: vt in lr̄amagr̄ ſentidd̓m: ꝙ circa hoc ſunt multe opiniones.re videt̉: ꝙ illud qd̓ ex parentibus deciſum eſt: eſt illud ſolū in quo v̓itas hō nati cōſiſtit. hoc autē in maiorē qͣꝫtitatexcreſcit oīno ſaluatum: ita ꝙ nihil ſibi addit̉ vt maioremqͣꝫtitatem recipiat: ſꝫ tota qͣꝫtitas hominis completi ꝑ multiplcationē illius materie efficitur: et hoc tm̄ eſſe dicūt qd̓in reſurrectione reſurget. Reliquū autē quaſi ſuꝑfluū deponet̉. Ponunt etiā alimenti ſumptionē neceſſariaꝫ eē nōꝗdem ad augmentū vt nutritiua augmentatiue deſeruiat:neqꝫ iterū ad reſtaurationē deperditi: ſꝫ ſolū in fomētū caloris naͣlis: ſicut quādo liquefit aurū admiſcetur ſibi plumbū ne aurum cōſumat̉: ſed ſolū plumbū. ¶ Hec autē poſitio irrationalis videt̉ ex duobus .ſ. ex parte eiꝰ quod augetur: ⁊ ex parte alimenti quod aduenit. non .n. pōt fieri aumentū: niſi ẜm hoc ꝙ materia que pͥmo eſt terminata ſubparuis dimēſionibus: poſtmodū ad maiores dimenſionesperducit̉. hoc aūt nō pōt fieri niſi dupl̓r. vel ita ꝙ de materia tm̄ ſit ſub magnis dimenſionibus qͣꝫtuꝫ ſub paruis: ⁊ talis mutatio de paruo in magnū neceſſario fit ꝑ rarefactionem. Denſum .n. ⁊ rarū in hoc differunt: ꝙ in raro eſt parūde maͣ ſub magnis dimenſionibus. ⁊ in denſo multum ſubparuis: vt ex. 4. phy. pꝫ. vl̓ ita ꝙ plus de maͣ ſit ſub magnisqͣꝫ ſub paruis. hͦ aūt nō pōt ꝯtingere niſi vl̓ qꝛ eſt maͣ de nouo creata. vel ꝑ hoc ꝙ illud quod erat maͣ alteriꝰ corporisefficitur maͣ huius in hoc illo corpore trāſmutato. vnde ētAugu. ſuꝑ Gen̄. ad lr̄am. li. io. dicit. ꝙ nihil eſt abſurdius qͣꝫputare vlluꝫ eſſe corpus: qd̓ manēte nature ſue qͣꝫtitate vndiqꝫ creſcat niſi rareſcat: cū nullū fiat augmētum corporisniſi ꝑ additionem vel rarefactionē. augmentū autē corporis humani cōſtat ꝙ ꝑ rarefactionē non fit: nec iterum peradditionem maͣe de nouo create: qꝛ maͣm oīum ſimul creauit deus: vt ſancti dicunt. Reſtat ergo vt fiat augmētū humani corporis ꝑ hoc ꝙ addit̉ maͣ que ſuberat forme alterius corporis illo corpore in corpus humanū ẜm v̓itatē cōuerſo: ⁊ hoc eſt nutrimentū: nec pōt exponi dictū Augu. vtꝗdā dicūt ꝙ Aug. loquat̉ ẜm cōem modū quo res creſcūt.qꝛ ẜm hoc ꝓbatio ſua ꝯͣ Tertulianū nihil valeret ꝗ ponebat aīam creſcere: ſꝫ nullo mō diminui. Magis aūt cōis ēmodus augmēti quo corpꝰ humanū creſcit qͣꝫ quo aīa cre-

ſceret: ſimul enī etiā ẜm Tertullianū creſcēte corpore creſcit aīa. Nec iterū pōt dici ſic̄ dicūt: ꝙ faciēda eſt vis in hͦꝙ dicit manēte ſua qͣꝫtitate: vt ſit ſenſus: corpus manēs inſua qͣꝫtitate: ita ꝙ qͣꝫtitas eius nō ſit augmentata neqꝫ peradditionē neqꝫ per multiplicationē nō creſcit niſi per rarefactionē. Cū igit̉ augmētū ꝓprie ſit qͣꝫtitatis nō pōt ītelligiꝙ corpus creſcat ⁊ maneat eius qͣꝫtitas ẜm eandē dmēſionē: ſꝫ oꝑꝫ ītelligi qd̓ dicit manēte qͣꝫtitate naͣe ſue: vt nullaqͣꝫtitas adijciat: vel q̄ eiuſdē nature ſit: ſicut aurum adiungit̉ auro. vel q̄ eandē naͣm in ipſa ꝯiunctione accipiat: ſic̄ cibus aduenit carni. vn̄ ꝑ hoc ꝙ dr̄: manente ⁊c̄. nō remouetur niſi additio ſimilis in naͣ. Si .n. ītēderet remouere multiplicationē: tūc ꝓbatio ſua nihil valeret: qꝛ multo ꝓbabilius poſſet dici ſi aīa eēt corpꝰ: ꝙ ꝑ multiplicationē quā ponunt creſceret: qͣꝫ dicat̉ de corpore hoīs: qꝛ ſpūalior eſt. Exparte aūt eiꝰ qd̓ addit̉ apparet ēt falſitas: qꝛ ſic̄ ſumptio alimēti nō eēt per ſe ītenta a naͣ: ſꝫ per accidēs tm̄: vt .ſ. alicuinociuo occurreret .ſ. calori naͣli digerēti: ⁊ ſi trāſmutatio cibi nō eēt ꝑ ſe necͣia ad corpꝰ humanuꝫ: tūc calor cōuertenseēt ſuꝑfluus: ⁊ ſic in operibus naͣe a deo īſtitute multa ſuꝑflua īuenirent̉. ¶ Suſtinētes tamē hāc poſitionē tres modos adinueniūt in eius aſſertionē: quoꝝ quēlibet facile eſtꝯfutare. ¶ Quidā nāqꝫ dicūt ꝙ h̓ talis ml̓tiplicatio fit miraculoſe oꝑatione dīna: ſic̄ etiā panes euāgelici multiplicati ſunt. Io. 6. Sꝫ iſtud expreſſam continet falſitatem: dumopus nature in miraculū conuertit̉. Et preterea. etiam inillorū panuꝫ multiplicatiōe nō eſt remotū: īmo forte eſt neceſſariū factā fuiſſe additionē materie per ꝯuerſionē aliorū corpoꝝ in panes v̓tute diuina. Iſtam autē cōuerſioneꝫcibi in carnē verā natura facere pōt que tranſmutat id qd̓ē in potētia in actu: qͣꝫuis ſucceſſiue compleat: quod deusſubito facit. quod aūt nature poſſibile eſt operationi naͣe adeo cōmittitur: qui vnicuiqꝫ dat ꝑfectionē ẜꝫ ꝙ capax eſt.vn̄ nō oꝫ ad miraculū cōfugere. ¶ Alij dicunt ꝙ cū in corpore humano ſit multuꝫ de ꝗnta eſſentia: ꝙ multiplicatiocorporis humani eſt ẜm ꝙ multiplicat̉ ꝗnta eſſentia. vndeſic̄ lux ſolis multiplicat̉ in ſeipſa diffuſa ꝑ aerē: ita etiā corpus humanū ſine additiōe alicuius extrinſeci. Sꝫ hec adinuētio cōtinet duas falſitates. Prima eſt: qꝛ corpus ꝗnteeſſentie nō venit in compoſitiōe humani corporis: niſi ẜmvirtutem tm̄: cuꝫ neqꝫ ſit commiſcibile: neqꝫ diuiſibile: neqꝫ extra locum ꝓprium poſſit eſſe. Secunda eſt: qꝛ diffuſiolucis non eſt per multiplicationem alicuius materie: cumlumen nō ſit corpus: ſꝫ eſt multiplicatio formalis tm̄: ſicuteſt etiam in qualibꝫ alteratiōe ⁊ generatione ꝙ agēs multiplicat formā ſuam in materia. ¶ Alij vero alium modūadinueniūt. dicūt enim ꝙ maͣ pͥma: qͣꝫtum in ſe eſt: caret oīqͣꝫtitate ⁊ forma. ergo equaliter ſe habꝫ ad recipiendū oēsquantitates: ſicut ad recipiēdum omnes formas. vnde qͣꝫtumcūqꝫ parum ſit de materia prima in quouis paruo corpore poteſt recipere qͣꝫtamlibꝫ qͣꝫtitateꝫ: adeo ꝙ ex granomilij totus mundus fieri pōt. nec mirum: cum ex mapunctali totus mūdus ſit factus: cum enim maͣ qͣꝫtitate careatīdiuiſibilis eſt: ⁊ ad modū pūcti ſe habēs. Iſte aūt modusmultipl̓r deficit. Primo: qꝛ imaginat̉ īdiuiſibilitateꝫ maͣead modum puncti: vt ſic ex maͣ mūdus ſit factus per quādam quaſi extenſionem: ſic̄ ſi res parua in magna extendatur. hoc autem non eſt verum. Materia enī dicit̉ indiuiſibilis per negatiōeꝫ totius generis qͣꝫtitatis. Punctꝰ auteꝫeſt īdiuiſibilis: ſic̄ qͣꝫtitatis pͥncipiū ſituꝫ determinatuꝫ habēs. vn̄ ex maͣ res qͣꝫta efficit̉ nō per extēſionem loquēdode maͣ: prima: cū extenſio nō ſit niſi eius quod alicuius qͣꝫtitatis erat: ſed per quantitatis ſuſceptionem. Secundo ⁊ ſiprima materia prout in ſe conſideratur nullam qͣꝫtitatemhabeat: nō tamē ſequitur ꝙ ſit in potentia reſpectu cuiuſli