Titulus.XII.
tū: qꝛ ſcꝫ in cōficiente vl̓ ab eo ſcienter ſumēte nōoꝑatur ſalutem: ſed ꝑniciem ꝓpter abuſum illoꝝIdē pelagius cōtra eos qui dicebant eccleſiaꝫp̄ſecutionē facere dum punit malos: vel cogit adbonū ꝓmiſſum ſeruandū. Sic ait. xxiij. q. v. Nōvos hominū vaniloquia retardēt dicentiuꝫ quiaꝑſecutionē eccleſia faciat: dum vel ea que cōmittunt̉ reprimit vel animarū ſalutē querit. Erāt huius rumoris fabulatores. Nō ꝑſequitur niſi qͥ admalum cogit. Qui vero malū vl̓ iā factum punitvel prohibet ne fiat nō ꝑſequitur ſed diligit. Naꝫſi vt illi putant: ſi nemo nec rep̄hendendus a malo nec cogendus ad bonū eſt: humanas ⁊ dīnasleges neceſſe eſt euacuari: que ⁊ malis penā ⁊ bonis p̄mia ſuadente iuſticia conſtituunt. Malumautē ſciſma eē ⁊ ꝑ exteras etiā poteſtates huiuſmodi opprimi homines debere ⁊ canonice ſcripture auctoritas: ⁊ paternaruꝫ nos regularū veritasdocet. Quiſquis ergo ab apoſtolicis diuiſus ē ſedibus in ſciſma eū eē nō dubiū ē: ⁊ contra vniuerſalem eccl̓iam altare conat̉ erigere. Sed quid detalibus inſertus ī calcedonenſi ſynodo canon ſtatuat gl̓ia veſtra cōſideret. Ibi enī in ſubſtātia decernit̉ ꝙ qui faciunt ſciſma in eccl̓ia rebellātes ſeſuis ſuꝑioribꝰ: ⁊ moniti obedire cōtemnūt: debētexcōicari ⁊ deponi. Et ſi perſeuerēt faciētes ſeditiones eccl̓ie ꝑ poteſtates ſeculares cōpͥmant̉. Etinfra. Etiā beatꝰ Augꝰ. de talibus dicit. Multaetiā cum inuitis benigna quadam aſperitate plectendis agenda ſunt: quoꝝ potius vtilitati qͣꝫ voluntati cōſulendū ē. Nā in corripiendo filio qͣꝫuiaſpere nō tamē amor paternus amittit̉. Facite eergo etiā ⁊ vos quod ſcientes intentionē chriſtianitatis veſtre frequenter hortamur: ⁊ date operāvt talia vlterius fieri non liceat. Recolere enī debet celſitudo veſtra: quid ꝑ vos deꝰ fecerit tempore illo: quo ⁊ hiſtriā: ⁊ venetiā tyranno totila poſſidente. Francis etiam cūcta vaſtantibꝰ: nō antetn̄ mediolanenſem ep̄m fieri ꝑmiſiſtis: niſi an̄ adclementiſſimū pͥncipem: exinde retuliſſetis ⁊ quidfieri debuiſſet iterū eius ſcriptis cognouiſſetis: etinter vbiqꝫ feruentes hoſtes rauennā tamē: ⁊ is qͥordinabat̉: ⁊ is qui ordinaturus erat ꝓuidentiaculminis veſtri deducti ſunt. Hec ibi. ¶ Idē natſe patricio. c. ſe. q. e. De liguribꝰ atqꝫ veneticis epiſcopis ⁊ hiſtrijs quid dica: quos ydonea excellentia veſtra ⁊ ratiōe ⁊ ptāte repͥmere nouit. ⁊ dimittitis eos in cōtemptum apoſtolicaꝝ ſediū de ſuaruſticitate gloriari. Et infra. Nolite ergo dubitare huiuſcemodi homines pͥncipali vl̓ iudiciali auctoritate cōprimere: qꝛ regule patrū hoc ſpecialit̓cōſtituerunt: vt ſi qua eccleſiaſtici officij perſonacui ſubiectus eſt reſtiterit: vel ſeorſum collegerit:aut aliud altare erexerit: aut ſciſma fecerit: iſte excommunicetur atqꝫ damnetur. Ꝙ ſi forte et hoccontempſerit ⁊ permanſerit diuiſiones ⁊ ſciſmata faciendo: per poteſtates publicas opprimatur.Hic Pelagius ordinauit ⁊ mandauit vt nullpatriarcha debeat ſe nominare vniuerſalē. Ipſeetiam ſtatuit ꝙ nec archiepiſcopus: ne pͥmas necpatriarcha ante palliuꝫ ſuſceptum poſſit ordinare: ⁊ ꝙ infra tres menſes a ſua confirmatōe poſtu
lare debet conſecrationeꝫ: ⁊ palleū ab apoſtolicſede: al̓s punitur. vt diſtin. centeſima. c. j. ¶ Adeconcilijs generalibus ſic ait. di. xvij. Mullis denuo apoſtolicis ⁊ canonicis atqꝫ accleſiaſticis inſtruimur regulis: nō debere abqꝫ ſententia romani pontificis concilia celebrari ſcꝫ generalia. Et īfra in fine. Maiores vero ⁊ difficiliores queſtiones vt ſancta ſynodus ſtatuit: ⁊ beata cōſuetudoexigit: ad ſedem apoſtolicā ſemꝑ deferantur: hecibi: que ſcꝫ concernunt fidem vel ſtatum vniuerſalem eccleſie. ¶ Idem de conſe. diſtin. j. Inuenimus: declarat prefatiōes omnes que dicuntur inmiſſa. ſcꝫ in reſurrectōe. In aſcēſione domini. Inpenthecoſte. In feſto trinitatꝭ. In natali domini.In epiphania domini. De apoſtolis. De ſanctacruce. Et de ieiunio in. xl. Addit̉ etiam de virgine maria. Et hec vltra cōmunē quotidianam.¶ Idē pelagiꝰ de monachis ſcribēs antonine patricie. xvj. q. j. De preſentiū ait. Satis valde amariſſimum habeo de propoſito monachatus ad officiū defenſoris homines deduci .i. iudicis aduocati ⁊ procuratoris in quo nullo modo: que amonachis deo promiſſa ſunt valeāt adimpleri. Omnimoda enim eſt ⁊ illius habitꝰ ⁊ iſtius officij diuerſitas: illic enim quies: oratio: labor manuū: athic cauſarū cognitio: cōuentiōes: actus: publicalitigia: ⁊ quecunqꝫ vel eccl̓iaſtica inſtituta vel ſupplicātiū neceſſitas poſcit. Faciat autē deus vt tales ſint hi: qui vel a vobis in iſto habitu nutriuntvel in monaſterijs creſcunt: vt ꝓuecta etate ⁊ ꝓbata vita: nō ad litigioꝝ officia: ſed ad ſacerdotium valeant ꝓmoueri. ¶ Idē pelagius cōceſſit exdiſpenſatione vt quidā qui poſt mortē vxoris iſtatu laicali habuerat ancillā in cōcubinā ꝓmouret̉ ad dyaconatū: illā tn̄ dimittendo ſcribēs epiſcopo florentino: diſtin. xxxiiij. Fraternitatis dicens. Quia defectus noſtri temporis quibus neſolum merita ſed ⁊ ip̄a corpora hominum defecerunt diſtrictionis illius non patitur manere cenſiram et etas illius. De quo agitur future incentinentie ſuſpitionem auferre dinoſcitur. Idemnarſe patritio. Quia ſcimus occulto dei iudicio:animam veſtram et ſi per aliorum iniquitatem acſuperbiam a contaminatione ſciſmatis cuſtoditāEgimus omnipotenti deo gratias qui etiam demalis hominum actibus bona operari conſueuitxxiij. q. v. Relegentes. ¶ Idem de continentia.xxvij. q. j. De viduis. ſic ait. Sicut vidue vl̓ virgines ſi ſe forſitan continere nō poterant: ẜm apoſtolum nullatenus nubere vetabantur: ſic habitaſecum deliberatione promiſſam deo pudicicie fidem debent cuſtodire. Nos autem nullum talib̓laqueum debemus inijcere: ſed ſolum adhortatines premij ſempiterni: penaſqꝫ proponere diuiniudicij vt ⁊ noſtra ſit abſoluta conſcientia: ⁊ illaꝝpro ſe rōnem deo reddat intentio. Cauendum eſtquippe ꝙ de earū moribus actibuſqꝫ beatus teſtatur apoſtolus dicens. Quod plenius exponerepreterimus. ne ſexus inſtabilis non ram deterreri qͣꝫ admoneri videatur. Idem de mutationibus locorum ſcribens benigno archiepiſcopo ſiait. vij. q. j. Scias frater dilectiſſime aliud eſſe ci