Druckschrift 
3 (1494) Tercia pars operum Johannis de Gerson doctoris christianissimi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De vita ſpirituali anime

actōis. ſic illo exiſtente fieret actio.Ita qͥs oꝑat̉ ex igͦrātia qn̄ illa exn̄te nullo fieret id qd̓ fit Prouēit aūt actꝰ nōnūqͣꝫ ꝯtēptū v̓e vl̓ interp̄tatiue. tn̄ ex ꝯtēptu. qꝛ ꝯtēptꝰ ē ī. ſꝫ vl̓ īfirmitas autbilitas/ aut igͦrātia/ aut affectio alia vicioſa libidīoſa dn̄at̉. Sic̄ peccat aliqͥs qn̄qꝫigͦrāter. ita tn̄ minꝰ oꝑaret̉ qd̓ oꝑat̉ ſiilld̓ ꝯgͦſceret. Propt̓ea palā ē tūc ignorātiā eſſe cāꝫ agētē ſꝫ circūſtātē. quēadmodūꝯtīgit ī ſubditꝭ dicūt ſe ſcādalizari de factis ſuꝑioꝝ. qͦs tn̄ ab actōibꝰ mal̓ ꝯpeſceret ſcādali ceſſatio p̄latoꝝ vita bona/ ſꝫ itaſibi blādiūt̉ ſuꝑ alios q̄rūt excuſatōes inpctīs. Ex his oībꝰ videt̉ regl̓a gn̄al̓ poſſe ſumi diſtinctōe int̓ mortale vēiale penes qd̓ ē eſſe vl̓ ex ꝯtēptū. qm̄ ſi capiat̉ ꝯtēptꝰ pͥmo ē ncc̄e oēꝫ actū factūex ꝯtēptū mortalē. .ſ. deꝰ vl̓ p̄latꝰ app̄ciat̉ minꝰ iuſto ſolū venial̓r/ ex ꝯtēptu tali mētit̉ aliqͥſ aut ocioſe iocat̉. aut lēte r̄ſiſtitpͥmis motibꝰ. ſil̓r ex ſcd̓o ꝯtēptu p̄t euēire;qͣꝫuis ita leuit̓ nec freq̄nt̓. Deniqꝫ actꝰꝓuenit delib̓ate delib̓atōne ꝯpleta ex tercioꝯtēptū ē vt mihi videt̉ ſꝑ mortal̓. Hoc enīfit qn̄ peccās attēdit ad p̄cipiētē ad p̄cep eiꝰ licitū. ſit deꝰ ſit p̄latꝰ. ꝓpt̓ vilipēſationē aſꝑnatōeꝫ p̄cipiētꝭ ſuiqꝫ p̄cepti/ aſſurgit effrenate ad actu talē faciēdum vl̓ omittēdū. alioqͥn facturꝰ vl̓ omiſſurꝰ.prie ē agere ex ꝯtēptū. tāqͣꝫ ſi dicat vt aliqͥ.ego ī deſpectū vr̄i qꝛ ſic p̄cipitꝭ agā ī oppoſitū. Uerūtamē pctm̄ mortale talicircūſtātia veſtit̉. Et ita ꝯuertibil̓r ſuntidē peccare mortal̓r/ peccare ex ꝯtemptu.ſil̓r nec peccare vēial̓r peccare ex ꝯtēptuG Uellē aliqͥd poſſe offerre lucidiꝰ ad illuſtratōeꝫ huiꝰ mat̓ie. forte poſſumꝰ inutilit̓ dicere ī qͦlibꝫ p̄cepto attēdit̉ qͣdruplexlatitudo Magna. ꝑua. minor mīma Magnā dicimꝰ infra quā ꝯſiſtit iuſticia qͣleꝫ anob̓ reqͥrit deꝰ ſub pena incurrēdi odiū ſuūcum reatu mortꝭ et̓ne. Extra hanc latitudi ſtat rectitudo. quā trāſit egredit̉:agēdo vl̓ omittēdo. ip̄e ī tortuoſitate peccati mortal̓ ſꝑ elabit̉. Hec latitudo magna ē. mediū v̓tutis qͣle poſuit Ariſto. eſſe diuiſibile tanqͣꝫ ſignū ad ſagittā. Cōformit̉ ad loqͥt̉ Oratiꝰ. Eſt modꝰ ī rebꝰ ſūt certi deniqꝫ fines. Quos vltra citraqꝫ neqͥt ꝯſiſtere rectū. Scd̓m hanc p̄cepti acceptōeꝫ ſtrictiſſimā/ peccatū ſolū mortale ip̄m veniale eſt ꝯͣ p̄ceptū. Aliā aſſignabimꝰ lati-

tudinē ꝑuā p̄cedēte ſtrictiorē. infra cuiꝰ limites ꝯſiſtit iuſticia ſeu rectitudo. qͣlem exigita nob̓ deꝰ mediate vl̓ īmediate / ſi volumꝰ euitare tm̄mō odiū ſuū reatu pene et̓ne ẜm legē. ſꝫ etiā offenſā eiꝰ qͣlēlibꝫ aut retardari a vita et̓na. aut tꝑalit̓ puniri. Exorbitatio ab hac latitudīe p̄cepti ꝯſtituit aliqn̄ pctm̄ veniale tm̄mō. videlicꝫdeuiatio ē tāta exeat pͥmā latitudinē.nec ita ꝑua maneat īfra ſcd̓aꝫ. Hoc ꝯſiderat p̄ceptū palā hꝫ dicere vēiale ſit ꝯͣ p̄ceptū. ſiue ſit veniale ex genere. cuiꝰſcꝫ obiectū ē de ſe notabil̓ malicie/ vtmētiri officioſe aut loqͥ ocioſe. Siue ſit veniale. qꝛ fit ꝯtra ꝯditōeꝫ nature pͥmitꝰ inſtitute. vt ſunt oēs pͥmi motꝰ p̄ueniētes rōemSiue ſit veniale ex defectu plene delib̓ationis ꝯſenſus. vt ſunt cogitatōes illecebroſe moroſe. aut ſic̄ euenit ī pueris et infitmis. et alijs habētibꝰ plenitudineꝫ vſusrōis in qͥbꝰ ea ſepe venialia ſunt apud viros gͣndiores merito crimīalia dicerentur. Adducamꝰ exemplū vt manifeſtior ſit ſermo nr̄ de hac latitudīe duplici p̄cepti. Sitiſtud p̄ceptū. honora deū ꝑentes. videp̄t aliqͥs honorare deum ꝑentes multiplicit̓. Uno qꝛ tꝑe loco qͥbꝰ honorādi ſunt ip̄e cogitat de eis ſpernit eosſenſu pleno deliberato/ aut ſciēter deliberatōe ꝑfecta illa tūc omittit ad honorēdebitū ꝑtinerēt. Erit igit̉ hec latitudo p̄cepti ſic explicabil̓. Honora deū ꝑentes loco tꝑe qͥbꝰ cogitabis de eis. ſic ſenſufecto ac deliberato eos nec malignāter īhonores. nec honore ſuo volūtarie ſciēter atqꝫnotabiliter priueſ. Quiſqͥs exierit mediūvirtutꝭ/ eāqꝫ latitudineꝫ. ille ꝓfecto tenebit̉reꝰ deuiatōis tortuoſe crimīaliſ. Atuero qꝛꝯtingit aliter inhonorare deū ꝑentes vel honorare Erit rurſus alia latitudo precepti ſūpta epikeiā ex alijs circūſtantijs.Pōt itaqꝫ inhonoratio tal̓ ꝯtīgere eritnotabilis malicie in genere ſuo. vt eēt leuisgeſtꝰ aūt riſus/ aut v̓bum aliqd̓ minus ſobriū in p̄ſentia ſacramentoꝝ dei. aut ꝑentūſuoꝝ/ etiā cum deliberatōe/ actual̓ habet̉ ad iſta ꝯſideratio. Poteſt nihilominustalis inhonoratio reꝑiri / que licꝫ ex ſe ſit notabilis/ caret tamē conſenſu pleno. moroſo deliberato ob etatē. infirmitatē. ignorantiā ſurreptōem ve. Faciētes pͥmā inhonoratōem/ tn̄ abſqꝫ ſcādalo fiat alioruꝫ. quiſauderet culpe mortal̓ arguere. Secūdā ſi-