Druckschrift 
2 (1494) Secunda pars operum Johannis de Gerson
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Compendiū theologie

nitit̉ ſue proprie ſentētie nolēs cedere ſnīemeliori. Si ſcd̓o .ſ. qͣꝫtū ad volūtatē.tūc ē diſcordia. quā .ſ. ad ſuā excellētiam oſtentandā vult a propͥa voluntatediſcedere vt in aliū ſeu in alio ꝯcordet. Sitercio modo .ſ. qͣꝫtum ad locutōnem. ſiceſt ꝯtentio. quā .ſ. homo ad ſuā excellentiam on̄tādā clamoſe v̓bis ꝯͣ aliū litigat volēs vincere obtinere. Si qͣrto .ſ. qͣntūad factū. ſic eſt īobediētia/ quā .ſ. adſuā excellētiā on̄tādā vult exeqͥ p̄ceptumſuꝑioris/ ne exeq̄ndo videat̉ ī aliqͦ īferior. De Dicio ſeu peccato inuidīe. Ubſeq̄nt̓ de īuidia tractādū venit. Que ẜm Aug. eſt dolor ſeuꝑdiū felicitatꝭ aliene. Scd̓ꝫ v̓oIoh̓. damaſce. eſt triſticia alienis bonis. Et d̓r īuidia a vidēdo. qꝛ .ſ.bona aliorū videre p̄t ſeu libēter videt. Et qꝛ diſplicētia boni alt̓iꝰ interiushabet̉ p̄t qͦdāmō actū viſiōis ext̓iꝰ denotari ſeu ꝑcipi ideo ꝓpͥe d̓r inuidia a vidēdo .i. libēter vidēdo. ſic̄ dic̄ Seneca. Quicqͥd mēte fugimꝰ ingeſtū ocul̓vix videmꝰ. Et illa interior diſplicentiaꝓpͥe īuidia d̓r. Ip̄iꝰ aūt inuidie qͥnqꝫ perGre. aſſigͣnt̉ filie. xxxi. mora .ſ. odiū. ſuſurratio. detractio. exultatō ī aduerſis ꝓximi. afflictio ī eiꝰ ꝓſꝑis. Quaꝝ numerꝰ ſeu ſufficiētia ſic accipit̉. In conatu inuidie. qn̄ſcꝫ aliqͥs ꝯͣ aliū inuidia ī aīo motꝰ ip̄aꝫ adeffectū ꝑducere nitit̉ aliqͥd ē tanqͣꝫ pͥncipium. aliqͥd tāqͣꝫ mediū. aliqͥd tāqͣꝫ t̓minusſeu finis. Illd̓ aūt qd̓ ē tāqͣꝫ pͥncipiū ē vtpͥmo inuidꝰ apd̓ alios v̓bo diminuat gloriā ſeu famā hoīs. Et p̄t ꝯtīgere dupl̓r.Uel ī occl̓to. tūc eſt ſuſurratio. ē qn̄ aliqͥs malū occl̓te de ſuo ꝓximo dicit/ eiꝰ fa denigͣndo. Et iuxta Iſid̓. d̓r a ſono locutōis. qꝛ ꝓpͥe fit ī aure ſecrete. ī faciehoīm. Uel intēdit īuidꝰ gl̓iaꝫ alt̓iꝰ diminuere ī manifeſto ſeu ī aꝑto. et tūc eſt detractio. eſt qn̄ aliqͥs aꝑte malū de ſuo ꝓxīodicit. eiuſqꝫ famā d̓nigrat ledit diminuitEt tn̄ circa iſta duo pctā aduertēdū qꝛ ẜmTho. ip̄a ī mat̓ia ꝯueniūt etiā ī forma ſiue loq̄ndi. qꝛ vtrobiqꝫ malū de ꝓximooccl̓te d̓r. Et ītellige occl̓te .i. audiēteeo de ſic malū d̓r. Et hinc ē ꝓpt̓ iſtā ſimilitudinē vnū alio ſepe ſumit̉. Differ̄ttn̄ in ſpecie reſpectu finis ad quē fert̉ inten

tio. pͥncipal̓ intētio d̓tractoris ē famāꝓximi denigrare. Un̄ illa p̄cipue mala deꝓxīo ꝓfert. ex qͥbꝰ ip̄e ꝓximꝰ īfamari poſſitvl̓ eiꝰ fama diminui. Suſurrōis ꝟ̓o intentio pͥncipal̓ ē illū cui ſic inuidet malaeo dic̄ ab amicicia alioꝝ ſeꝑare. Detractoretiā ꝓpͥe eſt aꝑte in facie hoīm mala dealiqͦ loquit̉. Suſurro aūt ad ꝑtē ſecreteqͣſi ī aure/ vt tactū ē. Illd̓ aūt qd̓ ē tanqͣꝫmediū eſt īuidꝰ facto ſe nec per aliumꝯmodū et vtilitatē ſeu ꝓfectū alt̓iꝰ īpediatſeu diminuat Et tūc aūt illd̓ facere adimplere p̄t. et tūc exīde venit et orit̉ exultatioin aduerſis ꝓximi. aut. tunc exinde venit orit̉ afflictio ī ꝓſꝑis ꝓximi. Illd̓ aūtqd̓ in īuidia ē tāqͣꝫ terminꝰ ſeu finis ꝯſiſtitin ip̄o odio qd̓ inuidꝰ ꝑſona cui inuidethꝫ. ſicut bonū qd̓ delectat cauſat amo. ſic illd̓ qd̓ ꝯtriſtat cauſat odiū. Eſt tn̄ clariori p̄miſſoꝝ intellectu aduertēdūafflictio ī ꝓſꝑis ꝓximi dupl̓r p̄t ꝯſiderari.Uno ẜm qͣndā generalitatē. qn̄ .ſ. aliqͥſ ꝓſꝑis alicuiꝰ inqͣꝫtū hꝫ aliquā gl̓iam ſeufama triſtat̉. Et tūc afflictio ī ꝓſꝑis ꝓximinon ē filia inuidie. īmo ē ip̄a inuidia met.Alio magꝭ ꝑticl̓arit̓. inqͣꝫtū .ſ. qͥs deſperꝭ ꝓximi ip̄e nitebat̉ īpedire triſtat̉. inqͣꝫtū .ſ. ꝯͣ ſuū conatū eueniūt. tūc ē ꝓpͥa filia īuidie. Exultatio em̄ ī aduerẜ ꝓximieſt directe idē qd̓ īuidia. ſꝫ ex ea ſeqͥt̉ naſcitur exultatio malo eiuſdē Eſt etiā notā ē q̄dā īuidia int̓ gͣuiſſima pctāputat̉ .ſ. īuidētia fr̄ne gr̄e. qn̄ .ſ. aliqͥs ſo de bono ꝓximi dolet. ſꝫ etiā ip̄o augm̄to gr̄e dei qd̓ ip̄e ꝓximꝰ hꝫ. Et hmōi inuidia ponit̉ pctm̄ ꝯͣ ſpm̄ ſctm̄. Quia per huiuſmodi inuidiā qͦdāmō videt̉ ſpūiſancto īuidere. eo in ſuis oꝑbꝰ gl̓ificat̉. Etideo ponit̉ hmōi īuidia ſpecies pctī in ſpiritūſanctū. vt latiꝰ infra videbit̉. vbi peccato in ſpm̄ ſctm̄ aget̉. Notandū etiā licet īterdū īuidia zelꝰ noīet̉/ int̓dū zeloaccipiat̉. eſt tn̄ int̓ ea real̓ dr̄ia. Pro ſciē triſticia de alienis bonis pōt qͣttuormodis ſeu cauſis ꝯtīgere. Uno modo qn̄aliqͥs dolet de bono alicuiꝰ inqͣntū ex eo timet ſibijp̄i vel alijs bonis viris nocumen ꝓuenire. tal̓ triſticia eſt inuidia. etpōt eſſe ſine pctō. Scd̓o qn̄ aliqͥs dolet bono alteriꝰ inqͣꝫtū ille alter illd̓ bo hꝫ. ſed ex eo inqͣꝫtū ip̄e īuidet ſil̓e bo ī ſe hꝫ. īmo ſibi deeſt vtēdo tn̄ adbonū finē. iſta triſticia eſt inuidia/ ſꝫ

U