Dn̄ica infra octa. Epiphanie
ſapere qͣꝫ oportet ſapere. ſed ſapere ad ſobrietatē⁊ vnicuiqꝫ ſicut deus diuiſit menſuram fidei. adRhoma. xij. ¶ Notā dico ꝑ gratiam ſcꝫ apoſtolicaꝫ. ⁊ loquitur ſubtilibus nō plus ſaꝑe qͣꝫ oportet ſapere quia caderetis in errorem. Deinde dicit ſimplicibus. Unicuiqꝫ ſicut deus diuiſit menſuraꝫ fidei. illam ſcꝫ velitis tenere nihil minuereIdeo eſt optimum conſilium bis in die. ſcꝫ mane ⁊ ſero actualiter menſurare menſurā fidei genibus flexis dicendo. ſcꝫ credo ad inſtar militishomagiuꝫ facientis regi. ⁊ attendatis bene ſi corveſtrum adheret cuilibet articulo ⁊ ſic ſalui eritꝭad Rhoma. x. Si confitearis in ore tuo dn̄m Ieſum chriſtum ⁊ in corde tuo credideris ꝙ deꝰ illūſuſcitauit a mortuis ſaluus eris ⁊cͣ. Quia omnisſcientia acquiſita obliuiſcitur niſi repetat̉ actuali conſideratione ⁊ etiam verbali. quanto magisſcientia infuſa. Ideo apoſtolꝰ. Voſmetipſos tēptate ſi eſtis in fide. ipſi vos ꝓbate. ij. Corinth̓.vltimo. ¶ Secūdo deus dat ad menſuraꝫ ſuamgratiam ſpiritualem. quia quidam habent plusquidam minus. Ratio. quia dat̉ ẜm diſpoſitiones creaturarum. ¶ Nota exemplum de duobꝰpannis vl̓ vitris. ſcꝫ quorū vnus eſt bene mundꝰalius immundus. quoniā mundus recipit maiorem claritatem ⁊ fulgorem a ſole qͣꝫ immundus.licet ambo equaliter ſint ad ſolem. Idem ſi vultis in vobis recipere claritatem gratie ſpiritual̓attendatis ꝙ cor veſtrum ſit bene mundum ⁊ purum ab inuidia odio rancore ⁊ mala voluntate amalis deſiderijs ⁊ cogitationibus īmundis Sicem̄ illuminabit̉ a ſole iuſticie domino noſtro ieſuchriſto. qui quantū in eo eſt. equaliter illuminatom̄em hominē. Si autem cor veſtrum ſit rubiginatum rubigine odij inuidie rancoris ⁊cͣ. non illuminabit̉. patet ergo ratio qūo diſpoſitio eſt cāmaterialis. Eadem ratio poteſt dari de colericis⁊ flegmaticis ad ſolem equaliter exiſtētibꝰ. Qm̄colerici magis ſentient calorem ſolis qͣꝫ flegmatici. Idē de ſole iuſticie xp̄o qͥ magꝭ calefec̄ colericos .i. ſiccos a delitijs ⁊ delectatiōibꝰ mūdanis qͣꝫflegmaticos vitioſos ⁊ delitioſos. Iō dic̄ ſcpͥtura ad Eph̓. iiij. Unicuiqꝫ noſtrum data eſt gratia ẜm menſurā. id eſt. ẜm diſpoſitionem cuiuſlibet perſone. De iſta materia dicit chriſtꝰ Matthei. xxv. per modum parabole. Homo quidamperegre proficiſcens vocauit ſeruos ſuos ⁊ tradidit illis bona ſua. Et vni dedit quinqꝫ talentaalij autem duo. alij vero vnuꝫ. vnicuiqꝫ ẜm propriam virtutem. exponunt doctores. id eſt. ẜmpropriam diſpoſitionem. In qua parabola chriſtus comprehendit omnes ſtatus qui ſunt trescommuniter. ſcꝫ¶ Religioſorum¶ Clericorum¶ LaicorumReligioſi recipiunt a chriſto quinqꝫ in quibꝰ cō-
ſiſtit diſpoſitio ipſorum pro habendo gratiamdei in hoc mundo ⁊ gloriam in alio. Primuꝫ eſtpaupertas apoſtolicalis. De qua chriſtꝰ Mat.x. Nolite poſſidere aurum neqꝫ argentum. neqꝫpecuniam in zonis veſtris. Non peraꝫ in via neqꝫ duas tunicas neqꝫ calciamenta neqꝫ virgam.Dignus eſt enim oꝑarius cibo ſuo ⁊cͣ. Ecce hicregula paupertatis apoſtolice. ¶ Secundum ēcaſtitas angelicalis non curando de illa materianec corde cogitando. nec ore loquendo. nec oculis inſpiciendo. nec manibus tangendo. nec opere faciendo ⁊cͣ. Tertia eſt obedientia generalis.ẜm regulam ⁊ non contra. Nota hic differentiāinter diſpenſationem ⁊ diſſipationē ⁊cͣ. ¶ Quartum eſt afflictio penitentialis ſeu corporalis. qͥaalias non poſſumꝰ viuere caſte ⁊ honeſte. ¶ Quītum eſt deuotio diuinalis in cerimonijs ſeruandis. In his quinqꝫ conſiſtit diſpoſitio ſeu menſura gratie diuinalis. ¶ Status autem ſacerdotum recipit a chriſto duo. primum deuote officiare. ſecundū digne celebrare. De primo nota quomodo ſeptem hore canonice dicuntur in memoriam paſſionis chriſti quam repreſentant. primomatutine in memoriam captionis ⁊cͣ. Quantuꝫad ſecundū digne celebrare eſt primo confiteri ſacramentaliter cum propoſito non redeundi adpeccata ⁊cͣ. ¶ Status autem ſecularis recipit achriſto vnum tantum. ſcꝫ obedientiam ad deceꝫprecepta legis. Dic hiſtoriam Matth̓. xix. d̓ laico a chriſto querente. Magiſter bone quid boni faciam vt habeam vitam eternam. Cui reſpōdit chriſtus. Si vis ad vitam ingredi. ſerua mādata dei. taliter ꝙ ꝓ nullo lucro vel periculo vitando homo faciat contra mandatum dei. vnicuiqꝫ ergo deus diuiſit gratiam ẜm menſuram.⁊cͣ. ¶ Tertio dat deus penam infernaleꝫ ad mēſuram. non credatis ꝙ in inferno om̄es damnati habeant penam equalem. īmo ẜm menſuramculparum eſt menſura penarum. Deutꝭ. xxv. ꝓmenſura peccati erit ⁊ plagarum modus Quodverbum vt dicit ſanctus Tho. in. iiij. diſt. xlvj.q. j. arti. iij. non eſt intelligendum de quantitatedurationis pene pro culpa inflicte. quia iuſto d̓iiudicio pro temporali īmo momentaneo mortalipeccato pena infligitur eterna Cuius quadruplicem vbi ſupra ſanctus Thomas reddit rationē.Sed hoc verbum premiſſum de quantitate pene ẜm intentionem acerbitatis intelligendum eſt⁊ verificatur. Duplex enim quantitas pene exiſtit. ſcꝫ ẜm interiſionem acerbitatis. ⁊ ẜm durationem temporis. Quantitas pene reſpondet qͣntitati culpe ẜm intenſionem acerbitatis vt ẜm ꝙgrauius peccauit ẜm hoc ei grauior pena infligitur. Vnde Apocal̓. xviij. quantum glorificauitſe ⁊ in delitijs fuit. tantum date illi tormentuꝫ ⁊luctum. Non aūt reſpondet duratio pene dura