⁊ ipſum intelligendo velle. Deusenim nichil producit niſi intelligendo ⁊ volendo. non tamen quic quidintelligit aūt bult ideo producit. cūſeipſum maxime intelligat ⁊ velit.Illud ergo non ſufficit. ſed vltra adipſum aliquid libere producere requiritur. ipſum huiuſmodi actum intelligendi ⁊ volendi ad ſuum effectūcontingenter applicare. hoc eſt ſuum effectum contingenter intelligere/ ⁊ velle fieri vel eſſe. Cum igiturin hoc conſiſtat ratio diuine libertatis formaliter. ⁊ libertas in deo dicat perfectionem ſimpliciter. ⁊ libertas in creaturā dicat perfectionem ꝯſimilis denominationis: ſequiturꝙ libertas in deo ⁊ in creatura ſuntconſimilis tationis. ⁊ per cōſequeoilla ſola creatura erit libera que repectu ſui effectus conſimilem modūhabet principiandi cum libertate diuina. talis autem eſt rationalis creatura que intelligendo ⁊ volēdo pricipiait contingenter. Vnde poteſt trahi breuis deſcriptio lib̓tatis.ſcilicet ꝙ libertas eſt potentia intellectiua ⁊ volitius ſui effectus ꝓductiua contingenter. et aliquid libereagere eſt illud ītellectiue et volitiuecontingenter producere Cui deſcriptioni cōcordant antique doctores ctholici dicentes. ꝙ libertas eſt facultas rationis ⁊ voluntatis Vnde ⁊liberum arbitrium dicitur ſeu potiꝰarbitrium liberum. arbitrium quantum ad rationem/ liberum quantūad voluntatem Ex quibus ſequiturꝙ nichil vere et proprie poteſt fitri160libere niſi parcialiter fiat ab intellectuali cognitione Aliquid autemfieri libere poteſt dici dupliciter Vnomodo vere. alio modo interpretatiue. Vere libere dicitur aliquid fieriquando eſt in poteſtate voluntatis⁊ precedit ipſum deliberatio vel operatio rationis Interpretatiue vero quando deliberatio vel ratiocinatio huiuſmodi eſt in poteſtatē volūtatis. ſed tamen non deliberat. ymmo vnam partem elicit quaſi modo nature ex habitu vel impetu conſuetudinis / ſicut patet in multis.Et hec dicta ſint de aīe potentijsCapitulum octauumPrima pars de ordine dicendorum.Oſtꝙͣ dictum eſt de anima.ſequenter dicēdum eſt de husque ſunt in ea. Tria autem ſunt inanima vt dicit philoſophus ſecūdoethicorum ſcilicet potentie / hobitꝰ/⁊ paſſiones. ſed differenter quonovt ſupra dictum eſt potentie cnimeprincipales ſunt in ea ydemptice.hoc eſt ſunt idem cum ea. ſed habitus ⁊ paſſiones ſunt in anima inheſiue Cum ergo de potētijs dictumſit. dicendum eſt de habitibus ⁊ paſſionibus. Quia vero criſtotiles ibiſolum enumerat ca que ſunt in qnima ſcd̓m eius partem appetitiuāin qua eſt birtus moralis/ de quaibidem tractat. ideo nō eſt credēdūquin in anima ponendi ſint aliqͣ crtus qͣ nō ſunt hītus vl̓ paſſiōes Et