Druckschrift 
Sermones de laudibus sanctorum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ſit corpus. Rn̄det Tho. vbi.. duplex eſtcōtractus .ſ. qͣꝫtitatis et virtutis. Primocorpꝰ tangit̉ niſi a corpore. Secūdocorpus habet tangi a re incorporea mouetcorpus. Sed adhuc pleriqꝫ inſtant aīamnullus videt. quō ergo eſt a corꝑe ſeparat̉a nemine cōſpicit̉. qͥd ergo eſt ſi videt̉ſentit̉ audit̉. neqꝫ ſe cōferat ſcimus. Adhoc rn̄det Grego. in. iiij. dialogorū li. aīaeſt illa ſpūalis ſubſtātia cuius virtute qͣꝫdiueſt in corpore. corpus viuit. corpꝰ ſentit. oculi vident. aures audiunt. et tn̄ ip̄a corporeisoculis videt̉. Idem dicimus de angeliset demonibꝰ et de ip̄o altiſſimo deo. illorūeffectus negare poſſumꝰ quos oculis inſcorpo.ſpicimus et manibus ꝯtrectamꝰ cuius ſintſpūales ſubſtātie corporeis ſenſibꝰ ſubijmōueraciunt̉. Hinc Lactantius li. vij. diui. inſti. dedeo loquens aliqua deducit exempla qͥbuscōuinci poſſunt hi nihil eſſe volūt niſi qd̓vident. Quia inqͥt deus ab hoīe videri nonp̄t ne qͥs putaret ex eo ip̄o deum eſſe. qꝛmortalibus oculis videt̉ inter cetera ſuo inſtitutoꝝ mirabilia fecit etiā multa quorum vis quidē apparet. ip̄a aūt vident̉. ſiIndemūſacre iicut eſt vox odor ventus vt harū rerū argumento exemplo etiā deū licet ſub oculisIriſta. veroinarū naturaliaveniret. de ſua tn̄ vi et effectu et operibꝰ cerneremus. hec ille. Pari et aīe virtutū ſtupēdiſſimaſqꝫ operatōes vt diximus in p̄cedenti dubio cōtuentes animam eſſe deprehendimus ſubſtantiā ſpiritualem nobiliſſimā. Etvt Augꝰ. refert in li. de immortalitate animeNihil abſurdius dici p̄t qͣꝫ tantūmō ea eſſeque oculis cōſpicimus. et ea eſſe que intelligentia ſubſiſtere iudicamus. Terciū dubium abſoluendū eſt. vtrū anime cauſent̉ exſemine. et poſſet qͥs arguere ſic. Primo qꝛGeneſis. xlvi. c. ſcribit̉. Cuncte aīe ingreſſeſunt cum Iacob in egyptū et egreſſe ſunt defemore illius. Sed nihil egredit̉ de femorehominis niſi inquantū cauſatur ex ſemine.ergo aīa intellectiua cauſat̉ ex ſemine. Scd̓ohomo generat ſibi ſimile ẜm ſpeciē. ſed ſpecies humana cōſtituitur aīam rationalē. ergo aīa rationalis eſt a generante. Tercio incōueniens eſt dicere deus cooperet̉ peccātibus. ſed ſi aīe rōnales cauſarentur a deo. deus interduꝫ cooperaret̉ adulteris. ex quorūillicito coitu proles interdū generat̉. Ad habendam huius veritatis noticiā. ſanctꝰ tho.pͥma ꝑte. q. cxviij. ita dicit. impoſſibile eſtvirtutē actiuam que eſt in materia extendereſuam actionē ad ꝓducendum immaterialeꝫeffectum. Manifeſtum eſt autē principiūintellectiuū in hoīe eſt principiū tranſcendēsmateriā. habet enim operationē in qua noncōicat corpus. Et ideo impoſſibile eſt virtus que eſt in ſemine ſit ꝓductiua intellectiui principij. Similiter etiā qꝛ virtus que eſtin ſemine agit in virtute anime generantisẜm anima generantis eſt actus corporisvtens ip̄o corpore in ſua operatōne. In operatione aūt intellectus cōmunicat corpuſUnde virtus intellectiui principij ꝓut intellectiuum eſt poteſt ad ſemen ꝑuenire. Etideo ph̓s dicit in li. de generatōne animaliūRelinquit̉ intellectus ſolus deforis aduenire. Similiter etiā anima intellectiua habeat operationē ſine corpore eſt ſubſiſtens etita ſibi debet̉ eſſe et fieri. Et cum ſit immaterialis ſubſtātia p̄t cauſari generationē:ſed ſolū creationē a deo. Ponere ergo aīaꝫintellectiuā a generante cauſari nihil aliudeſt qͣꝫ ponere eam ſubſiſtentē. et ꝯſequēscorrumpi cum corꝑe. Et ideo hereticū eſtdicere aīa intellectiua traducat̉ ſemine.Ad primū vero quod adducebat̉ in oppoſitum dicendū in auctoritate illa poniturſinodochen pars pro toto .i. anima toto homine. Ad ſecundū vero reſpondemꝰ. homo generat ſibi ſimile inquantū virtutemſeminis eius diſponit̉ illa materia ad talemformam ſiue ad ſuſceptionē talis forme. Adterciū aūt rn̄det̉. in actione adulterorū idqd̓ eſt nature bonū eſt et huic cooperat̉ deusqd̓ vero eſt inordinate voluntatis. malū eſtet huic deus cooperat̉. hec Tho. Quartum dubiū declarandū vtrū in hoīe ſit vnaſola aīa intellectiua vel plures eſſentiā differentes. Ad hoc rn̄det Augꝰ. in li. de eccleſiaſti. dogma. Neqꝫ inqͥt duas aīas eſſe dicimus in hoīe ſicut Iacobꝰ et alij Siroꝝ ſcribunt. vnā animalē qua animat̉ corpus immixta ſit ſanguini. Alterā ſpiritualē rōniminiſtret. Sed dicimꝰ vnā et eandē eſſe aīaꝫin hoīe et corpus ſua ſocietate viuificat. etſemetip̄am ſua rōne diſponit. Et licet quidēdicere voluerūt. ī embrione pͥmo p̄exiſtataīa vegetatiua. qꝛ Ariſto. dicit in li. de aīalibus. embrio prius eſt aīal qͣꝫ homo. Et deinde ſupra aīaꝫ vegetatiuā ſuꝑuenit alia aīaque eſt ſenſitiua. et ſupra illaꝫ iterū alia eſtintellectiua. et ſic eſſent tres aīe in hoīe. Tn̄hoc improbat tho. i. ꝑte. q. lxxvi. et. cxviij. affirmans. generatio vnius ſemꝑ ſit corruptio alterius. neceſſe eſt dicere in hoīeqͣꝫ in alijs aīalibꝰ qn̄ ꝑfectior forma aduenitfit corruptio prioris ita tn̄ ſequens formahabet quicqͥd habebat prima adhuc amplik ij