Reparatione.Ienſibile nō poſſunt habere eandē qualitateꝫ. ergo nō poſſunt in fine eſſe ſil̓iaMinor pꝫ qꝛ qualitas rei obiecte nō p̄t venire ad ſenſum. vt oculus nō p̄tfieri albꝰ videndo albedinē. nec niger videndo nigredinē. Sol̓o. ſenſus fitſimilis obiecto nō realiter recipiēdo formā ſui obiecti ẜm eſſe reale. ſed fit exſimilis intentiōaliter recipiendo intentōem ⁊ ſil̓itudinē ſui obiectiQuotupl̓r d̓r aliquid in potentia. Sol̓o. dupl̓r. vnoOLmō in potentia indiſpoſita. Secūdo modo aliquid eſt inpotentia diſpoſita ꝑ actum pͥmū ⁊ ſolum in potentia ad actū ſecūdum. Exemplū pͥmi eſt. vt dicimus qn̄qꝫ hominē ſcientem in potentia. qꝛ nihil hꝫ niſinaturam ordinatā ad ſcīam. ſicut hominē dicimus potentia ſcientem. quiaeſt de numero diſciplinabiliū. Exemplū ſecūdi eſt. vt habens habitū ſcientieet nō ꝯſiderans ẜm illum. vt habens grāmaticam ⁊ nō grāmaticās eſt inpotentia ad actū grāmaticandi. Potentia pͥma habet duos gradus. quiapoteſt eſſe remota ⁊ ꝓpinqua. Remota ſicut dicimus puerū in potentia ſci-entem. Propinqua ſicut dicimus eū ſcientē qui nouit inſtrumenta ⁊ principia quibꝰ accipit̉ ſcientia que diſcens nō accipit a doctore. qualia ſunt hec pͥncipia. De quolibet affirmatio vel negatio de nullo vero ſimul. et Omne totum maius eſt ſua parte. ⁊ ſic de alijs. ſicut in ſimili reꝑimus in practicis. dicimus em̄ infantē potentia ſcriptorē. ⁊ dicimus eū potentia ſcriptorē qui nouit pennā ⁊ calamariū. ⁊ temperaturā incauſtiQue eſt differentia inter has potentias. Sol̓o. hecQV qr exiſtens pͥmo mō in potentia d̓r in vtroqꝫ gradu eſſe inpotentia ſciens gramaticā vel aliam ſcientiā Ille vero qui eſt ſecūdo modoin potentia .i. qui hꝫ habitum qui eſt pͥma ꝑfectio potentie d̓r potens. qꝛ po-teſt agere ẜm habitu quem habet qn̄ voluerit ſi nihil extrinſecus eum impodiat. ſicut dolor ebrietas vel aliquid hmōi. Et ſic ſil̓r eſt duplex actus. ſcꝫ pͥmus qͥ correſpondet pͥme potentie. ⁊ ſecūdus qui corrn̄det ſecūdeQuā differenter fit reductio de iſta duplici potētia adQl̓. VLLactū Sol̓o. ambo. ſcꝫ pͥmo ⁊ ſecūdo mō ſcientes dicūtur eſſe in potentia. ſed ſic differenter fit reductio ad actum. qꝛ exiſtens pͥmomodo in potentia nō fit ſciens niſi fuerit ꝑ doctrinā alteratus ⁊ multotiēsex ꝯtrario in habitū mutatus. quia diſcens mutatur modo ex ignorātia indiſpōnem. modo ex diſpōne in diſpōnem anteqͣꝫ fit in actu ꝯpleto. ſed qͥ habitum hꝫ ẜm actum non mutatur de ꝯtrario in ꝯtrarium ꝑ corruptionemalicuius. ſed magis de non agerere in agere. ſiue de ocio in actum exiſtēs inhoc ſimilis ipſi dormientiPrimo modo exiſtens in potentia non venit ex cōtrario in ꝯtra-¶ Ltrium. ergo hoc dictum videtur eſſe falſum. Probatur. quia mo-uetur ex diſpoſitione in habitum. ſed diſpoſitio nō eſt ꝯtraria habitui. quiaſunt vna qualitas ẜm eſſentiā Sol̓o alberti. licet diſpoſitio ẜm id qd̓ eſtnon ſit ꝯtraria habitui. quia ex diſpoſitione fit habitus. tamen ipſa eſt ꝯtraria habitui ẜm ſuū modū eſſendi. quia ipſa eſt qualitas faciliter mobilis. ha
Druckschrift
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten