Druckschrift 
2 (1494) Secunda pars operum Johannis de Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DiurnaI

VIII

ex talibꝰ abſqꝫ ſeminatiōe/ corrūpat̉ vere ip̄a virginitas. iuxta ſnīaꝫ quorūdā magiſtroꝝ. Heu ꝓchdolor qͣꝫ in paucꝭ maneret ꝟ̓ginitas cogitare ſtupor ē. niſi forſan īpuerꝭ puell̓ hāc excuſet defectus ſufficiens iudicij rōnis. Dicendū eſt p̄terea oīs pruritus circa mēbra pudenda dꝫiudicari ꝓprie libidinoſus. nec etiaꝫ ceſſatio eius vel extinctio fricatōeꝫ aut aliterdꝫ appellari luxurioſa delectatio Uidemꝰitaqꝫ quō in alijs mēbris crebro pruritumſentimus. quē vnguibꝰ ſcalpēdo (vt iuxtavulgare loqͥrꝭ) ſopimus vel extinguimus.Eſt aūt hec paſſio nōnunqͣꝫ ita vehemēs.vt etiā vulneratōe carnis vngues effuſione ſanguīs/ vix recedat. paſſio ſibra illa genitalia īuaſerit/ cadit ꝓrſus ī magnā anguſtiā pati cogit̉. ne ꝯͣ hmōipruritū remediū q̄rit (qͣle fieret in alijsbris) ip̄e in pollutōes fedas vere libidīoſas atqꝫ culpabiles ꝓlabat̉. Tradunt inſuꝑ medici in mēbris illis aliqn̄ euenitq̄dā paſſio/ ꝯſurgēs ex qͥbuſdā fumis/ diſtendentibꝰ venas mēbroꝝ iſtoꝝ neruosadeo ſedari pōt. etiā vſum carnaleꝫvel aliā attrectatōeꝫ. quemadmodū narratIuuenalis de qͣdā mr̄ona nobili romana.Eſt igit̉ in caſu vel ſil̓ibus tanqͣꝫ de veraegritudine ad medicos recurrendū. Deniqꝫ patet ex iſtis pueri puelle cum ſobrietate atqꝫ diſciplina in cib̓ potibꝰ atqꝫſocietatibꝰ/ cuſtodiēdi ſunt/ ne ab intrinſeca cauſa vel extrīſeca/ ꝯſueſcāt hr̄e libidīoſas hmōi cōmotōes pctī in ſua carne. Alioqͥn ꝓruent ex ꝯſuetudīe velut in quandāneceſſitatē agēdi. p̄cipue etas grandior aduenerit. delectatio inſuꝑ improbrior vehemētior ſentiet̉. Qua in re cōfeſſoresvel parētes cōmonitōeꝫ aliquā debēt facere pueris puellis. vt a talibus abſtineāt.nec a ſe nec ab alijs turpit̉ ſe tractari ꝑmittāt. Attendat qͥlibet diſcretus ex p̄miſſisqͥd agendū. videat ne nimiū ſeruat̉ loquendi pudicitia. ſequat̉ opeꝝ maior inordinatio. ꝯfeſſio de talibꝰ nulla fiat. Attendat ex aduerſo. nedū ꝓhibitio ſit exp̄ſſa ipſa conatū adaugeat. veꝝ nāqꝫ eſt illud pōete. Nitimur in vetitū. Porro ſi parēteshibēt filias ſuas ab oſculis viroꝝ adoleſcētuloꝝ/ ſil̓r filios a puellaꝝ ꝯtrectatiōibus/ cur poterūt filios coartare verbiſaut v̓beribꝰ/ ne ſeip̄os aut ſeipſas inuicemmale ꝯtrectēt. ſit vtiqꝫ flagitioſius qͣꝫ

alteꝝ. eo plus hn̄s ꝑiculi quo minor ē illic verecūdia licentia maior. Sileo deſtultis. īmo nepharijs parētibꝰ erga ſuos ſuas nimia familiaritate ꝯuiuētibꝰ. Sileo de ceteris/ vel ſeruis vl̓ ancillis vl̓ alijſqui ꝑniciē hāc ꝯtagioſiſſimā inducere ſubquadaꝫ ludi ſpē verent̉. Ue ve mundoab hac corruptiōe viaꝝ oīs carnis. Tertium notabile.Ttēdamus tertio pͥncipalit̓ intheologico vel morali negocioinqͥſitio fit de aliquibꝰ effectibꝰ veloꝑbꝰ an ſint vel qͣlia ſint pctā/ faciēda eſtreſolutio pͥncipalis finalis ad libertateꝫꝯſenſus vel diſſenſus in talibꝰ. Et īde peccatū dicēte Augꝭ. adeo eſt volūtariū qd̓ ſi eſſet voluntariū eēt pctm̄. Et iuxtacōeꝫ doctrinā actus exterior ſuꝑ interioreꝫnihil addit malicie vel mortalis culpe. Eaꝓpter circa pollutōes vel fedas diſtillationes ex mēbris genitalibꝰ plus īſpicereuenit originē moralē qͣꝫ naturalē. licet ꝯſideratio naturaliū / ꝓficiat ad moraliuꝫ cognitionē pleniorē. quēadmodū circa iraminuidiā. gulā. circa alia vicia p̄cipue carnalia que materiam vel fomentum trahūta corꝑe ſatis patet.Quartum notabileReſupponamus igit̉ qͣrto deciſione materie pn̄tis ac ſil̓iū cōformiter ad doctrinā Augꝭ. de ꝓceſſutemptatōis in nob̓ ſic̄ in adā fuiſſe ſcriptura cōmēorat. Et dicamus cōmotio libidinoſa/ conſurgit ſtatu nature corruptenobis etiā inuitis. Et ſepiſſime etiam puenit iudiciū rōnis. neqꝫ ꝯſequens ſubeſt arbitrio aut ꝯſenſu libero. Iuxta augꝭ.dicentē. eſt in ptāte nr̄a quibꝰ viſisgamur. ſꝫ eſt in ptāte nr̄a/ reſpuere vel acceptare. Intelligeſil̓r de auditu olfactu. detactu guſtu. Prouenit aūt hec inuoluntaria p̄uētio ex corruptōne nature pctm̄originale ſtatu nature lapſe. pro ſtatu v̓onature pͥmitus inſtitute integre/ talisuētio vicioſa nequaqͣꝫ ꝯtigiſſet. Fuiſſꝫ em̄regnū hoīs talit̓ ordinatū ſuū dn̄iuꝫſuꝑ ſenſualitatē abſqꝫ vlla p̄uentiōe vel rebelliōe ſeruaſſet. Propterea reputat̉ oīscōmotio talis libidinoſa/ p̄ueniēs iudiciūrōnis eſſe pctm̄ ſaltē veniale. qm̄ ip̄a ꝯſurgit p̄ter vel ꝯͣ iudiciū dn̄e ſue rōnis. Ueri-