Qō l.Diſtin fFI

ſtin. XXVIII.ad gratiam preparet niſi accedendo ad deum. videtur ꝙſine munere gratie homo ſe ad gratiaꝫ preparare nō poſſit. ¶ Pͣ. Augu. dicit. ꝙ timor ſeruilis inducit charitateꝫ:ſicut ſeta linuꝫ: ſed timor ſeruilis ē donuꝫ .ſ .ſ. ergo per gratiā gratis datā hō p̄paratur ad gr̄aꝫ gratū faciētem.Zacha. pͥmo dicitur. Cōuertimini ad me etCONII A. ego ꝯuertar ad vos: ſed cōuerſio quā nobisindicit. nō videtur eē aliud qͣꝫ p̄paratio ad receptionē gratie. ergo hoc primo a nobis exigitur: vt ad gratiā preparemur qͣꝫ ꝙ deus ad nos gratiā infundēdo cōuertat. ¶ Pͣ.Anſel. dicit. ꝙ aliquis nō habeat gratiaꝫ nō ē ex hoc ꝙ d̓snō velit eam dare: ſꝫ quia hō nō vult accipere. ergo ſi homo vult accipere: deus eā dabit: ſꝫ illud quod ī volūtatehoīs cōſtitutū ē ī poteſtate lib. ar. eſt. ergo ī poteſtate libe.arb. ē vt hō ad gratiaꝫ ſe preparet.Reſponde o ᵈieēqn ᵐ gratia dupliciter poteſt accipi: vel quodcūqꝫ excitatiuuꝫ volūtatis exhibitum hoī ab ipſa diuina prouidētia: quā oībusrebus gratis impēdit ex ſua bonitate ea que ipſis conueniut: vel aliquod donuꝫ habituale in aīa receptum: quodgratis a deo cōfertur. Si ergo primo modo accipitur gratia: nulli dubiuꝫ ē ꝙ hō ſine gratia dei nō poteſt ſe p̄parare ad habēduꝫ gratiaꝫ gratū faciētē. vt eniꝫ ī. 8. phyſi. oſtēditur mutatio volūtatis effici nō pōt ſine aliquo mouēteper modū excitatis. oē eniꝫ motuꝫ neceſſe ē ab alio moueri: nec differt quicquid ſit illud quod huiuſmōi variationis occaſionē prebeat: quaſi volūtatē excitādo: ſiue ſit admonitio hoīs vel egritudo corporis: vel aliquid huiuſmōique oīa cōſtat diuine prouidētie ſubiecta eē: ⁊ ī bonū electoruꝫ ordinata. Unde quicquid illud fuerit qd̓ hoīeꝫ excitauerit ad ꝯuertēduꝫ ſe: vt gratiaꝫ gratuꝫ faciētem accipiat gratia gratis data dici pōt: ⁊ ſic ſine gratia gratis data hō ſe ad gratiam nō p̄parat: ⁊ etiaꝫ ſi gratia gratis datadicatur ipſe actus lib. arb. quē deus in nobis facit: quo adgratiā gratuꝫ faciētē p̄paramur. Si autē accipitur gratiapro aliquo munere habituali aīe īfuſo: ſic duplex ē opinioQuidaꝫ eniꝫ dicūt ꝙ nullus poteſt ſe ad gratiā gratu facientē p̄parare: niſi ꝑ aliqd̓ lumē mēti īfuſuꝫ: qd̓ eſt donumgratie gratis date. Iſtud autē nō videt̉ cōueniēs: qꝛ p̄paratio que ē ad gratiā nō eſt ꝑ actus ꝗ ſint ipſi gratie equādi equalitate proportiōis: ſicut merituꝫ equatur premio:⁊ ideo nō opꝫ vt actus quibus homo ſe ad gratiā habēdāp̄parat: ſint naturaꝫ hūanam excedētes: ſicut eniꝫ naturahūana ſe habet ī potētia materiali ad gratiā: ita actus virtutū naturaliū ſe hn̄t vt diſpoſitiōes materiales ad ipſaꝫ.vnde nō exigit̉ ad hoc vt hō ad gr̄aꝫ ſe p̄paret aliqd̓ aliudlumē gratie precedēs. ¶ Et p̄terea ẜꝫ hoc eēt abire in īfinitū: quia illud etiā lume gratie gratis date nō dat̉ alicui:niſi qui ad illud recipiēdū p̄parauit al̓s oībus daretur: qd̓nō pōt ītelligi niſi forte gratia gratꝭ data dicatur naturale lumē rōnis: qd̓ ꝑtinet ad bona naͣlia ⁊ nō ad gratuita niſi large accepta. Si autē preparatiōe īdiget talis gn̄a gratis data: tūc redibit queſtio de iſta p̄paratiōe vtruꝫ ī eampoſſit homo ex ſe vel nō: ⁊ ſic vel abiretur in īfinitum: velerit deuenire ad aliquā gratiam ad quā homo per ſe p̄parare poteſt ſe: ⁊ nō eſt ratio efficax quare hoc magis ī vnagr̄a ſit qͣꝫ in alia. Et ideo alijs conſentiēdo dicimus ꝙ adgr̄am gratuꝫ faciētē habendā ex ſolo libero arbi. ſe homopoteſt preparare. faciēdo eniꝫ quod in ſe eſt gratiā a deoconſequitur: hoc autem ſolum in nobis ē quod in poteſtate lib. arbi. conſtitutum eſt.ergo dicēdū ꝙ directio greſſus ſpeAd primum cialis nō poteſt eē niſi a deo ſine ciius prouidētia nulluꝫ bonum contingit: nec tamē oportetꝙ hoc per aliquē hītum infuſuꝫ fiat ſi directio greſſuū ad

ioipreparationē ad gr̄aꝫ gratuꝫ faciēteꝫ precedēteꝫ referat̉.¶ Ad ſcd̓ꝫ dicēduꝫ ꝙ homo nō pōt ſe ad gratiaꝫ preparare nec aliqd̓ bonū facere ſine dei auxilio: ⁊ iō rogādus eſtvt nos ad ſe conuertat ⁊ etiā alios: nec tamē oportet ꝙ illud auxiliuꝫ ſemꝑ ſit per aliquē hītum infuſuꝫ: ſed pōt eēꝑ multa q̄ exterius ſunt ſalutis occaſio: ⁊ ꝑ ipſuꝫ actuꝫ interiorē quē deus in nobis cauſat. ¶ Ad tertiuꝫ dicēdū: ꝙclaritas illa q̄ circūfulſit Paulum: fuit claritas corporalis q̄ fuit q̄dā occaſio q̄ ipſuꝫ induxit. vt ſe ad gr̄aꝫ hn̄daꝫp̄pararet: deijciēdo ip̄uꝫ ⁊ cōterēdo: ⁊ cum ſe ad gr̄am preparauit gr̄am cōſecutus ē: nō tamē oportet ꝙ anteqͣꝫ graꝫgratum facienteꝫ acceperit ſibi aliquod lumē gratie gratis date infuſum fuerit. vnde non dicitur ꝙ intus in ipſofulſerit claritas: ſꝫ qꝛ eum circūfulſit qͣſi exterius: ita etiāalijs qui ad deum cōuertuntur occaſiōes ſalutis deus preparat. ¶ Ad qͣrtuꝫ dicenduꝫ ꝙ etiā ad fidē hn̄dā aliquisſe p̄parare pōt per id qd̓ in naͣli rōne eſt. vnde dicitur ꝙ ſialiquis ī barbaris natus natiōibus qd̓ in ſe ē faciat: deusſibi reuelabit illud quod ē neceſſariū ad ſalutē: vel īſpirādo: vel doctorē mittēdo. vn̄ nō opꝫ ꝙ hītus fidei p̄cedat p̄parationē ad gr̄am gratū facientē: ſꝫ ſil̓ hō ſe p̄parare pōtad fidē hn̄d ā: ⁊ ad alias v̓tutes ⁊ gr̄am hn̄dā. ¶ Ad quintū dicendū ꝙ quāuis ꝑ timorē ſeruilē charitas īducatur:tamē nō eſt neceſſariū vt timor ſeruilis charitatē p̄cedat.timor .n. ſeruilis ſemꝑ cū pctō mortali hētur. multi auteꝫcharitatē conſecuti ſunt: qui nunqͣꝫ mortal̓r peccauerunt.vnde obiectio nihil probat ad propoſitum.V.¶ Utꝝ hō poſſit ſcire aliꝗd veꝝ ſine gr̄a.ſic ꝓceditur. videtur ꝙD quintum ſine gr̄a hō nihil veruꝫſcire poſſit. Prīo ꝑ id qd̓ dr̄ pͥme Cor. 12. Nemo pōt dicere dn̄s ieſus niſi ī ſpū ſctō. vbi dic̄Ambro. ꝙ oē verū a quocūqꝫ dicat̉ a ſpū ſctōē: ſꝫ ſpūſſanctus nō hītat ī nobis niſi ꝑ gr̄aꝫ. ergo nullū verū dici aūt ſciri ſine gr̄a pōt. ¶ Pͣ. reuelatio dina nō fit niſi ꝑ īfuſionē alicuiꝰ luminis gratis dati: ſꝫ Ro. pͥmo dr̄ ꝙd̓s illis .ſ. ph̓is reuelauit ea q̄ ēt naͣli rōe cognouerūt. ergonulla cognitio veritatis pōt eē ſine aliquo lumīe gr̄e īfuſo¶ Pͣ. facilior via ē cognoſcēdi aliꝗd ꝑ doctrinā qͣꝫ ꝑ inuētionē: ſꝫ ſicut Aug. ī lib. de magr̄o dicit: nullus pōt dicereexterius niſi īterius d̓s doceat. vn̄ pꝫ ꝙ ꝑ doctrinā cognitionē v̓itatis hō hr̄e nō pōt niſi ꝑ gr̄e auxiliuꝫ īteriꝰ operātis. ergo multo minus ꝑ īuētionē: ⁊ ita nullo mō: qꝛ oē qd̓ꝗs nouit diſcēs vl̓ īueniēs nouit. vt ph̓us dicit. ¶ Pͣ. ſicutſe hꝫ lux corꝑalis ad viſuꝫ: ita ſe hꝫ lux ſpūalis ad ītell̓ꝫ: ſꝫnihil pōt videri corꝑal̓r niſi ꝑ īfluxū lucis corꝑalis: ⁊ p̄cipue maxīe lucētis qd̓ ē ſol. ergo nihil pōt ītelligi niſi ꝑ ifluxū lumīs ſpūalis a deo: ⁊ hͦ ē gr̄a. ergo nullū verū ſine gr̄aſciri pōt. ¶ Pͣ. q̄cūqꝫ ſūt in gne aliquo reducūtur: ſicut incām: in vnū primū qd̓ eſt maximū in gn̄e illo: ſed pͥmū ingn̄e ītellectiuoꝝ ē ipſe d̓s. ergo eſt maxīe ītelligēs: ⁊ cā intelligēdi oībꝰ ītelligētibus: ſꝫ nō cauſat aliꝗd ī nobis niſialiꝗd īfluendo. gͦ nō poſſumus aliqd̓ veꝝ intelligere ſine(infuſione alicuius gratie.Conlra. Pamaſ. dicit ꝙ nulla res deſtituit̉ propriaoperatiōe: ſꝫ intelligere veꝝ eſt ꝓpria oꝑatio ītellectus. etgo ſine oī gr̄a ſuꝑaddita veri cognitionem hr̄e pōt. ¶ Pͣ.nō eſt impotentior ītellectus ī ītelligēdo qͣꝫ ſenſus ī ſentiendo: ſꝫ ſenſus ſine gr̄a pōt ſentire ſenſibilia. ergo ⁊ ītell̓sſine gr̄a poteſt intelligere intelligibilia.Dicendum ꝙ verorum quenam ſūtReſpondeo pali rōni ꝓportionata. quedaꝫ nāleꝫrōnem excedunt. Illa naͣlem rōnem excedunt q̄ non poſſūt ꝯcludi ex pͥmis pͥncipijs ꝑ ſe notis. cū .n. ꝓpria pͥncipiaſint ſicut inſtrumēta ītell̓us agētis. vt cōmetator dicit in