Ne elorici nal mona.Tertius
Ne ceritiuei monachi.
7 ⁊
pelli faciat vl̓ ꝓcuret: nec ꝑ ſe alioſue impediat quominus corā iudicibus eccleſiaſticis delegatis ſeu ordinarijs querelātes de cauſis q̄ vtpͥmiſſum eſt ad cognitionē ꝑtinenteorundem: poſſint libere iuſticiamobtiner̄: nec ad p̄dicta facienda detauxiliū conſiliuꝫ vel fauorē. ¶ Siquis vero ꝯtra p̄ſumpſerit: excōicationi ſeipſo facto nouerit ſubiacere: a qua niſi tam iudici cuius cognitio fuerit impedita vel iuriſditio vſurpata: quā parti que turbata in ꝓſecutione fuerit ſui iuris: deiniuria dānis expēſis ⁊ intereſſe pͥus ꝑ eundē integre fuerit ſatiſfactūnultatenus abſoluaturᵇ. I Deꝫ.¶ Dui tꝑales prohibentes ſubditis ne cū perſonis eccleſiaſticis ꝯtrahāt uel cōia obſeꝗa exhibeant ipſofacto excōmunicationem incurrunthoc dicit. Do.¶ Ates ſuis ſubditisᶜ neꝰ prelatisOs qui tꝑale dn̄ium obtinenaut clericis ſeu perſonis eccl̓iaſiicisꝗcqͣꝫ vēdant aut emāt aliꝗd ab eiſdē: neqꝫ ipſis bladū molāt: coquātpanē aūt alia obſequia exhibere pͥſumāt aliqn̄ interdicūt. ¶ Cū taliain derogationeꝫ libertatisᵇ eccleſiaſtice p̄ſumātur: eo ip̄o excōicatiōisſnīe decernimus ſubiacereᵉ.Rubrica Ne clerici vel monachi ſecularibus nꝯcijs ſe īmiſceant.B Onifacius. viij.ppl̓m ſuꝑ ſpecula ꝓhibēs ar¶cphyſice non inclilieīoit parociales eccleſias hn̄tes ubiſunt plebanie habētes ſub ſe capellas in ꝗbus clerici perpetuo inſtituantuir. hoc dicit. DoTatutumᶠ felicis recordatōis honorij pape. iijpredeceſſoris noſtri: qd̓decanis archidiaconis
prepoſitis plebanisᶠ cantoribus etalijs clericis hn̄tibus ꝑſonatus audire legesᵍ uel phyſicāᵖ interdicit:ad eoſ qui parochiales eccleſias obtinere noſcuntur: pie memorie clementisⁱ pape. iiij. predeceſſoris noſtri veſtigijs inherentes: declaramus pn̄tis ꝯſtitutionis oraculo rationeˡ eccleſiaꝝ hmōi non ertendi.Niſi eedē eccl̓ie fuerint plebanieſub ſe capellasᵐ hn̄tes in quibus inſtituātur clerici ꝑpetuiⁿ nequeuntesab ipſisº abſqꝫ cā rationabiliᵖ amoueri.¶ Dem.¶ Excōicatꝰ eſt ip̄o fcō religioſusꝓfeſſus hītuꝫ temerarie dimittensvel ad quecūqꝫ ſtudia accedēs: nonobtenta licentia p̄lati ⁊ conuentus.Doctores ſcienter docentes vel inſcholis retinētes ad legē uel phyſicā tales religioſos ſimpliciter excōitationem incurrunt. DoT periculoſa religioſis euagādi materia ſubtrahatur: diſtrictius inhibemus: ne decetero aliquis quamcunqꝫq religioneꝫ tacitevel expreſſeᶠ ꝓfeſſusᵍ in ſcholis uelalibi temereᵗ habitū religionis ſuedimittat: nec accedat ad queuis ſtudia lr̄arum: niſi a ſuo prelato cumcōſilio ſui ꝯuentusʸ ul̓ maioris partis eiuſdē: ſibi eundi ad ſtudia licentiaˣ primitus ſit conceſſa. ¶ Si ꝗsaūt horūʸ temerarius violator extiterit: excōicationis incurrat ſnīamipſo factoᶻ. ¶ Doctores quoqꝫ ſiue magiſtri qui religioſos habituſuo dimiſſoᵉ legeꝫ vel phyſicam andiētes: ſcienterᶻ docere: aut in ſcholis ſuis preſumpſerint retinereʳ: ſimiliª eo ip̄o ſint ſententia innodati.IDem.¶ Clericus ī loco tꝑalis iuriſditionis ſue ſuper delicto ibi cōmiſſo delegans ut veritate inꝗſita iuſticiam
a ¶ Satiſfactum. gͦ nō ſufficit cautio īmo debet precedere ſatiſfactio: ſicutcū ꝗs excōitatus ē pro manifeſta offenſa. sͣ. de ver. ſig. ex ꝑte. i. ⁊. c. ſeq. ulpro maniſeſtaa: vt. jͣ. de ſen. ex. venerabilibus. §. ſecus.im poterit ab ordinario abſolui: ex quo papa fib ¶ Abſoluabi non reſeromniū. nuper.OsQcium.einterſerit ibi: cum talia.do. Contra hos: contraquos hic ꝓuidet̉ arguebat ber. de priuil. quato: in glo. i. in fi. Io.e ¶ Subditis. licet ſolisſubditis imperarent tamen clericis competebatactio de dolo ad ſuū dānū ꝯſequēdū: que ꝯpetitquotienſcūqꝫ aliꝗd doloſit ⁊ alia actio deficit. ff.de dolo. l. i.d ¶ Libertatis. iſti licetquo ad verba non viderent̉ infringere libertatētamen infringebant quead mēteꝫ faciēdo fraudeꝫde perſona ad perſonaꝫd̓ quo dic: vt. xiiij. q. iij.pleriqꝫ. sͣ. de priuile. ꝙͣto. ff. de leg. l. contra. jͣ.de reg. iur. c. vlt. ⁊ ꝯͣ tales habebas prouiſuꝫ. 8de ſen. ex. grauem.e ¶ Subiacer̄. in ſtatutarijs poteſtatibus conſulibus ⁊ ſcriptoribus ſtatutoꝝ que ſunt ꝯͣ libertateꝫeccleſie: dic ut. sͣ. de ſen.ex. noueFatutum.¶ Ponit declarationē ueteris iuris. primo dās regulam. Secundo caſuꝫexceptum: ibi: niſi.f ¶ Statutū. sͣ. eo. ſuperf ¶ Plebanis. qd̓ intellige. ut dicitur.Leges. nō enim debent velle videri ſeculapriioicinpiſcēlitepiſ. ⁊ cleri. rih ¶ Phyſicam. non dꝫhoc facere ſub ſpecie laurandoꝝ frarum. sͣ. e. nō magno.i ¶ Clemētis. quā nō habemus ſꝫ eius mēteꝫ h̓ īſerit: ⁊ īcipiebat hīto cuꝫfratribus mr̄is ꝯſilio.k ¶ Declaramus. no. approbatā opi. goſ. ꝗ h̓ dicebat ī ſūma huius ti. infi. ⁊ ꝯcor. pe. de ſam. ⁊ abbas: ⁊ eſt rō qꝛ ꝯſtō illa penalis erat: ⁊ ideo reſtrīda. jͣ. dez. iur. in penis cum ſuis concor. non ob. sͣ. de elec. dudumidem iudicium ⁊c̄. quia illud habet locum in caſu ipſiusuralitatem. Item quo ad ordines: vides enim ꝙ archiionꝰur: niſi quo ad diaconatum: de elec. cum in cunctis: eruram animarum. ſed hoc eſt falſum. ut. sͣ. e. li. de elec. lꝫta eſt autem opi. Ber. Inno. ẜꝫ quoſdaꝫ. libros. ⁊ Hontrarium propter dictam decre. dudum. Item ex eouis habet curam ſacerdos fieri debet: ſed ſacerdotes prohibentur peripſam decre. honorij: ergo ⁊ curam habentes. Item ex eo ꝙ conſtitutio fauorabilis erat ⁊ ſic amplianda. jͣ. de reg. iur̄. odia. Item ex eo ꝙ p̄dicaretenetur ⁊ ſic debet eſſe ſacerdos. xvi. q. i. adijcimus. ſed preſbyteri ex ordine non ex cura comprehenduntur conſtitutione honorij: ⁊ interdum de neceſſitate non habent fieri ſacerdotes rectores parochialium eccleſiarum:ut. sͣ. d̓ elec. ſtatutuꝫ: vel pone ꝙ annus non eſt elapſus: vel pone ſecumdiſpenſatum per decre. sͣ. de elęc. cum ex eo.l Ratione. q. d. ſi haberent diſpenſatiue uel alio modo perſonatū cumlilis eccleſijs bene tenentur conſtitutione: vel ſi eſſent preſbyteri tenentur:non ratione eccleſie ſed ordinis: ut. sͣ. dixi.mn ¶ Capellas. Quid ſi vnicam habet capellam: ſi arguamus a verbis
ſaltem due debent eſſe: ad hoc. infra de reg. iur. pluralis. cum ſuis concordā. adhoc de deci. ad audientiam: tutius videtur cōtrariuꝫ tenere. ad hoc. ff. vi. bono.rapto. l. ait pretor. §. homines: inffi. eo. titu. in principio. ad idem. sͣ. eo. lib. deelec. c. penul. i. reſpon. sͣ. de priuile. ut priuilegia: ibi aperiantur eccleſie .i. eccleſia. i. di. omnes leges cū ſuis concor. ⁊. ij. q. i. in primis nec ob. arg. a verbis: qꝛnon dicit: hoc niſi fuerit plebania habens capellas: ſed dicitur in plurali plebanie habentes capellas ⁊ pluralitatem capellarum ad pluralitatem plebaniarum referam: argu. predic. decre. ut priuilegia.n ¶ Perpetui. sͣ. de capel. moo ¶ Ab ipſis .ſ. plebanijs ul̓ cana. c. vno.pellis ⁊ melius.p ¶ Abſqꝫ cauſa rationabili. d̓capel. mo. c. vno: vbi de h̓.O Primo cauſa premiſſaericuloſaponit duplicem inhibitionem.Secundo penam ingreſſorumibi: ſi quis. Tertio ibi: Docto.illam declarat in doctoribꝰ locum habere. Do. Tracta fuitde extrauaganti grauis: ⁊ dolore non vacua.q ¶ Quācūqꝫ. dū tn̄ approbatam. sͣ. de vo. c. vno. eo. li.r ¶ Uel expreſſe. sͣ. eo. li. de regula. c. i. ⁊. iij. ⁊ in caſu iſto inter expreſſaꝫ ꝓfeſſionē ⁊ tacitaꝫnō eſt dr̄ia: ſicuti alibi eſt. sͣ. deelec. nullus. ⁊. c. īdēnitatibꝰ.s ¶ Profeſſus. nā ꝓfeſſus nōpoteſt redire ad ſeculum: quoddic: vt. sͣ. de reg. iur. ꝯſulti.t ¶ Temere. ex cā enim lꝫ habitū trāſformare: ſi iuſta ſit putatimor. sͣ. d̓ vi. ⁊ ho. cle. clerici.u ¶ Conuentus. alibi dat prelatus licentiā ſine requiſitionecōuentus. sͣ. eo. li. de ele. ſi religioſus. ij. rn̄. ſed illud fauore eccleſiarum vacantiuꝫ. ad idē. sͣ.d̓ teſta. c. vlt. ⁊ illud fauor̄ vltimarū voluntatū: ⁊ qꝛ piuꝫ executionis teſtōrum onus.x ¶ Licētia. ⁊ tūc pōt oīa ſine ꝙbus in ſtudio cōmode eſſe nonpoſſet ꝙ dic: ut nota. ij. q. vij.eū paſtoralis de accu. ex ꝑte.y ¶ Horum .ſ. ꝙ apoſtatāt dimittendo habitū: vel qꝛ vaditad ſtudium ſine licentia.z ¶ Ipſo facto ſpāle in religioſo apoſtata: qꝛ al̓s apoſtata nōeſt excōictatus ſꝫ excōicādus: ſꝫꝙ no. Io. ⁊ ber. xxiij. di. ſi quisex clericis: de vi. ⁊ ho. cle. ſi ꝗsex clericis: de apo. c. iij.k ¶ Dimiſſo. quid ſi non dimiſerit habitum?; videtur ꝙ tunc doctores non ſintexcommunicati: qꝛ hec pena non eſt amplianda. jͣ. de reg. iur. in penis: dic contra: quia cōicant in crimine. ⁊ ſic eadem ⁊ non minori excōicatione ligantur: deſen. excom. nuper. ⁊. c. ſi concubine: ⁊ in hoc poterit dici hoc potius venire ad declarationeꝫ iuris veteris ꝙͣ nouum caſum ponere.¶ Scienter. vbi incederet in habitu: nō haberet locū ignorantia: ſed vbi dimiſerant habitum: probabiliter poterant ignorare.¶ Retinere. no. officium doctoris ſcholarem de ſcholis expellere: ⁊ per id qd̓dicitur retinere: dicas ꝙ licet doctor ſciat monacbum habentem domum iuxtaſcholas doctoris in domo propria audire excommunicatus non eſt: iam enim inhibere non poſſet quin ſtet in domo propria: ⁊ facit quod dixi. jͣ. de regū. iur̄. locupletari. Quid ſi monachus non vult exire ſcholas: videtur per hanc litteramꝙ licite vi poſſit expelli: ad hoc de ſen. ex. veniens: ⁊ hoc maxime ſi vera eēt opinio ꝙ excōicatus nō gauderet priuilegio canonis: quod non eſt verum ẜm Io.Ber. ⁊ Hoſtien̄. qui de hoc no. xvij. q. iiij. ſi quis deinceps: de ſen. excōm. cōtīgit. i. Quid ſi non poteſt expelli: exeat ſcholas doctor ad inſtar eius: quod dicimus cum excōmunicatus intrat eccleſiā: ut no. xi. q. iij. ſicut apoſtoli: ⁊ per moa ¶ Simili. quia communicant in crimine: vt dixi: ⁊ quia conditor ſibi non reſerdernos. sͣ. de ſen. excom. nuper.uauit abſolutionem alijs indulſiſſe videtur. sͣ. de ſenten. exrommu. nuper. ⁊ fa-