Druckschrift 
Scriptum super secundo libro sententiarum : Mit Textanfängen
Seite
67v
Einzelbild herunterladen
 

Diſtin.Qō I.4 Co

XD1n.non eē niſi fantaſmata illuſtrata lumine intell̓s agētis ⁊mouētia intell̓m poſſibilē: ꝗbus intelligētes ſumꝰ ẜm ꝙꝑ ea ꝯtinuamur ītellectui ſeparato: exquo ſeꝗtur: ꝙ ſi idqd̓ ē ꝓpriū d̓ſeruit̉ tm̄ cōi: remanēte ꝙ ex oībus aīabꝰ humanis vna tm̄ ſub̓a remaneat diſſolutis corꝑibꝰ. Hec ātpoſitio ꝗbꝰ rōnibꝰ innitat̉: ⁊ qūo improbari poſſit: ſupradcm̄ eſt. 17. diſtī. Quarta pō ē quā fides noſtra tꝫ ꝙ anīaītellectiua ſit ſub̓a nō depēdens ex corꝑe: ⁊ ꝙ ſint pluresintellectiue ſub̓e ẜm corpoꝝ multitudinē: ⁊ ꝙ deſtructiscorꝑibꝰ remanent ſeꝑate: non in alia corꝑa tranſeuntesſꝫ ī reſurrectione idē corpꝰ numero qd̓ depoſuerat vnaqueqꝫ aſſumat.gͦ dd̓m ꝙ Salomon ibi loquit̉ moAd primum recōcionatoris aſſumēs in ſe diuerſoꝝ hoīum ſnīas ⁊ ſapiētiū ⁊ ſtultoꝝ: vt in fine oībꝰ appareat que ſit verior ſnīa. vnde concludit quaſi ſnīam ꝓferens dicēs finē loquendi oēs pariter audiamꝰ ⁊c̄. Et hͦ ēvnū ex illis que ab eo ī ꝑſona ſtultoꝝ inducūt̉. Ad 2dd̓m ꝙ corruptio inuenit̉ in oībꝰ corruptibilibꝰ ẜm vnārōnem cōem qͣꝫtū ad id qd̓ ꝑ ſe corruptioni ꝯuenit: ſed nōqͣꝫtū ad id qd̓ accidit ei. cū enī corruptio ſit ꝓpͥe compoſiti trāſmutatio de eē in nō eē hoc ꝑ ſe ad corruptiōeꝫ ꝑtinet vt compoſitū eē deſiſtat: ⁊ ꝗa ꝯpoſitū hꝫ eē ex ꝯiunctione forme ad maͣm: ideo diuiſio ſorme a tali maͣ inuenitur in qualibet corruptiōe: ſꝫ ꝙ forma in nihil cedat vtnō: hoc corruptiōi accidit ex rōne ꝓpͥa huiꝰ forme vl̓ illiꝰſi enim ſit forma talis cuiꝰ eē ſit abſolutū ⁊ nō dependēsin cuiꝰ eē ꝑticipatiōem maͣ adducit̉ ex hoc ꝙ perficit̉ tali forma cōtingit: vt ex defcū maͣe ꝯpoſitū ho eē amittatẜm hoc ꝙ īproportionata ad ip̄m efficit̉: ⁊ tn̄ ip̄a formaremanet in ſuo eē: ⁊ ſic deſtructio ē compoſiti forma remanēte: ſi v̓o forma nō hēat eē abſolutū in quo ſubſiſtatſed ſit ꝑ eē compoſiti tūc ex quo ꝯpoſitū deſinit eē: oꝫ ꝙforma et eē amittat: ⁊ ꝑ accidēs corrūpat̉. Ad 3ᵐ dd̓ꝫꝙ ſicut dicit ꝯmētator in tertio de aīa: intell̓s non eodeꝫmō dr̄ forma cū alijs formis maͣlibꝰ qd̓ qͣꝫtū ad hoc dicoveꝝ eē: lꝫ ip̄e aliud intēdat ꝙ aīa cum heat eē abſolutū:vt eiꝰ oꝑatio on̄dit nō hꝫ eē per eē ꝯpoſiti quin potiꝰ ꝯpoſitū per eē eiꝰ. ⁊ iō corrupto corꝑe nō corrūpit̉ ꝑ accidēsaīa. ſicut alie forme que nō ſunt niſi per eē ꝯpoſiti nec aliquā oꝑatiōem hn̄t niſi mediante maͣ. Ad 4ᵐ dd̓m: ꝙaīa rōnalis p̄ter alias formas dr̄ eē ſub̓a: ⁊ hoc aliꝗd ẜmꝙ hꝫ eē abſolutū. ⁊ qd̓ dr̄ ꝙ aīa pōt dupl̓r conſiderari .ſ.ẜm ꝙ eſt ſub̓a ⁊ ẜm ꝙ ē forma non eſt intelligendū qͣꝫtūad diuerſa que in ip̄a ſūt qͣſi aliud ſit eſſentia ſua ⁊ aliudip̄aꝫ eē formā: vt ſic eē formā accidat ſibi: ſicut color corpori: ſed diſtinctio accipit̉ ẜm eius diuerſam ꝯſiderationē: nō enī ex hoc ꝙ ē forma hꝫ ꝙ poſt corpꝰ remaneat: ſꝫex hoc ꝙ hꝫ eē abſolutū vt ſub̓a ſubſiſtens: ſicut ēt hō nōhꝫ ꝙ ītelligat ex hoc ꝙ ē aīal: ſed ex hͦ ꝙ ē rōnalis. qͣꝫuisvtrunqꝫ ſit ſibi eēntiale. Ad quintū dd̓m ꝙ ex ratiōeilla nō plus ꝓbatur qͣꝫ hoc .ſ. ꝙ id quod hꝫ virtuteꝫ ad hͦvt ſit ſemꝑ dū hꝫ illā virtute non terminat eſſe ſuum adaliquod tēpꝰ ante vel poſt: quaſi nō poterit per hāc v̓tutem pluſqͣꝫ certo temꝑe duraſſe: ⁊ hoc etiam in aīa verūeſt: quia ꝑ virtutē quā modo hꝫ: potuiſſet per mille miliaannoꝝ duraſſe: ſed quia hanc virtutē a ſe non hꝫ. ſed abalio tunc ex hac virtute incepit ſua duratio quādo h̓ virtus data eſt ſibi. Ad ſextū dd̓m: ꝙ intelligere cū alivel ſine aliquo dr̄ dupl̓r. vel hͦ modo ꝙ illud ēt intelligatur eē ꝑticeps oꝑationis ſicut organū virtutis viſiue ſil̓cum virtute viſiua videt: quia videre eſt compoſiti: ⁊ ſicintellectus oīno ſine corꝑe intelligit. quia hec operationon perficitur mediante organo corꝑali vel ita ꝙ illudſit ob̓m oꝑationis: ſicut viſus non pōt videre ſine colore

⁊ hoc modo ēt intellectus in ſtatu vie non poteſt intelligere ſine fantaſmate qd̓ ſe hꝫ ad intellectum: ſicut colorad viſum: vt ph̓s in tertio de aīa dicit. Et ex hoc non oſtēditur ꝙ aīa intellectiua hēat eē dependēs ad corpꝰ cumoperatio egrediatur ab ip̄a abſolute: ſed poſt mortē aliūmodum intelligendi habebit: de quo locus erit inꝗrēdiin fine quarti. Ad 7ᵐ dd̓m: ꝙ vertibilitas ī nihil: nihilaliud ponit in creatura qͣꝫ dependentiam eē eius ad pͥnⁿa quo eſſe hꝫ adeo ꝙ ſi influentia eius ceſſaret quelibetcreatura eē deſiſteret. ſed ex hoc nō poteſt creatura corruptibilis dici: vt in pͥmo libro dcm̄ ē: diſtīctiōe octaua. Utꝝ hō ī pͥmo ſtatu habuerit neceſſitatē moriēdi II. D ſecūdum ꝙ homo in pͥmo ſtatuſic proceditur. videturIhabet neceſſitatem moriēdi. ẜm corpꝰ. Quicquid enī ſeꝗtur ex neceſſitate materie: ē neceſſarium neceſſitate abſoluta: vt in ſcd̓o phyſicoꝝ hr̄. ſed corruptio compoſiti ex ꝯͣrijs ſequitur ex neceſſitate materie. ergo corpus hoīs quod ex cōtrarijs cōpoſitum erat ſimpl̓r ⁊ abſolute erat neceſſe corrumpi. Pͣ. quod eſt corruptibile ẜm ꝑtem: eſt ēt ẜm totū diſſolubile: ſed corpꝰ hoīs in pͥmo ſtatu ẜm aliquā ꝑtem diſſolubile erat al̓s cibo non vteretur: p̄cipue quia ē formatus in perfecta quātitate: cum nutrimētū ſit ad reſtaurationem deperditi. ergo vr̄ ꝙ ēt totum corpus diſſolubileforet. Pͣ. vt in ꝗnto metaph̓yſice dr̄. neceſſitas cibi ēde illis ſine quibus non pōt eē vita. ſed homo in pͥmo ſtatu hēbat vitā cibis indigentem: vt in lr̄a dicitur. ergo ſine cibis viuere nō potuiſſet: ⁊ ita videtur ꝙ quantuꝫ ī ſeerat neceſſitatem mortis hēret. Pͣ. ea que differūt ẜꝫgenus nō ſunt tranſmutabilia inuicē. ſꝫ coruptibile ⁊ incorruptibile ſunt ho. vt in. io. metaphy. dicitur. ergo nonpōt eſſe: vt homo qui nunc eſt corruptibilis pͥus fuerit incorruptibilis. Pͣ. mortale eſt vna de differentijs cōſtitutīs hominis. ſed vt in octauo metaph̓. dicitur: qualibꝫdifferentia appoſita vel amota fit alia ſpecies: ſicut etiānumeris per additionem ⁊ ſubtractiōem vnitatis. ergoſi homo ante peccatū fuiſſet immortalis: fuiſſet alteriusſpeciei: quod ē inconueniens.apoſto. Ro. 6. dicit. Stipendia pecSed contra eati mors. ergo homo ante peccatuꝫmortuus non fuiſſet. Idem poteſt haberi ex hoc ꝙ dicit̉ſapͣ. 3. Deus mortē non fecit: ſed impij ⁊c̄. Pͣ. pena nōp̄cedit culpam: ſed mors ē maxima penaꝝ. vnde a ph̓ofinis terribilium dr̄ in tertio ethicoꝝ. ergo ante peccatūmortuus non fuiſſet.dd̓m ꝙ vt ex ſcd̓o ph̓ycoꝝ habeturReſpondeo gaque ſunt ad finem inſtituunt̉ ẜꝫrōnem finis: vt pꝫ p̄cipue in artificialibus. cum ergo hōinſtitutus eēt ad finem beatitudinis excedētis omnemfacultatem humane naͣe. oportuit ꝙ in ip̄a ſui inſtitutione aliquid ſibi collatum fuerit ſupra facultateꝫ pͥncipiorum naturaliū. ex pͥncipijs auteꝫ naͣlibꝰ eē perpetuū habere nō poteſt: cum ex contrarijs componatur: quod eſtcauſa corruptionis in rebus cum forma materiā ꝑficiatẜm eius capacitatem. vnde hoc ſibi ſupra conditionē nature ſue collatum fuit. vt aīa que in tam nobilem finemordinabatur ẜm poteſtatē ſuam ſupra cōem nature ordinem quo materia recipit eē ẜm ſui conditionem eē ꝑpetuum materie cōicaret. Et quia hec poteſtas aīe ſuꝑcorpus conſequebatur ex ordinatione eius in finem nopoterat impediri eius effectus niſi ꝑ d̓ordinationē eiusa fine que ſine peccato eſſe non poterat. ⁊ qꝛ peccare poterat lib. arb. nonduꝫ in iuſticia cōfirmato poterat impediri eius effectus: vt morte eē perpetuum intercipetur: ⁊