Druckschrift 
De veritate catolice fidei c[ontra] errores gentiliu[m]
Einzelbild herunterladen
 

Quartus.

⁊ inde eſt ꝙ nō poſſunt apprehendi multe albedines niſi ẜm ꝙ ſunt ī diuerſis ſubiectis. poſſunt ātapprehendi multe linee etiam ſi ẜm ſe cōſiderent̉diuerſus enim ſitus qui per ſe linee ineſt ad pluralitatem linearum ſufficiens eſt. Et qꝛ ſola quantitas dimenſiua de ſui ratione haby. vnde multiplicatio indiuiduoꝝ in eadē ſpetie poſſit accidere. pͥma radix huiuſmodi multiplicationis ex dimenſione eſſe videtur. quia ⁊ in genere ſubſtātie multiplicatio fit ẜm dimenſionem materie que nec intelligi poſſet niſi ẜm ꝙ materia ſub dimēſionibꝰconſideratur. nam remota quantitate ſubſtantiaomnis indiuiſibilis eſt vt patet per philoſophuꝫprimo phiſicoꝝ. Manifeſtum eſt autem ꝙ ī alijſgeneribus accidentium multiplicantur īdiuiduaeiuſdem ſpetiei ex parte ſubiecti. ⁊ ſic relinquiturꝙ cum in huiuſmodi ſacramento ponamus dim̄ſiones per ſe ſubſiſtere ⁊ alia accidentia in eis ſic̄in ſubiecto fundari. non oportet nos dicere ꝙ accidentia huiuſmodi indiuiduata non ſint. remanet enim in ipſis dimenſionibus iudiuiduationisradix.Solutio eorum que obijciebant̉ ex parte actionis ⁊ paſſionis.LXVI.Is autem cōſideratis que ad quartam difficultatemIpertinent conſideranda ſunt circaque aliquid eſt quod de facili expediri poteſt. alquid quidem eſt quod maiorem difficultatem p̄tendit. Quod enim in ſacramento eedem actiōesapꝑeāt qͥ priꝰ ī ſubſtātia panis ⁊ vini apꝑebāt puta ꝙ ſimiliter īmutēt ſēſū ſil̓r etiā alterent aeremcircunſtantem vel quodlibet aliud odore aut colore: ſatis conueniens videtur ex his que poſitaſunt. Dictum eſt enim ꝙ in hoc ſacramēto remaneant accidentia panis ⁊ vini inter que ſunt qualitates ſenſibiles que ſunt huiuſmodi actionū pͥncipia. Rurſus circa paſſiones aliquas puta que fiūt ẜm alteratiōes huiuſmodi accidentiū: non magna etiaꝫ difficultas accidit ſi premiſſa ſupponāt̉cū .n. p̄miſſum ſit ꝙ alia accn̄tia ī dimēſionibusfundant̉ ſicut ī ſubiecto per eūdē modū circa huiuſmodi ſubiectū alteratio alioꝝ accidentiū conſiderari pōt ſicut ſi eſſet ibi ſubiecta vtputa ſi vinū eſſet calefactū ⁊ īfrigidaret̉: aut mutaret ſaporē: aut aliquod huiuſmodi. Sed maxima difficl̓tas apparet circa generationē ⁊ corruptionē quein hoc ſacr̄o videt̉ accidere. nam ſi quis in magnaquātitate hoc ſacr̄ali cibo vteret̉ ſuſtentari poſſ⁊ vino ēt īebriari ẜm illud apoſtoli. i. Corꝭ. xi. Ali

us eſurit. alius āt ebrius eſt. que quidē accide̓ nōpoſſent niſi ex hoc ſacr̄o caro ⁊ ſanguis generaret̉nā nutrimētū ꝯuertit̉ ī ſubſtantia nutriti. ꝙͣuis qͥdā dicāt hōiem hoc ſacr̄ali cibo nō poſſe nutririſꝫ ſolū ꝯfortari ⁊ refocillari ſicut cū ad odorē vini ꝯfortat̉. ſꝫ hec quidē ꝯfortatio ad horā accide̓pōt. nō aūt ſufficit ad ſuſtentandū hominē ſi diuſine cibo permaneat. experimēto autē de facili inueniret̉ hominē diu ſacramentali cibo ſuſtentaripoſſe. Mirandū ēt videt̉ cur negēt hōiem hoc ſacramētali cibo poſſe nutriri. refugiētes hoc ſacramētū in carnē ⁊ ſanguinē poſſe ꝯuerti cū ad ſēſūappareat ꝙ per putrefactionē uel combuſtioneꝫin aliam ſubſtantiā .ſ. cineris ⁊ pulueris ꝯuertat̉.quod quidē difficile tamē uidet̉ eo qꝛ nec videat̉poſſibile ꝙ ex accidentibus fiat ſubſtātia. nec credi fas ſit ꝙ ſubſtantia corporis xp̄i que eſt impaſſibilis ī aliā ſubſtantiā cōuertat̉. Si quis aūt dicēvelit ꝙ ſicut miraculoſe panis ī corp xp̄i ꝯuertit̉ita miraculoſe accn̄tia ī ſubſtātiā ꝯuertunt̉. pͥmuꝫquidē hoc nō videt̉ miraculo eſſe ꝯueniēs ꝙ hocſacr̄m putreſcat vel ꝑ ꝯbuſtionē diſſoluat̉. deindeqꝛ putrefactio ⁊ ꝯbuſtio ꝯſueto naͣe ordine huicſacr̄o accide̓ inueniunt̉ qd̓ nō ſolet eſſe ī his qͥ miraculoſe fiūt. Ad hāc dubitationē tollēdā q̄damfamoſa poſitō ē adinuēta q̄ a multis tenet̉. dn̄t .nꝙ cū ꝯtigit hoc ſacr̄ꝫ ī carne ꝯuerti aut ſāguinē ꝑnutrim̄tū. uel ī cinerē aut ꝯbuſtionē aut putrefactōnē nō ꝯv̓tūt̉ accn̄tia ī ſubſtātiā neqꝫ ſubſtātiacōporꝭ xp̄i. ſꝫ īdit dīno miraculo ſubſtātia pāis q̄pͥus fuerat ⁊ ex ea generantur illa ī que hoc ſacr̄ꝫꝯuerti īuenit̉. Sed hoc quidē oīo ſtare nō poteſton̄ſū ē .n. ſupra ꝙ ſubſtātia panis ī ſubſtātiā corporis xp̄i ꝯuertit̉. quod āt ī aliquid ꝯuerſū ē redire nō pōt niſi ecōuerſo illud reconuertat̉ ī ip̄m. ſiigit̉ ſubſtātia panis redit. ſequit̉ ꝙ ſubſtātia cōporis xp̄i recōuertat̉ ī panē qd̓ ē abſurdū. Ad hec ſiſubſtātia pāis redit. nccē ē ꝙ vl̓ redeat ſpēbꝰ pāismanētibꝰ l̓ ſpēbꝰ pāis iā deſtructis. ſpēbꝰ qͥdē panis durantibus ſubſtantia panis redire non pōt:quia ꝙͣ diu ſpeties manent. manet ſub eis ſubſtantia corporis Ehriſti. ſequeretur ergo ꝙ ſimul eētibi ſubſtantia panis ⁊ ſubſtantia corporis Chriſti. Similiter etiam neqꝫ corruptis ſpetiebus panis ſubſtantia panis redire poteſt. tum quia ſubſtantia panis non eſt ſine proprijs ſpetiebus. tuꝫquia deſtructis ſpetiebus panis iam generata eſtalia ſubſtantia ad cuius generationeꝫ ponebaturꝙ ſubſtantia panis rediret. Melius igitur dicendum videtur ꝙ in ipſa conſecratione ſicut ſubſtātia panis in corpus Chriſti miraculoſe conuertitur. ita miraculoſe accidentibus confertur ꝙſubſiſtant quod eſt proprium ſubſtantie. ⁊ perꝯn̄s ꝙ oīa poſſint facere ⁊ pati q̄ ſubſtantia poſſꝫ