GeparationesFQuot requirūtur ad nutritōnem. Sol̓o tria. PrimoQVLLLid quod alitur. Secūdo quo alitur. ⁊ tercio alens effccri-ue. Quod alitur eſt ip̄m corpus viuentis. Quo ālitur eſt alimentū ⁊ ca-lor naturalis. Sed differenter. quia illud quo aliqͥd aliture duplex ſicut il-lud quo aliqͥd gubernat̉. Quia manus ſiue virtus in manu exiſtens ē mouens īmobile ⁊ temo ſiue gubernaculū qd̓ dirigit̉ a manu eſt mouens mo-tum. Sic etiam in nutritōne eſt mouens quo īmobile ⁊ hoc eſt potentianutritiua que vocat̉ alens effectiuū ⁊ eſt mouens motum ⁊ hoc eſt calor. ⁊motū tm̄ quod eſt nutrimentū quo mediante ip̄m viuū nutrit̉. Cuiꝰ rō eſtqͥa oportet nutrimentū decoqui per calorem qͥ inc ineraret ⁊ non conuer-teret ip̄m nutrimentū in carnem nutriti niſi moueret̉ ⁊ digeret̉ ab aīa vegetatiua ſiue potentia nutritiua. ergo calor ē mouens motū. ⁊ ſic ip̄e calor motus ꝯſequeter mouet ⁊ alterat nutrimentū aſſimilando ip̄m nutrito. ſicutAlbertus pulcre declarat in tractatu de nuttimento ⁊ nutribili.MF Quō ſcd̓o definit̉ aīa vegetatiu a per potentiā generaQVLLtiuā. Solutio ſic eſt generatiua ſibi ſitulis quale ſcꝫeſt ip̄m generans ⁊ hoc mō cōuenientiſſime definit̉. Quia omnia a fine iuſtum eſt appellari. ſed finis ſiue finalis perfectio aīe vegetatiue eſt generatioſibi ſimilis. Et ſic inter tres vires que ſuper nutrimentū agunt. pͥma eſtnutritiua. ſecūda augmentatiua ſicut ſub̓a eſt ante quātitatē. Et tercia q̄eſt finis ē generatiua que nō ſeruat eſſe ẜm naturā ⁊ indiuiduū ſed ẜm ſpeciem. quia tale eſſe eſt eſſe diuinū.Tercius tractatusDe quo determīat̉ in iſto tractatū. Sol̓o ph̓s primoM 3Vcōcludit in hoc tercio tractatu ꝙ ſenſus eſt virtus paſſi-ua. ⁊ iſte tractatus tercius verſat̉ circa ſcd̓m genus potentiaꝝ aīe qd̓ ē ſen-ſitiuū qd̓ diuidit̉ in ſenſus exteriores interiores. ⁊ pͥmo ph̓s determinat deſenſibus exterioribus.FQuō ꝓbat ph̓s ꝙ ſenſus eſt virtus paſſiua SolutioQIV VI Lrribus rōnibꝰ. Prima rō eſt. Illa potentia ſiue virtuseſt paſſiua que conſiſtit in moueri ⁊ pati a ſuo obiecto. ſed oīs ſenſus mo-uetur ⁊ patitur a ſuo obiecto. ergo oīs ſenſus eſt virtus paſſiua. Minor ꝓbatur. qͥa oīs ſenſus recipit ſpectem ſui ſenſibilis. ſed reciꝑe eſt quoddā pa-ti. ergo oīs ſenſus ē virtus paſſiua. Secūda rō eſt. qͥa ſi ſenſus non eſſetvirtus paſſiua ſed actiua tunc ſequeret̉ ꝙ ſenſus ſemꝑ ſentiret nullo extrinſeco obiecto mouente. ſed hoc experimur eſſe falſum. gͦ ſenſus nō eſt virtꝰactiua. Sequela patet. qͥa ſi eſſet virtus actiua tunc ſemper ſentiret ꝓpriuꝫſenſibile ſibi cōiunctū. ſicut ſi viſus eſſet virtus actiua tunc videret ꝓpriumcolorem exn̄tem in oculo. ⁊ ſic homo ſemper videret. Et ſic manifeſtum eſtꝙ ſenſus non eſt in actu ſine pn̄tia ſenſibilis ſicut ph̓s on̄dit in ſimili de cōbuſtibili. Quia ſicut illud acceptum ſine cōbuſtiuo nō cōbureret̉. qͥa al̓s ſeip̄m cōbureret ſic etiam nō pōt perfici ⁊ in actu fieri ſine pn̄tia ſenſibilis qd̓generat formā ſuā in ſenſu. Tercia rō eſt illa. quicqͥd ducitur de poten-
Druckschrift
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten