Septimi libri Codicis
dum leuiter percutienteꝫ Et apud boecium in ꝯmētꝭ. legitur vindictaꝫ fuiſſeꝟgam pretoriaꝫ qua pretor ſerui caputtangebat. et dicebat alij aīo te liberummore quiritū vel ſicut in pandectꝭ. legitur. ff. de ori. iurꝭ. l. ij. §. initiuꝫ. Libertasque apud iudicem datur dicit̉ vindictaa quodā vitellioꝝ ſeruorum vindice qͥvindicauit ciuitatem rhomanam in libertatem Ideo a ppl̓o libertatem accepit et inde poſtmodum obtentum eſtvt omnis illa libertas dicatur vindictaque datur a populo vel mgr̄atū qui gerit vicem populi Item q qn̄qꝫ manumittitur quis apud conſilium. ponit etapud conſilium manumiſſione Eſt aūtconſilium locus ille quo iuriſdictio celebratur vel exercetur iuriſdictio voluntaria vt adoptio emancipatio malnumiſſio. porro in iudicio contencioſaexercet̉ iuriſdictio. Uel expone apudconſilium .i. apud ſenatum. et ſic poteſtdici ꝙ hic ponatur conſiliū pro preſide̓tibꝰ in conſilio De multꝭ modis manumittendiⁱ vi. Inſtꝭ. de liber. in. §.De teſtamentariamanumiſſione.Expoſito tractatu vindicte libertatisque iudicꝭ. munit̉ auctoritate ſequiturde ea videre que habet precipuum fauoreꝫ .i. que relinquitur in vltima vorlūtate et quia directa libertas dignioreſt ea que per fideicommiſſum preſtat̉primo de directa videamus et ſic de teſtamentaria manumiſſione Et ſciendū.ꝙ teſtamentaria manumiſſio poteſt dici omnis q̄cunqꝫ ex cauſa teſtamēti preſtatur vel propter teſtamentum contingit ergo ⁊ fideicōmiſſaria dicitur teſtamentaria ſed ſpecialiter hic vocat eamteſtamentariam que directo relinquit̉in teſtamento. de fideicōmiſſaria libertate dicitur. jͣ. ti. ij.¶ na tollenda.
Quia lex fuſia canina directas impediebat libertates de quibus dictum ēet fideic ommiſſarias d̓ quibus diceturde lege fuſia inter vtraſqꝫ loquamur.Lege iſta cautum erat neminem in teſtamento ſuo totam familiam vel vltra certum numerū manumittere poſſe ſed inter viuos bene. Hodie quodconcedebatur inter viuos concediturmulto magꝭ. in vltima voluntate. jͣ. e. l.vnica et Inſt e.De fideicomiſſarijslibertatibus.Diximus. sͣ. de libertatibꝰ directꝭ. nuncdicamꝰ de fideicōmiſſarijs Eſt aūt illalibertas fideicōmiſſaria quam teſtatordirecto nō voluit cōpetere ſed ꝑ factū.i. manumiſſione alterius vel heredisvel legatarij vl̓ donatarij cauſa mortꝭ.cuiꝰ fidei hoc cōmiſit vt manumitteretet talis manumiſſꝰ dr̄ libertꝰ manumittentꝭ. nō teſtatorꝭ. Inſtꝭ. de ſingu. re. per¶ tate tollēdafideicōmiſ. re. §. qͥ ātDe dediticia liberQuia manumiſſionibꝰ d̓ qͥbꝰ dictū ēẜui fiūt liberti ⁊ libertoꝝ olim fuit triplex cōditio dediticia latina et cū ciuitate rhomana poīt h̓ pͥmo de dediticiacōditiōe. ⁊ ſubijcit poſtea de latina q̄ qꝛſublate ſunt ponit de eis tollendis. hodie āt illa ſola q̄ eſt cū cītate rhōna locū ſibi vendicat. Inſtꝭ. de liber. §. fi. Eterat illa dediticia lib̓tas quā qͥs ſic cōſequebatur vt toto tꝑe vite ſue ẜuiliiugo detineret̉. poſt mortem ꝟo eriꝑet̉in libertatē vi. Iuſtꝭ. d̓ liber. §. pe.De latinā libertatetollenda et ꝑ certos modos in ciuitatērhomanam tranſfuſa.Dicebatur autem latina libertas cumquis toto tꝑe vite ſue liber ea̓t ſꝫ poſtmortē et in ip̄a morte eripiebat̉ in ẜui-