IN
vera in arduis et ꝑpetuis. ſed in minoribꝰet breui tꝑe duraturis nō tenet. Et cōtrarium pōt teneri ẜm Spe. in ti. de inſtrumē.edi. §. j. circa prin. Sed vtrū veleat inſtrumentū ꝑ tabellionē excōicatū ꝯfectū. videt̉ꝙ ſic. de here. excōicamꝰ. §. credētes. vbi d̓r.Si excōicatus ſatiſfacere cōtempſerit infra annū. tūc inſtrumēta ꝑ eū cōfecta nō tenent. ergo a cōtrario ſenſu prius .i. ante annum facta valent. licet ſit excōicatus. Sedin cōtrariū ꝙ nō valeant. iij. q. iiij. nullus.de ſen. excō. nouerit. Dicūt Hoſti. et Guil.qͣꝫdiu eiꝰ excōicatio eſt occulta valēt inſtrumenta ab eo cōfecta. vel ſi ſit manifeſta necp̄t ꝓbari. iij. q. vij. §. tria. de re iudi. ad ꝓbandum. de excep. pia. §. ſi vero. li. vj. ſecꝰ ſi notoria. c. exceptionē. de excep. ⁊. c. vr̄a. de coha. cle. et mulie. Et vtrū ꝑ inſtrumentū ꝓbetur crimē. Iſtā queſtionē Io. an. in. c. cū inpoſitionibꝰ. de iureiur̄. li. vj. in glo. ꝟbi datꝭdicit ſe diſputaſſe. quē vide ibidē. cetia geminianū. Sed aliter d̓r inaumentū apparatus fundi quo exercæpoſſeſſio. et ita accipit̉ in. l. qͣꝫtū. ff. de ti. inſtru. Un̄ inſtrumētorū quedā ſunt agroꝝ colendoꝝ. vt aratrūraſtrū. craha. q̄ equandis ceſpitibꝰ trahunt̉Alia colligendoꝝ fructuū. vt ſarculus quocardones ⁊ herbe inutiles excidunt̉ et ſimilia. vt falces fenarie. falces meſſorie. et falces putatorie. ligones torcular. corbes. Alia vindemiatorum. quibus vindemia portatur cauſa ſeruandi fructus. vt dolia granaria. caſelle. in quibus fructus reponunturi. cellule granarioꝝ. Un̄ inſtrumentuꝫcapit̉ tripliciter: Uno mō latiſſime. ⁊ ſic oēvas vel ſuſceptibile in ꝯſtructōe domꝰ velfundi vſitatū d̓r inſtrumentū. Scd̓o late ꝓomni eo qd̓ cauſam inſtruit. vt ſcripture. teſtes. facit. c. ꝑuenit. jͣ. de teſti. cogē. facit. l. notionē. §. inſtrumentoꝝ. ff. de ver. ſigni. Tercio ſtricte ſolum ꝓ ſcripturis. vt in ti. de fi.inſtru. Et ſic differūt teſtes ab inſtrumentis. quia ꝓbatio teſtiuꝫ fit viua voce. ſed inſtrumentoꝝ voce mortua. Ex quo ſequiturꝙ ſtatutum diſponens. ꝙ ꝓducens falſuminſtrumentū puniat̉ in decē. nō habet locūin producēte falſum teſtem. qꝛ ſtatuta ſuntſtricte intelligenda. facit capi. ex litteris. deſponſa. Sunt aūt inſtrumentoꝝ due ſpecicies. Nam aliud publicū. aliud priuatum.Iuſtrumentū publicū eſt ſolennis ⁊ rite or
dinata ſcriptura ꝑ autētice ꝑſone manū publice facta cauſa memorie. c. ſcrptura. de fi.inſtru. Et ſunt iſta de ſolennitate q̄ faciuntinſtrumentū publicū et autenticū regulariter. vt .ſ. p̄ponatur nomē imperatoris ⁊ annus imperij nomē cōſulis ⁊ annus cōſulatus. Hodie ꝟo ponit̉ nomē ſummi pontificis cū alijs ſeptē. vt ſunt annꝰ dn̄i. inditiomenſis. dies. locus. teſtes. cū noīe notarij.⁊c̄. de qͥbꝰ no. glo. in. l. generali. C. de tabula. li. x. Et d̓r publicū inſtrumentū. qꝛ iudicis autoritate eſt exemplificatū ⁊ autenticatum. vt in. c. cū dilecta. de ꝯfir. vti. vel inuti.Itē publicū inſtrumentū. qꝛ autētico ſigillo eſt ſigillatū. vt. c. j. de fi. inſtru. Item dicit̉publicū inſtrumentū qd̓ in iudicio diciturſeu ſcribit̉ apud acta publica. Et valet etiāper quemcūqꝫ ſcriptu ſit. vt de ꝓba. quoniāItem dicit̉ publicū inſtrumentū qd̓ habetſubſcriptionē trium teſtium viuentiū. vt. c.ſcripta p̄alle. Itē dicit̉ publicū qd̓ de archinō publico. vel de armario producit̉. vel liber cenſualis in quo ſcribunt̉ cenſus. vel liber annotationū. et ei creditur ſi habet publicum teſtimoniū. ſcꝫ ꝙ iudex cōfiteatur illud de archino publico eſſe productū. c. adaudientiā. de p̄ſcrip. vbi dicit̉ ꝙ papa credidit cuidā libro cenſuali. et cullibet alij inſtrumento fides adhibet̉ vt ptꝫ ꝑ iam dictaet per multa alia iura. Inſtrumentū priuatum eſt qd̓ per manū priuatā cōfectum eſt.vel a tabellione. nō tamē in forma publicaſcriptū. vt qꝛ nec nomē imperatoris nec cōſulis. nec pape. de quibus ſupra ꝓxime dictum eſt appoſuit. vt. C. qui po. in pig. ha.l. ſcriptas. vt ibi notat̉. Et tale inſtrumentum debet habere triū teſtiū ſubſcriptionēvt dicta. l. fi. Et priuatum inſtrumentum aquocūqꝫ ſit ſcriptū niſi aliquo dictorū modorum ſit roboratū. nō valet. Inſtrumentorum priuatoꝝ tres ſunt ſpecies. Nā aliquādo facit ſcripturā tibi tm̄. et aliquandotibi et alij. aliqn̄ alij tm̄. Illi ſcripture quāquis facit ſibi vel ꝓ ſe. nulla fides adhibet̉vt. C. de ꝓba. l. j. Si autē facit ſcripturā cōtra te. puta creditori tuo de eo qd̓ accepiſtiab ip̄o credit̉ ei contra te. vt. jͣ. q. vl. ſaluberrimū. Si aūt tibi et alij facit ſcripturam ſicut eſt cōdex rationū tuarū ei interduꝫ creditur. vt. x. q. ij. Eſt autem aliqd̓ inſtrumentum gͣuarantigie. vel guarantigiatum. vicꝫ