Diſtin. IIII.Queſtio. I.

21

Diſtin. IIII.quā deū videt: ſimilis ē illi viſiōi qua aliꝗs hoīem videtintuēdo ſpeculum ī quo hoīs imago reſultat: ⁊ ꝑꝑ hoc dicūtur ī ſpeculo videre .i. cor. 13. ⁊ ī hac beatitudine viſiōisdīne: q̄ naͣliter angelis debet: angeli creati ſūt: ⁊ hec ē ꝑfectio eoꝝ ẜm tēpus illud. Sed ē alia ꝑfectio ī qua ꝑ naͣꝫ ſuam nō poſſūt deuenire. cuius tamē capaces ſūt. vt .ſ. ipſuꝫdeū in eēntia ſua videāt nō per aliquā ſil̓itudinē receptāvt eoꝝ beatitudo dīne btītudini ſit ꝯformis: ⁊ ī hac btītudine creati nō ſūt: ſꝫ ad eā alijs cadētibus peruenerūt.dd̓ꝫ. ꝙ Aug. noīat beatitudinē illā viſioAd PriNu nē dei nālem: ꝑ quā tamē nō erāt beatiſimpl̓r: cū maioris ꝑfectiōis capaces eēt: ſꝫ ẜm ꝗd .ſ. ſcd̓ꝫtēpus illud: ſicut ⁊ ph̓s ī pͥmo ethicorū dicit aliquos ī hacvita beatos nō ſimpl̓r: ſꝫ vt hoīes. ¶ Ad 2ᵐ dd̓ꝫ. ꝙ viderūt verbū ꝑ ſil̓itudinē v̓bi ī eis īpreſſam: nō tamē in hoc ēvltima eoꝝ beatitudo. vt dcm̄ eſt. ¶ Ad 3ᵐ dd̓ꝫ. ꝙ nō proprie dr̄ illa cognitio ſpecularis: ſicut hō nō dicit̉ videre inſpeculo illud cuius ſil̓itudo ī oculo ſuo relinꝗtur: niſi ipſeoculus ſpeculū diceret̉ ī quo ſpēs rei reſultat: nec tamē eſtviſio beata. vt dictū eſt. ¶ Ad 4ᵐ dd̓ꝫ ꝙ v̓tutis cognoſcitiue ē vna cōuerſio in ſpēm rei ⁊ in rē ip̄aꝫ. vnde ex hoc ꝙaliꝗs per ſpeciē rei quā apud ſe habet: rē illā cognoſcit: nōdicitur cōferre: ſed ex eo ꝙ ex ſimilitudine vnius rei aliārem accipit: ⁊ ita patet ꝙ nō oportet ītellectum angeli ponere collatiuum ⁊ inquiſitiuum.¶ Utꝝ angeli p̄ſcinerint ſuā miſeriā vel btītudinē. II.ſic ꝓcedit̉. videt̉ ꝙ angeD ſecūduꝫ liſuā miſeriā vel btītudinē p̄ſciuerūt: ſicut .n. angeli: ita ⁊ hoīs miſeriaeſt ꝑ pctm̄: ſꝫ hoī ſuū pctm̄ qn̄qꝫ p̄nunciat̉: ſic̄dn̄s Petro futuꝝ peccatū predixit: vt legiturMathei. 26. ergo vr̄ ꝙ etiā angelis ſuū caſum p̄nunciaredebuerit. ¶ Pͣ. Bernardus de gradibus hūilitatis diciꝙ diabolus p̄uidit ſe ſuꝑ malos pͥncipatuꝫ habituꝝ: ꝑꝑ hͦī latere aꝗlonis ſoliū ſuū ponere volebat. vt dr̄ Eſaie. 14.ſꝫ nō eſt factꝰ pͥnceps maloꝝ niſi ꝑ peccatū. ergo vr̄ ꝙ peccatū ſuū preſciuerit. ¶ Pͣ. ante pctm̄ nullius dolor vl̓ pena p̄ceſſit in angelis: ſed eē īcertū de ſua ſalute ē ſanctismagna cā doloris. vt dicit. Gregorius ſuꝑ illd̓ Iob. 3. virocuius abſcondita ē via ⁊c̄. Ergo videt̉ ꝙ boni angeli certifuerūt de ſua ſalute ⁊ ita etiā mali de ſuo caſu. ¶ Pͣ. qͣꝫtoaliꝗd eſt magis remotū a cognoſcēte tanto minus ſubiacet cognitiōi eius: ſꝫ magis diſtāt ab angelis ea quoꝝ ipſinō ſunt cauſe: ſicut res naͣles quaꝝ tam cognitionē habebāt. qͣꝫ motus li. arbitrij: ꝗbus ſunt ꝯuerſi vl̓ auerſi: quoꝝipſi ſūt cauſe. ergo ſuā ꝯuerſionē ⁊ auerſionē p̄ſciuerūt.quicūqꝫ eſt certus d̓ malo futuro nō pōtSꝫ Contra ęimul ſperare bonū cōtrariuꝫ: ſi ergo angeli qui ceciderūt p̄ſciuiſſent ſuū caſum oportebat eos d̓ſperare de beatitudine aſpiciēda. ergo fuiſſent deſperatianteqͣꝫ peccaſſent: qd̓ eſt inconueniēs. ¶ Pͣ. oē quod quisapprehēdit: oportet ꝙ ſit vl̓ cōueniēs ſue volūtati vel diſcordās: ſed malū culpe nō poteſt eē ꝯcordās volūtati peccantis ſine peccato: nec pōt aliquid cognitū diſcordare avolūtate ſine dolore ⁊ pena: ergo ſi caſum ſuū p̄ſciueruntoportet ꝙ pena vel culpa in eis precederet primaꝫ culpā:qd̓ eſt impoſſibile.Reſponde̓o ꝯōm ꝙ aliqd̓ poteſt p̄cognoſci dupl̓rvel cognitiōe certa: ſicut ea que habēt cauſas determinatas īfallibiles: vt ſolē oriri cras: vel cognitiōe cōiecturali:ſicut ea que habēt cauſas determinatas vt in maiori parte: ſicut medicus p̄cognoſcit ſanitatē futurā ⁊ nauta tēpeſtatē: cū ergo caſus ⁊ ꝯfirmatio angeloꝝ depēdeant ex libero arbitrio. qd̓ nō eſt cauſa determinata ad vnū nō potuit eoꝝ p̄cognitio haberi ſcd̓m certitudinē niſi a deo qui

Queſtio.p̄ſentialiter oīa ītuetur: ſꝫ tamē ẜm ꝯiecturā poterāt preſumere oēs ſe habituros btītudinē: qꝛ ad hoc eorum natura erat magis īclinata velut ad hoc īſtituta: ſꝫ ſuuꝫ caſump̄ſcire nō poterāt ex ſeipſis: nec ꝑ ꝯiecturā: nec ꝑ certitudīnē: ſꝫ tātuꝫ potētiaꝫ cadēdi: nec etiā fuit cōgruū a deo eisreuelari: ne pena culpā p̄cederet: nec iteꝝ bonis ſuā cōfirmatiōeꝫ: ne diſtinctio culpā p̄cederet. vt in lr̄a dicitur. Sitamē vtriſqꝫ reuelatū fuiſſet recepiſſent id nō ſcd̓ꝫ certitudinē ꝓut ī deo erat: ſꝫ ſcd̓ꝫ modū ſuū qͣſi ad cautelā dcm̄.ergo dd̓ꝫ ꝙ Petrus etiā dn̄i prenūciaAd primbꝰ) tionē accepit nō ꝑ certitudinē: ſꝫ ad cominationē dictā. ¶ Pͣ. nō eſt ſimile de hoīe ⁊ de angelo:qꝛ hō cadit reparabil̓r: vn̄ deſperare nō cogit̉ ex p̄ſciētiaſui caſus: ſic angelus eius caſus ē irreparabilis. ¶ Ad 2ᵐdicēduꝫ. ꝙ quādo ad aliqd̓ ꝯſequēs poteſt ꝑ multa diuerſe antecedētia veniri cōtingit cōſequens ſcire ſine hoc ꝙan̄s determinate ſciat̉: ſicut Ioſeph p̄uidit ſuū dn̄ium ſuper fratres: nō tamē vēditionē ⁊ alia ex ꝗbus dn̄ium cōſecutus ē: ita ⁊ demō potuit p̄uidere ſuū pͥncipatū ſuper malos ſine hoc ꝙ caſuꝫ p̄ſciret: qꝛ poterat maloruꝫ princepseſſe etiā bonus exiſtēs. ¶ Ad 3ᵐ dd̓m. ꝙ illa ꝯiecturaliscognitio ꝑ quā de ſua bonitate p̄ſumebāt oēm dubitationē ⁊ anxietatē ab eis auferebat cū hoc ꝙ nō erat ī eis aliꝗd ad caſum trahēs: ſicut in nobis. ¶ Ad quartū dd̓m. ꝙeffectus naͣlis qui nō habēt cauſas determinatas ad vnūpreſcire nō poterāt ī cauſis ſuis: ſed tātuꝫ illa q̄ ex cauſisnaͣlibus determinatis ad vnuꝫ ꝓcedūt: ⁊ ita in ſeipſis cognoſcebāt ea que in natura eorum determinata erāt: nonIII.autē illa que ex lib. arbi. dependebāt. vt dictum eſt.¶ Utꝝ angeli creati fuerīt in gr̄a.ſic procedit̉. videt̉ ꝙ angeliO tertili nō ſint creati īgr̄a: ſicut eniꝫdicit Aug. Per celū qd̓ pͥmo creatū cōmemoratur datur ītelligi ī formis naͣ ſpūalis: ſicut īMſe poteſt exiſtere nō cōuerſa ad creatoreꝫ: ſedhec cōuerſio per gratiā fit. ergo videt̉ ꝙ angelica naͣ creata eſt īformis ſine gratia. ¶ Pͣ. ſicut ſupra ī littera habitūeſt per ea que angeli ī prīcipio creatōis acceperūt poterātſtare: ſed nō poterāt proficere: ſed ꝑ gratiā pōt aliꝗs mereri gratie augmētuꝫ: ⁊ ita proficere: ergo nō fuerūt ī gratiacreati. ¶ Pͣ. Aug. dicit ⁊ ſupra habitu eſt: ꝙ diabolus cōtinuo vt factus ē nō cecidit ab eo qd̓ accepit: ſꝫ qd̓ acciperet ſi deo ſubdi voluiſſet: cecidit autē a gratia: ergo gr̄amnōduꝫ acceperat. ¶ Pͣ. ẜm Aug. ꝑ lucē primo creatam ſignificat̉ gratia angeloꝝ: ſed qͣꝫ cito facta eſt lux diuiſa ē atenebris: ꝑ quas ītelligūtur angeli peccātes: cū ergo nullus angelus fuerat tenebra ꝑ peccatuꝫ ī prīcipio ſue creatiōis: videt̉ ꝙ nec etiā fuerūt lux ꝑ gratiaꝫ. ¶ Pͣ. cum inpͥncipio creatiōis nō fuerit diſtinctio ī angelis quātuꝫ adgratiā ⁊ culpā: ſi aliqui in gratīa fuerint creati: oēs in gr̄acreati fuiſſent: ſꝫ illi qui ceciderūt nūquā ī gratia fuerūt:qꝛ cum nō fuiſſet in eis aliquid retrahēs impetum gratieſecuti fuiſſent dirigentis in deum. ergo videtur ꝙ nullusSed contra Augu. dicit ꝙ deus ſimul erat cōdēsin gratia creatus ſit.naturā ⁊ largiēs gratiaꝫ. ergo ī pͥncipio creatiōis gratiamhabuerūt. ¶ Pͣ. ſupra illud Oſee tertio. Dilexerūt vinacia vuarum dicit glo. ꝙ demones ī magna pīguedine ſancti ſpiritus creati ſūt: qua ꝑ peccatū ſunt priuati: ſꝫ pinguedo .ſ. ſpūs eſt gratia. ergo ī gratia creati ſūt. ¶ Pͣ. ad diuinam liberalitatē pertinet vt gratiam īfundat oībus quiſūt capaces gratie niſi ī eis aliquid reſiſtens īueniat̉ multo amplius qͣꝫ cuilibet materie diſpoſite formā naturaleꝫtribuat: ſed angeli in pͥncipio ſue creatiōis motū lib. arbi.habuerūt nec aliquid ī eis impediēs fuit. ergo videtur ꝙ