Diſtin. II.Queſtio. I.
12
Diſtin. II.I ſic ꝓcedit̉. vr̄ ꝙ euū ſit idē¶O Primū qd̓ eternitas. ſic̄ .n. dr̄ i libroVSde cauſis. ītell̓ia parificat̉ eternitati: nō aūtniſi ſic̄ mēſuratū mēſure: cū gͦ mēſura āgeliLaice duratiōis ponat̉ euū: vr̄ ꝙ ſit idē eternitati. ¶ Pͣ. ſic̄ ſe hn̄t mēſurata: ita ⁊ mēſure. ſꝫ āgelus n̄ ē cātꝑaliū reꝝ. gͦ nec mēſura duratiōis eiꝰ cā erit tꝑis: ſed tm̄mēſura duratiōis creatiōis q̄ ē eternitas: ſꝫ euū ē cā tꝑisſic̄ dic̄ Boe. d̓ ꝯſolatiōe. Qui tp̄s ab euo. Ire iubes. gͦ euūē eternitas. ¶ Pͣ. ſic̄ ſe hn̄t mobilia adīuicē ī ſucceſſioneita ſe hn̄t īmobilia adīuicē ī īmobilitate: ſꝫ oīuꝫ mobiliūē vna mēſura ſucceſſiua .ſ. tp̄s. gͦ ⁊ oīuꝫ īmobiliū ē menſuSed conſra vx ꝙ euū ſit idē ꝙ tp̄s: qꝛ ẜꝫ Aug. deꝰ(ra vna .ſ. eternitas.mouet ſpūalē creaturā ꝑ tp̄s: ſꝫ talis creature mēſura ponit̉ euū. gͦ euū ⁊ tp̄s idē ſunt. ¶ Pͣ. oīs mēſura duratiōiscreature ē diuiſibilis: ſꝫ ꝑtes duratōis nō ſūt ſil̓. gͦ cū euūſit mēſura duratōis creature. vr̄ ꝙ ī eo ſit ſucceſſio: ſed h̓ē rō tꝑis. gͦ vr̄ ꝙ tp̄s ⁊ euū ſint idē. ¶ Pͣ. nullū creatum ēactu īfinitū: ſꝫ āgelꝰ in īfinitū durabit: qꝛ nūquā corrūpetur. gͦ ſua duratio nō ē tota ſil̓: ⁊ ſic idē qd̓ pͥus. ¶ Pͣ. or illud cꝰ duratio ē tota ſil̓ nō differt ī eo eē ⁊ fuiſſe: ſꝫ illd̓ qd̓fuit nō pōt ītelligi n̄ fuiſſe: nec deꝰ pōt facere id n̄ fuiſſe:gͦ nō p̄t ītelligi āgelū nō eē: nec deꝰ p̄t hͦ facere: qd̓ ē falſū.Reſpondeo tduratio āgeli nō ē tota ſimul.d̓ꝫ ꝙ euū ponit̉ mēſura media ītertp̄s ⁊ eternitatē de diſtinctiōe āt tꝑis ab euo ē triplex opinio. ꝗdā enī dicūt ꝙ idē ē nūc eui ⁊ tꝑis ẜm eēntiā: ſꝫ differūt ẜꝫ rōem: qꝛ nō tp̄s mēſurat ip̄m mobile inquātū ē īmotu: eo ꝙ ſicut ſe hꝫ tp̄s ad motuꝫ: ita ſe hꝫ nūc tꝑis admobile: vt dr̄ in 4ª ph̓ycoꝝ: ſꝫ nūc eui menſurat ſub̓amipſiꝰ pͥmi mobilis ꝓut in ſe cōſiderat̉: ⁊ ſic tp̄s ⁊ euū dr̄nttm̄ rōne tn̄ euo mēſurat̉ nō tm̄ ſub̓a celi: ſed ēt angeli. ſꝫhͦ nō pōt ſtare. qꝛ duratio reſpicit eē in actu: nō ē āt idemactꝰ: nec vnꝰ rōnis eēceli qd̓ mēſurat̉ euo: ⁊ moueri ip̄iqd̓ mēſurat̉ tꝑe: ⁊ iō ſcd̓m rē tp̄s ⁊ euū dr̄nt cū diuerſorūgeneꝝ ſint diuerſe menſure: vt ex. io. metaph̓. pꝫ. Iō alijhͦ ꝯcedētes dixerūt ꝙ euum ē mēſura rei ꝑmanētis create: ſꝫ tp̄s ē mēſura rei mote: ⁊ tn̄ in euo ē priꝰ et poſteriusſic̄ ī tꝑe: ſꝫ dr̄nt: qꝛ ī tꝑe ē priꝰ ⁊ poſterius cū innouatōe: ineuo āt ē ſine īnouatione ⁊ inueteratiōe: hoc āt nihil videtur dictu: qꝛ vbicūqꝫ ē priꝰ ⁊ poſteriꝰ: opꝫ intelligere ꝑteꝫpͥorē ⁊ poſteriorē ⁊ in nulla duratiōe ꝑtes priores ⁊ poſteriores ſunt ſil̓. vn̄ opꝫ ꝙ qn̄ ē priꝰ nō ſit poſteriꝰ: ⁊ iō opꝫpoſteriꝰ de nouo aduēire: cū priꝰ nō fuerit. Exēpluꝫ etiaꝫqd̓ ponunt falſū ſuppōit: dicunt enī ꝙ ſicut inuenit̉ fluxalicꝰ ab alio continuꝰ cum īnouatiōe eo ꝙ ſꝑ aliud ⁊ alid̓eſt qd̓ fluit: ſicut in exitu riui a fōte: ita ēt inuenit̉ fluxꝰ cōtinuus ſine innouatiōe ſicut exitꝰ radij a ſole: ꝗ ſꝑ ē ideꝫ.Sꝫ hͦ n̄ ē veꝝ: qꝛ ī exitu radij a ſole n̄ attēdit̉ priꝰ ⁊ poſteriꝰ ⁊ ꝑ ſe: qꝛ illuminatio nō ē motꝰ ⁊ n̄ ē in tꝑe niſi ꝑ poſteriꝰ: eo ꝙ omne qd̓ illuminat̉ reducit̉ ī quēdā motū: ſicutī cāꝫ ī quo ē īnouatio ſitꝰ: ſic̄ in motu corꝑis illuminātisqd̓ illuminat dum ſuꝑ terrā mouet̉: eē āt angeli nō reducit̉ ī īnouatiōem alicuiꝰ motꝰ ſic̄ in cām: nec in ſe innouatur: qꝛ nihil fit qd̓ priꝰ nō eēt. gͦ īpol̓e eſt ꝙ aliqͦ mō ſit ibipriꝰ ⁊ poſteriꝰ. Et iō dd̓m ꝙ tp̄s ē menſura hn̄s priꝰ ⁊ poſterius: euū āt non hn̄s. opꝫ enim rōnem menſure ex mēſurato accipere: eē āt angeli qd̓ euo menſuratur ē indiuiſibile variatiōe carens: ⁊ iō euum pͥus ⁊ poſteriꝰ non hꝫ.ſꝫ motꝰ ꝗ tꝑe menſurat̉ ſucceſſione qͣdā ꝑficit̉: ⁊ iō in tꝑeīuenit̉ pͥus ⁊ poſteriꝰ. Differt āt euū ab eternitate: ſic̄ ⁊ eēāgeli ab eē dīno ī duobꝰ. Prīo: qꝛ eē dīnū ē per ſe ſtās: ꝗaē id qd̓ ē: ī āgelo āt eſt aliud eē ⁊ aliqd̓ qd̓ eſt. 2º qꝛ eē angeli eſt ab alio: ſꝫ nō ē diuinū. vn̄ pꝫ ꝙ ſicut eē āgeli ē q̄dam
Quꝑticipatio dīni eē. ita ēt euū ē q̄dā ꝑticipatio eternitatis:⁊ ꝑꝑ hͦ doctores paꝝ loquūt̉ de dr̄ia eui et eternitatꝭ: UtEt per hͦ pꝫ rn̄ſio ad pͥᵐ: Dio. īdrn̄ter vtroqꝫ vtit̉.qꝛ eternitas ibi ſūit̉ ꝓ eternitate ꝑticipata q̄ē euū. ⁊ deꝰ dr̄ eē ſupra eternitatē: ſic̄ ſupra ens ⁊ ſupra oēqd̓ noīat̉. ¶ Et ſil̓r dd̓ꝫ ē ad ſcd̓ꝫ ꝙ euū ſūit̉ ibi ꝓ eternitate: ſi tn̄ ſumat̉ ẜm ꝙ differt ab eternitate: ſic dr̄ tp̄s abeuo fluer̄ nō effectiue: ſꝫ exēplariter: qꝛ digniora ī entibꝰſūt quodā mō exēplaria īferioꝝ: inqͣꝫtū magꝭ accedūt adpͥᵐ exēplar: ⁊ ita euū ē exēplar tꝑis inqͣꝫtū eternitati ſil̓iꝰē. ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ motꝰ vniuocat ad minꝰ in intentione gn̄is: ⁊ iō oībꝰ motibꝰ ordinatis adinuicē pōt vnamenſura rn̄dere: ſꝫ nullū eē creatū vniuocat̉ cū eē increato: ⁊ iō oꝫ pōere duas mēſuras. ¶ Ad qͣrtū dd̓m ꝙ angelus pōt ꝯſiderari dupl̓r: vl̓ qͣꝫtū ad ſuū eē: qd̓ ē ſine viciſſitudīe: ⁊ ſic mēſurat̉ euo: vl̓ qͣꝫtū ad oꝑatiōem: ⁊ ſic ētqͣꝫtum ad aliquā oꝑationem euo menſuratur: ꝓut .ſ. ītuetur res in verbo: qꝛ ſic in eius oꝑatione non eſt viciſſitudo aliqua. ſꝫ ẜm aliam oꝑam in qua eſt viciſſitudo menſuratur tꝑe ẜm .ſ. ꝙ intuetur res per plures ſpecies q̄ſunt apud ip̄m: hoc āt tp̄s eſt aliud a tꝑe quod menſuratmotum primi mobilis: ꝙ iſta viciſſitudo non ordinaturad illā: nec iſtud tp̄s eſt continuum: ſꝫ numerꝰ diſcretusviciſſitudinis nō ꝯtinue: ꝯtinuitas enī accidit tꝑi ex ꝑtemotꝰ numerati: ⁊ nō ẜm formā ſuā qͣ nūerꝰ eſt. vt dic̄ cōmētator in qͣrto phy. ¶ Ad ꝗntū dd̓m ꝙ oīs diuiſio duratiōis accidit ex motu ꝑ quē fit ſucceſſio prioris ⁊ poſterioris: ⁊ iō tp̄s eſt menſura ꝑ moduꝫ nūeri: ſed euū ⁊ eternitas menſurāt actum: ī quo nō accidit renouatio ꝑ motum: ⁊ iō ſunt indiuiſibiles menſure per modum vnitatatis: ſicut enī tp̄s eſt numerꝰ prioris ⁊ poſterioris ī motu. Ito ēt ⁊ euum eſt vnitas ꝑmanentie actus: qui eſt eſſevl̓ oꝑatio creati: ⁊ ſil̓r eternitats increati. ¶ Ad ſextumdd̓m ꝙ eſſe angeli nō eſt infinitum pͥuatīe ꝑ modū qͣꝫti:qꝛ indiuiſibile eſt: cuius infinituꝫ non poteſt eē ī actu: ſꝫeſt īfinitum negatiue: nō ſimpl̓r ſed reſpcū alicuius finisꝗ eſt terminꝰ durationis: quā nō hꝫ. ¶ Ad ſeptimū dd̓mꝙ pōt deꝰ facere angelū non eē: quia ſicut nō potuit ꝑ ſe īciꝑe: ita nec durare niſi voluntate eius. ⁊ ſil̓r pōt intelligi nō eē: eo ꝙ ſua quiditas nō ē ſuū eē. nec tn̄ pōt facerevt ſimul ſit ⁊ non ſit: nec hoc pōt intelligi: et ſic non pōtfacere ip̄ꝫ non fuiſſe: quia hec poſſibilitas diuerſificaturab illa: vt in prīo libro di. 42. dcm̄ ē. ⁊ iō obiectio iſta nōē ad ꝓpoſitū.¶ Utꝝ euū ſit tm̄ vnū.II.ſic ꝓceditur. videt̉ ꝙD ſecundum. euū nō ſit tm̄ vnū. ſic̄enim tēpus ē numerus motꝰ: ita ⁊ euum videItur eſſe vnitas contracta vel determinata adrem aliquam. ſed talis vnitas multiplicat̉ admultiplicationem eoruꝫ quibus conuenit eſſe vnū. ergonon eſt tm̄ vnum euum. ¶ Preterea corporalium ⁊ īcorporalium cum ſint diuerſorum genererum non eſt menſura vna: ſed euo menſurātur quedam corpora: ſic̄ ſub̓aceli. gͦ vr̄ cū ēt quedam ſpūalia menſurentur euo ꝙ euūnon ſit vnum. ¶ Preterea oīum motuum quoꝝ ē tp̄svnum eſt reductio in vnū motum ſicut ī cām. ſed angelinon reducuntur in vnum angelum ſicut in cām. ergo nōmenſurantur vno euo. ¶ Preterea quocunqꝫ angelo remoto: nihilominus remanebit eē alioꝝ angelorum euomenſuratum. ſed quecunqꝫ ita ſe hn̄t ꝙ remoto vno remanet alteꝝ nō dependent adinuicem. ergo vr̄ ꝙ euuꝫvniꝰ āgeli nō depēdet ad euū alteriꝰ: ⁊ ſic non eſt oīumvnū euū. ¶ Preterea ſi menſurētur ꝑ vnū euū: hoc noneſt niſi ꝑ euum qd̓ ē menſura eſſe primi angeli: ſed vt infra dr̄ angelus ꝗ corruit inter omnes maior fuit. gͦ vr̄ ꝙ
b 4