Druckschrift 
2 (1494) Secunda pars operum Johannis de Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De cognitione peccatorū

peccaret aliqn̄ ſi ieiunaret. qꝛ aliqn̄ gͣuaretnaturā ſuā et cōplexionē nimis. Quartoqn̄ tale placitū habet̉ in māducādo preponit̉ diuīo amori. hoc eſt dictū potiusfieret trāſgreſſio mandatoꝝ dei qͣꝫ abſtineret̉ a māducādo. ibi ē peccatū mortl̓e.ſicut ſi aliqͥs ꝓpt̓ ſuū guloſum manducarevult rape alienū. aut vult ire ad eccl̓iaꝫqn̄ ad tenet̉. aut qn̄ ſciēter omittit facerealiquod mādatorū dei ꝓpt̓ nimiā ſuā r̄pletionē aūt inebriatōem. Et hinc ſcit̉ quando ebrietas eſt pctm̄/ et qn̄. Quia ſi qͥscadit in ebrietatē fortuitu potatōeꝫ maiorē qͣꝫ ſit rōnale. vel fortiꝰ vinū qͣꝫ putauitpeccatū ē veniale. Si aūt ꝑſona bn̄ ꝑcipit videt ſcit malū qd̓ accidit ex inebriatōe nihilominꝰ guloſitatē inebriat ſe ſciēterip̄e peccat mortal̓r. Et ſil̓r facit ille aliuꝫ maliciā inebriat. aut inebriati malo .ſ.vel ad decipienduꝫ vl̓ ad infamādū. Eſtqꝫ ꝯſiderādū ſi ꝑſona tenet̉ votuꝫ aut generale p̄ceptū eccl̓ie. aut penitētiā ieiunare. et accidit ſibi vnū aliqd̓ de ſupͣ memoratis īpedimētis grauaret̉/ bonū ē petat cōſiliū de ieiunādo a ſuo p̄lato.vl̓ ad minꝰ a ſuo curato aūt ꝯfeſſore / ſipetēter fieri poteſt et reqͥri ad habendā maiorem ſecuritatē. Conſideratio. xii. Quādo luxuria eſt peccatū. qualeUxuria de ſe eſt ꝯͣ mandatuꝫ dei.Et fit multis modis. Quia aliqn̄ eſt niſi ī pͥmo motu cogitatōiſ. ibi ē pctm̄ veniale. qꝛ ꝯſenſus eſt ꝑfectus. Scd̓o p̄t hr̄i ꝯſenſus ad delectatōnem eſt in oꝑe luxurie qd̓ eſſet pctm̄ mortale. ibi eſt pctm̄ mortale. Et ſil̓r accidit īalijs pctīs. vti aliqͥs poſſet tantū delectariin cogitādo quō ſuꝰ inimicꝰ hr̄et magnūdolorē aūt infortuniū peccaret mortal̓r.poſito maleficiū vellet facere ſuo īimico. Sil̓r ꝑſona p̄t cogitare de delectatione quā habēt illi peccāt luxuriā. ī habere bn̄placitū deliberatōem perfectā/ peccabit mortal̓r/ poſito nolit̓ tale opus facere. Alid̓ eſſet ſi qͥs acciꝑet delectationē ī his de ſe ſunt niſi vēiale peccatū. qꝛ ꝯſēſus ī pctm̄ vēiale ē niſi vēialepctm̄. Tercio p̄t haberi ꝯſenſus ad opulcarnale extra mr̄imoniū. ibi ſꝑ ē peccatūmortale. Quarto aliqn̄ ſolū tenet̉ mala volūtas ī corde. īmo etiā nutrit̉ ip̄a a fo-

ris ī vidēdo loq̄ndo vl̓ tāgēdo ſe vl̓ aliāꝑſonā. ibi ſꝑ ē mortale pctm̄/ ſicuti volūtas ex ſeqͥt̉ opꝰ ē peccatū mortale. Ecce videtis qͦt pctā mortalia fiūt ſepe qn̄ tenet̉ mala volūtas. ſpēal̓r ī choreiſ ī alijſiocūditatibꝰ ſccl̓i. Alit̓ dicēdū foret ſi habeat̉ mala volūtas ab intus. qꝛ videre pulcritudinē ml̓ieris fieri p̄t ſine pctō. vl̓erit niſi pctm̄ curioſitatis. Debꝫ etiā cauere ꝑſona/ feminā dico det cām peccādi alteri viſum aut trāſitū ſuū/ aut ſermonē aūt tactū. qꝛ ibi eſſet pctm̄/ poſito vellet peccare carnalit̓. qꝛ etiā caueri d̓bētꝑicula eueniūt malos motꝰ īde exurgunt. Quinto cogitari p̄t de pctō carnisad ꝯfitēdū vl̓ ad cauendū. vl̓ ſolū ꝯditōnem. dicēdo ſi eſſꝫ ꝯͣ mādatū dei tal̓ resfieret aūt talis. ibi ſepe ē pctm̄. vl̓ ēniſi veniale. Sꝫ tn̄ caueat̉ malꝰ ꝯſenſusꝯͣ mādatū dei. tal̓ cogitatio inflāmetſe nimis. De pctō ſcripſi diffuſiꝰ alibi īvno tractatulo noīato ſpeculū aīe.jConſideratio. xiii. De mendacio quale peccatū eſt.Entiri ad damnū magnū alt̓iꝰ Oeſt pctm̄ mortale Mētiri iocūaut ad vtilitatē ſuā vl̓ alteriꝰ / ſine dāno alteriꝰ ē pctm̄ veniale. Et ſciendū bn̄ p̄t celari aliqͣ ꝟitas ſinemēdacio ſine pctō. Sꝫ tn̄ omē mēdaciūeſt malū pctm̄. qꝛ fit abuſuſ loq̄le ordīata eſt ad manifeſtādū qd̓ ē ī corde. pͥncipalit̓ ꝓpt̓. qꝛ ſi daret̉ licētia mētiēdi ſine pctō deſtrueret̉ tota fiducia ſocietatiseſt int̓ hoīes. qꝛ neſciret̉ qn̄ ꝟitas diceret̉. qn̄. exquo mētiri poſſet licite ī aliqͦ caſuQuātū ad oꝑa bn̄ pōt fieri aliqͥd ad aliā intentionē qͣꝫ ad ad quā accipiūt vidētes.ad celādū ſe in certis caſibꝰ/ ſicut faciuntinſidias aptāt faciūt in bellis.11Conſideratio. xiiii.De iurando qn̄ eſt mortale.Urare falſuꝫ ſciēter. in omī caſu eſtpctm̄ mortale. ſiue in rebꝰ ſerijs. ſiue in iocis. Sꝫ ſi inaduertentiāaut facilitatē loquēdi peierat̉ pōt eſſe veniale pctm̄. quāqͣꝫ mala ꝯſuetudo excuſeteos qui ip̄aꝫ ꝑiurāt. Ibi vides qͣꝫ grādemalū ē aſſueſcere ſe iuratōibꝰ Et accipit̉ iuramentū ad intētionē eiꝰ cui fit. ẜm vſumcōeꝫ intelligēdi. qꝛ arte iurat falſuꝫ arte