de plene per eum. ⁊ quod dictum eſt rem fieri litigioſam intellige quo ad litigantes non qͦad tertium. vt no. archidia. xj. q. j. quia res. ſuper. j. glo. Idem no. antho. in. d. c. cum. m. ꝟ.venio ad octauum. ſed etiā quo ad tertium fitqͣſi litigioſa. vt in caſu. c. j. ⁊. ij. vt li. pen. li. vſ⁊ in clemen. j. e. ti. que iura videlicet. c. j. ⁊. ij.⁊ clemen. j. intelligunt̉ ⁊ reſtringunt̉ quandolitigatur de ritulo beneficij. ⁊ ſic de dominio ſiue quaſi. Secus ſi lis eſſet de poſſeſſione. ⁊ itaintelligit io. an. in. d. c. ij. ſuꝑ verbo litigatur.⁊ in. d. c. j. ſuꝑ verbo litigantibus. Hoc etiamvolunt Pa. ⁊ Fran. in. d. clemē. j. vbi dicūtordinariam collatōeꝫ nō impediri niſi quādoeſt pͥncipaliter queſtio cuius ſit bn̄ficiuꝫ. Qn̄vero agitur poſſeſſorio. non principalit̓ ſꝫ incidenter queritur de titulo beneficij pro colore poſſeſſionis. licet lap. abbas dixerit illd̓. c.ij. locuꝫ habere ſiue agatur poſſeſſorio ſiue petitorio. Sed male dixit. quia textus dicit ſuꝑbeneficijs que poſſident litigat̉. ⁊ illd̓ verbuꝫſuꝑ beneficijs ꝓprie ⁊ ſtricte ſumptum ſignificat cauſam ⁊ litem ſuꝑ titulo ⁊ iure beneficij.nō ſuꝑ ſola poſſeſſione. quia illa non eſt ꝓprieſuꝑ beneficio nec beneficialis ſed quaſi Sicut⁊ cauſa poſſeſſoria rei ſpūaliſ nō dicitur ꝓprieſpūalis ſed quaſi. vt no. anth. de or. cogni. cūdilectus. §. verum. ꝟ. quero an exceptio. viij.colum. ⁊ in materia exorbitanti ⁊ contra rigorem iuris. ſicut eſt materia dicti. c. ij. vt no. io.an. ibi in nouella. verba debēt intelligi ꝓprie⁊ ſtricte quādo cauſa eſt omnino ⁊ mere beneficialis vel ſpūalis. non quādo eſt quaſi beneficialis vel quaſi ſpūalis ſiue illi annexa ſic̄ eſtcauſa poſſeſſoria. vt eleganter no. ant. d̓ cau.poſ. c. ij. ꝟ. nota hic ꝙ queſtio. iiij. colum. Nōobſtan. clemen j. de ſequeſt. poſſ. vbi vid̓r expreſſum ꝙ cauſa dicat̉ eſſe ſuꝑ beneficio. ⁊ ſicbeneficial̓ etiam quando eſt in poſſeſſorio ſolo. ⁊ tamen clemen. loquit̉ in materia exorbitanti ⁊ contra iuris rigorem. qꝛ illud ideo eſt.qꝛ tex. ibi hͦ expͥmit ꝙ ſi expreſſum non fuiſſetcauſam poſſeſſoriam nō comp̄henderet. vt patet ꝑ ſimile eius quod ibi dixit io. an. in gloſaſuꝑ verbo etſi. vbi dicit ꝙ illa conſtitutio prudenter expreſſit. etiam ſi dignitas vel perſonatus exiſtat. quia al̓s appellatōe bn̄ficij nō veniret dignitas in illa materia exorbitanti ⁊ odioſa. ⁊ idem tenet ibi antho. Non obſtat ꝙ ideꝫanth. no. in cle. auditor. ſuꝑ verbo beneficiode reſcrip. vbi dicit ꝙ etiaꝫ in materia exorbitanti ſit extenſio de ſtricta ſignificatōne verbiad latam. ⁊ idem vult illa glo. Idem etiā vultglo. intellecta in. d. clemē. j. de ſequeſt. cum dicit ad tollendas cauillatōnes. quaſi dixerit ꝙetiam ſine expreſſione includebat̉ dignitas ex
vi verbi beneficiū. non obſtantibus cauillatōnibus dicentiū contrariū. dic ꝙ aliud eſt extēdere ad latam. ⁊ hoc licet vt in glo. predicta.aliud ad impropriam. ⁊ hoc nō licet qn̄ ius ēexorbitans ⁊ p̄iudiciale tertio. vt no. io. an. inclemen .j. de foro compe. in glo. ſuꝑ v̓bo ſubditus. nam beneficiū tanqͣꝫ genus diuiditur īduas ſpecies .ſ. beneficiū dignitate carēs. ⁊ indignitatem. beneficium ergo ꝓut eſt ſpēs ſtatſtricte. ⁊ nō comp̄hendit dignitatem. ⁊ hͦ modo ſtricte ſumitur vt in ambitioſis. vt in gratijs ad beneficia impetratis. de p̄ben. c. finaliIn non ambitioſis etiam a iure cōmuni exorbitantibus ⁊ p̄iudicantibus ſumit̉ late pro genere vt comp̄hendat etiam dignitatem. vt inc. tua. de verbo. ſigni. ⁊ hoc non eſt extendereverbum ad impropriū ſignificatum. īmo proprie dignitas continet̉ ſub nomine beneficij ꝓut beneficiū eſt genus. ⁊ hoc eſt quod dicit textus in. d. c. tua. vbi generali nomine cōtinet̉Simile eſt in adoptōe que genus eſt ⁊ diuiditur in duas ſpecies. in ſeip̄am ⁊ arrogatōneꝫ⁊ ꝓut adoptio genus eſt. ꝓprie comp̄henditetiam arrogatōnem. vt patet in. l. j. ⁊. ij. ff. deadop. Sed cauſa poſſeſſoria rei beneficialis ſiue ſpūalis. non eſt ꝓprie beneficialis. ſed quaſi. vt dicit anth. in. d. c. cum dilectus. et illa dictio quaſi notat impropͥetatem. ideo in exorbitantibus appellatōne cauſe ſuꝑ beneficio velalia re ſpūali. non comp̄henditur cauſa poſſeſſoria. quia illa non eſt ꝓprie beneficialis ſed qͣſi. vt dicit antho. in. d. c. ij. de iura. calum. ⁊ ꝓbat̉ hec ſua concluſio ꝑ glo. quam ip̄e nō allegat in. d. clemen. j. de fo. compe. Sed aduertequia magnam habet equitatem dicere. ꝙ. c. ſihi contra quos. locū habeat ſiue agatur petitorio. ⁊ licꝫ de rigore illa verba ſuꝑ beneficijsin tex. poſita comp̄hendant petitorium dūtaxat in materia exorbitāti vbi aliud adiectumnon eſſet. tamen ꝓpter ratōnem in eodeꝫ tex.ſubiectam videtur ꝙ de rigore ⁊ vi illiꝰ rationis debeat intelligi ille textus ſiue agatur poſſeſſorio ſiue petitorio. quia ratio vtrobiqꝫ eſteadem videlicet vt lites citius finiantur. ⁊ nemalicioſe nouus aduerſarius ſurroget̉. q̄ ratio patet ex illo tex. ⁊ ex nota. ibidem ꝑ iohā.an. in nouel. ſuper glo. fi. ⁊ ita intelligere noneſt extendere. quia quod eſt ex ratōe. eſt ex mete. vt notat̉. .sͣ. verbo lex corrigens. vbi omnino vide. dic ꝙ tunc licet arguere ex ratōne adalium caſum quādo eſt omnino eadem ratio.vt no. glo. in. c. j. de tempo. ordi. li. vj. Sꝫ noneſt omnino eadem ratio quādo agitur poſſeſſorio. quia in petitorio tractatur de maiori p̄iudicio. vt patet de cau. poſſ. cum dilectus. etvbi maius eſt periculum ibi cautius eſt agen-