Titulus.XVIII.
exterminij etiā in p̄ſenti a ſe exulās ꝑ obliuionē: īalia per inanē ſollicitudinē migrās. In lacum nimis ſe extēdit: cū in ſuꝑfluū animꝰ diſtendit̉: animi aūt īmoderata extenſio attenuationē facit: etextenuatio nimia ſciſſionē: multis em̄ vt laceret̉curis talis neceſſe ē. Altū nimis aſcēdit. dū qͥs deſe plus p̄ſumit: alta aūt p̄ſumptio qͥd niſi ruinoſap̄cipitatio ē. In ꝓfundū ſine modo deſcēdit: cuꝫſe pluſqͣꝫ dꝫ deijcit ⁊ hec puſillanimitatis deiectōqͥd niſi deſperata q̄dā abſorptio ē. In hāc fortisnō deijciet̉: prudēs longioris vite nō abducet̉ incerto. Modeſtus moderabit̉ curas tꝑabit ſuperfluas: nō deerit neceſſarijs. Iuſtꝰ altiora de ſe nōp̄ſumet: ſed dicet. Si iuſtꝰ fuero nō leuabo caput¶ Uigilant̓ etiaꝫ diſcerne qualis ex te: ⁊ qͣlis ſisdono dei: ⁊ nō ſit in ſpiritu tuo dolꝰ. Erit aūt hͦ ſifidelit̓ partiens tua tibi: ⁊ q̄ ſunt dei deo ſine fraude reſignes. Cōſiderando qualis ſis: etiā qualisfueris recogitandū tibi ē. Conferēda ſūt pͥora poſterioribꝰ. Profeceris ne in ꝟtute: in ſapīa: in ſuauitate moꝝ: an ab his forte ꝙ abſit defeceris Patientior ſis an impatientior: inſolentior: an humilior exorabilior: an difficilior. Latus tibi patet cāpus in hͦ genere cōſiderationis. Oportet vt innoteſcat zelus tuꝰ: clementia tua: diſcretio moderatrix vtriuſqꝫ. Solent em̄ diſcretiōis oculo caligāte alterutrū ſibi p̄ripere loca: terminos occupare.¶ Porro caliginis due ſunt cauſe: ira: ⁊ mollior affectꝰ. Is iudicij cēſurā eneruat. illa p̄cipitat. Turbatꝰ enī pre ira oculꝰ clement̓ nil intuet̉: ſuffuſusetiā quadā muliebri mollicie rectū nō videt. Nōeris innocēs ſi punias cui parcēdū ē: aut parcasei qui puniendus ē. In tribulatiōibꝰ quoqꝫ qͣlemte inueneris nolo diſſimules. Si ꝯſtantē in tuisꝯdolentē in alienis: gaude. Magnꝰ qͥ incidēs inaduerſa nō excidit: vel a ſapīa non recedit. Necminor ſapīa: cui pn̄s felicitas ſi arriſerit nō irriſerit: qͣꝫuis faciliꝰ inueneris qui ſapīam tenueruntin ꝯtraria ſibi fortuna: qͣꝫ qui ꝓpitia nō ꝑdiderūtQuāqͣꝫ vero ſapiēs recte hortet̉ ſapīam ſcribi inocio: cauendū ē tn̄ ⁊ in ocio ociū. Fugienda ē em̄ocioſitas mat̓ nugaꝝ: nouerca virtutū. Inter ſeculares nuge ſūt nuge: in ore ſacerdotis blaſphemie. Interdū ſi incidāt ferende fortaſſis: referende vero nūqͣꝫ. Uerbū ſcurrile nō ſufficit ꝑegrinari ad ore: ſꝫ ⁊ ab aure ꝓcul relegādum ē. Fede adcachinnos moueris: fediꝰ moues. Porro detrahere vl̓ detrahētē audire. quid hoꝝ dānabiliꝰ ſitnō facile dixerim. Eſt ⁊ aliud viciū: cuiꝰ ſi te īmunē ſentis inter oēs qͦs noui cathedras aſcendentiū ſedebis me iudice ſolitariꝰ: qꝛ ſingularit̓ leuaſti te ſupra te .ſ. facilitas credulitatis. Hinc ꝓ nihilo ire ml̓te: inde innocētiū frequēs additio: inde p̄iudicia in abſentes. ¶ Quis in ꝑſona vt ī papatu: ibi de ꝟtutibus que debēt eē ī papa: ⁊ quōimitator ſanctiſſimoꝝ viroꝝ. Et quia de his etiāex verbis Bernar. in iſto libro de ꝯſideratiōe plene habet̉ in tercia parte in titl̓o de ſummis pontificibus: ideo hic iſtud omittit̉.Nūc ad ea que S. XIII.
ſub te ſunt ꝯſideratio intendēda eſt. Sapiētibus⁊ inſipiētibꝰ debitores. Ip̄m nomē debitoris memēto potiꝰ ſeruiēti ꝯgruere qͣꝫ dn̄anti: nec tm̄ fidelibꝰ ſꝫ etiā infidelibꝰ. Intereſt ꝓinde tua operamdare vt increduli ꝯuertāt̉ ad fidē: ꝯuerſi nō auertant̉: auerſi reuertāt̉: peruerſi ordinēt̉ ad reſtituendū ſubuerſi ad veritatē reuocent̉: ſubuerſoresinuictis rōibus ꝯuertant̉. Hi ſunt heretici canesad ſciſſionē: vulpes ad fraudē. Ueſtri qui terraꝫauſtri tā ſepe viſitant: hi ſciunt: eunt ⁊ redeunt ꝑmediū eoꝝ: ſꝫ quid boni adhuc cū eis egerint: necdū audiuimꝰ: ⁊ forte audiſſemꝰ: niſi pre auro hyſpānie ſalus ppl̓i viluiſſet. O ambitio ambigētiūcrux quō om̄s torquēs oībus places? An nō limina apl̓oꝝ plus iā ambitio qͣꝫ deuotio terit? An nōvocibus eiꝰ vr̄m tota die reſultat palatiū. Appellat̉ ad te de toto mūdo in teſtimoniuꝫ ſingularisprimatꝰ tui: ⁊ vtinā tā fructuoſe qͣꝫ neceſſarie. nōē aūt appellatio ſubfugiū: ſꝫ refugiū. Sed antidotū verſū ē in venenū: qui em̄ nō vere grauatꝰ appellat vt frequēter accidit: aut grauare intendit.aut tp̄s redimere: vnde ⁊ docet Bernardꝰ. abijciendas friuolas ⁊ indebitas appellationes. Audimurmur ⁊ querimonias eccl̓iaꝝ. Truncari ſe clamāt ⁊ demēbrari. Subtrahūtur em̄ abbates epiſcopis: ep̄i archiep̄is: archiep̄i primatibꝰ vel pr̄iarchis. Facitis hec: qꝛ poteſtis: ſꝫ vtꝝ debeatis q̄ſtio eſt. Spiritualis hō qui oīa iudicat: vt ipſe anemine iudicet̉: om̄e opus ſuum trina ꝯſideratione p̄ueniet: ſcꝫ an liceat: an deceat: an expediat.Quid tam indignū tibi qͣꝫ volūtate pro lege vtiQuid tam indecēs qͣꝫ totū tenēs nō ſis cōtentustoto: niſi minutias quaſdam ⁊ exiguas portiōesip̄ius tibi credite vniuerſitatis qͣſi non ſint tue: ſatagas adhuc facere tuas. Nullꝰ ē fructꝰ huiꝰ emācipationis ſeu exemptōis: niſi ꝙ ep̄i inde inſolentiores monachi diſſolutiores fiāt qnētiā pauꝑiores. Adde qd̓ qͥ audiūt ſcādalizāt̉: detrahūt: blaſphemāt. Tu ne licitū incēſes eccl̓ias ſuis mutilare mēbris? Oīs aīa ptātibus ſublimioribꝰ ſubdita ſit. Plural̓r dicit ptātibꝰ: nō em̄ tua ſola ptāsa deo ē: ſūt ⁊ mediocres: ſūt ⁊ inferiores. Et qūoqͦs deꝰ ꝯiunxit nō ſūt ſeꝑandi: ita qͦs deꝰ ſubiunxit nō ſunt ꝯparādi. Uidi (inqͥt dn̄s moyſi) ⁊ oīafacias ẜm exēplar qd̓ tibi ī mōte mōſtratū ē. Nōp̄t inqͥt filiꝰ face̓ qͥcqͣꝫ: niſi qd̓ viderit pr̄em faciētēꝘ ſi dixerit ep̄s nolo eē ſub archiep̄o: aut abbasnolo eē ſub ep̄o. Non ē hͨ vox de celo: niſi forte audiueris aliquē angeloꝝ dixiſſe: nolo eē ſub archāgelis vl̓ aliquē alioꝝ ordinū dicētem: nolo eē niſiſub deo. ¶ Quid inqͥs ꝓhibes diſpenſare? Nonſed diſſipare. Ubi neceſſitas vrget excuſabil̓ eſtdiſpenſatio? vbi vtilitas ꝓuocat laudabilis: vtilitas dico ꝯmunis n̄ ꝓpria. Nā cū nihil hoꝝ: nonplane fidel̓ diſpēſatio. ſꝫ crudel̓ diſſipatio ē. Ip̄adeniqꝫ vr̄a apl̓ica mādata atqꝫ īſtituta paſſim neglecta iacēt. Nonne os tuū (iā q̄rtus ānus ē) ī remenſi ꝯcilio. hͨ capitula ꝓmulgauit. Precipimꝰaiſti: vt taꝫ epiſcopi qͣꝫ clerici: neqꝫ in ſuꝑfluitateneqꝫ in varietate inhoneſta veſtium coloruꝫ autfiſſura veſtium: neqꝫ in tonſura intuentiū offēdāt