C O
verſetur. Alioquin ſi ex ꝑte dātis ⁊ accipiētis repeti nō p̄t. qꝛ in pari cā turpitudinispotior eſt cōditio poſſidētis. c. in pari. de regu. iu. li. vj. Et ẜm Azo. e. ti. ponit̉ exemplūEgo dedi tibi vt ſacrilegiū nō faceres. Abhoc em̄ debuiſti abſtinere nullo tibi dato.Et iō etiā cauſa ſecuta poſſum petere quodtibi dedi.Conditio ob cauſam hāc ꝯditionē parit resapud aliuꝫ ꝯſtituta. ſiue ab initio ſiue iamſiue poſtea ꝓuenit ad eū ex iuſta cā. Poſteaad inſtantiā redijt ⁊ cyrographū apud creditorē poſt debiti ſolutionē recipit Sꝫ hāccōditionē ob cauſam putāt qͥdā ex ꝯtractuꝓueniſſe. qꝛ nō competit niſi alij cōtractusp̄cedāt. Alij ex qͣſi ꝯtractu credūt deſcēderead ſil̓itudinē ꝯditōis indebiti. qꝛ q̄ ob cauſam ꝯdicit actori pͥmū ꝯtractū diſſoluit.Conditio ſine cauſa cōpetit qn̄ aliqͥd primoex iuſta cā eſt apud alterū. ſed poſtea ꝑ aliquē effectū eē nō debet. verbi gr̄a. Mutuaſti mihi centū feci tibi inſtr̄m in qͦ cōfeſſusſum me tibi teneri ſoluo tibi mō inſtr̄m obligatoriū eſt apud te ſine cā ꝑ quā repetamip̄m. Cōpetit ergo ꝯditio ſine cauſa finitacauſa ex qua res ad aliquē ꝑuenit ex ꝯtractu qͥ iā finitus eſt. vnde videt̉ deſcendere.Nec inde qd̓ ſuſpirauit adhuc cām ſubſiſtēdi hr̄e. Itē ſi ſine cauſa penes te res eſt quānō habes ꝑ ꝯtractū Et ita nec ex cōtractunec ex maleficio es obligatus mihi. Etiamlocū habet vbicunqꝫ ſine cā aliqͥd eſt apudte qd̓ mea intereſt me habere.Conottio triticaria generalis eſt de alijs rebus oībus cōpetens p̄terqͣꝫ de pecunia numerata fine ſoli mobiles ſiue īmobiles ſintIdeoqꝫ fundꝰ ⁊ vſufructus ⁊ cetere ſeruitutes p̄dioꝝ ꝑ ip̄am recte petunt̉. Rē aūt ſuānemo petit hac actōe niſi ex certiſ cauſis vtex cā furti vel rapine. cū itaqꝫ ſit generalishec cōditio. et cōditio certi in multis alijscomputetur.Conditiones generales ſꝑ in pactionibꝰ includunt̉ ⁊ intelligunt̉. vtpote ſi deus voluerit ſi res in eodē ſtatu ꝑmanſerit. et ſil̓ia. vtno. in glo. v̓bi intelligēda. de reſcpͥ. c. ij. et. c.quēadmodū. de iureiur̄. cū ſil̓ibꝰ. Et notaꝙ cōditio in legatis non retrotrahitur ẜmBar. in. l. j. §. ſerui. ff. ad ſilleia. et ꝓ ſua opinione facit tex. ī. l. ſi filiefamilias. ff. ex qͥbuſcau. in poſiea. Bal. tn̄ ꝯtra. ⁊ dicit ꝙ ille ca-
ſus. §. ſerui. eſt ſpecialis. ergo in ꝯtrariū eſtius cōmune. ⁊ ꝓ iſta opinione facit. l. ſi filiꝰff. de ver. ob. Sꝫ iſti legi poſſit rn̄deri ꝙ loquat̉ in cōtractibꝰ. ſecus in vltimis volūtatibus. vt ī di. l. ſi filie familiasCōditionalis ſtipulatio. Reqͥ. infra ſtipulatio. Et ponunt̉ tales ꝟſus de ꝯditōne. Siius dicet̉ ſi res pietate timet̉. Si ꝑ tranſ detur ſi ſoluēs certꝰ habet̉. Si res furet̉ res ſiue duplādo leget̉. Si nō debet̉ ſed ꝓ debito numeret̉. Si quid ſoluet̉ non caſibꝰ hisrepetetur.Cōdicere eſt rē ſuā in iudicio petere ꝑſonaꝫpulſando vel inquietādo. ⁊ ip̄am dicendoobligatā ſibi eſſe ad aliqͥd dandū vl̓ faciendū. Un̄ d̓r indebiti ꝯditio. ⁊ tractū eſt hocverbū a veteri obſeruatōe. qꝛ olim erāt ī vſuſolēnia ꝟba q̄ oportebat actorē cū litigabatcorā iudice ꝯdicere. id ē ſimul dicere qn̄ litigaret. vt ſi caderet a ſyllaba caderet a totacauſa. Et qꝛ in ꝑſonalibꝰ actionibꝰ hͦ obſeruatur. iō ꝑſonales actōes dicebant̉ ꝯditiones. Deinde p̄fata ſolēnitas in diſſuetudinē trāſijt. hoc tn̄ nomē adhuc remāſit vt ꝑſonales actōes adhuc dicant̉ ꝯditōes. qͣꝫuis nō ſit neceſſe hāc ſolēnitatē obſeruare.et hec v̓ba ꝯdicere. Et ex hoc dat̉ intelligiꝙ cōditio nō eſt aliud niſi ꝑſonalis actio.Et ꝯdicere apud antiqͦs erat talē formā ꝟborū vt ꝯditionē indebiti. vel ꝯditionē obcām datoꝝ. vel ſimilē formā verboꝝ tanqͣꝫnomē actōis expͥmere qd̓ hodie ſublatū eſtUerū ꝙ hodie res ꝓprie nō ꝯdicit̉ niſi a ſure. qꝛ nēo cōdicit rē ſuā niſi a fure. §. idē iulianꝰ. in. l. ſi duo patroni. ff. de iureiur̄. Aliter etiā ſumit̉ cōditio in ti. de cōdi. appo. Etdifferūt cōditio facti ⁊ ꝯditio iuris in teſtamentis. Un̄ ꝯditōes facti dicunt̉ q̄ apponuntur a teſtatore ſiue ſūt ꝯditionales ſiuepoteſtatiue. Et vocant̉ facti. qꝛ hn̄t volūtatem teſtatoris q̄ eſt facti. qꝛ oēs potētie aīeſcꝫ volitiua. appetitiua. cōcupiſcibilis ſuntfacti. vt in. l. bone fidei. ff. de acqͥ. re. do. ⁊ dehis no. in. l. multū intereſt. ff. de cōdi. ⁊ demon. vbi illa d̓r facti. ſi nauis ex aſia venerit. ſi Titius cōſul factus fuerit. Et illa eſtiuris. ſi qͥs ſe filiūfamilias exiſtimet cū paterfamilias ſit. et ibi hoc intereſt. qꝛ in cōditione facti nō ſufficit vera exiſtētia niſi concurrāt opinio ⁊ ſcīa heredis vt adire poſſitſecꝰ in ꝯditōnibꝰ iuris. vbi ſufficit exiſtēti a