¶ OI
de reſcrip. li. vj. in glo. ij. ⁊ cle. diſpendioſaꝫ.de iudi. fa. re. ꝙ ob gr̄am. de reg. iu. li. vj. in̄diſpēdioſus .i. damnoſus. cle. p̄al. de iudi.vbi ꝯcor. in glo. Qn̄qꝫ diſpēdiū d̓r ideꝫ qd̓tedioſum abſqꝫ tn̄ vtilitate. vt ī iu. p̄al. diſpendia. ⁊ qualiterDiſpēſare eſt idē qd̓ diſponere. vn̄ diſpenſatores dicunt̉ eo ꝙ domū alicuiꝰ vl̓ res diſponūt. ⁊ ita accipit̉ in. l. diſpēſatores. ff. deſolū. ⁊ d̓r diſpēſare quaſi diuerſa pēſare. videlicet rigorē iuris relaxare ꝑ eū qui hͦ facere poteſt. ⁊ ſi aliter fit nō eſt diſpenſare. ſeddiſſipareDiſpenſatio eſt iuris cōis ꝓuida relaxatio.vtilitate ſeu neceſſitate penſata. ẜm Guil. īſpe. ti. de diſpē. Uel ſic. eſt rigoris iuris pereū ad quē ſpectat canonice facta relaxatioj. q. vij. niſi rigor. ⁊. c. ſe. Qn̄qꝫ tn̄ diſpēſatioſumit̉ imprope ſcꝫ ꝓ iurꝭ declaratiōe. vt inca. qͥntauallis. d̓ iureiu. ꝓut ponit̉ in ſpe. ti.de lega. rubri. de diſpēſa. §. j. Itē ẜm Ioh̓.an. quē ſequit̉ do. antho. de butri. Diſpēſatio eſt quedā cōis mēſuratio ad ſingula. ⁊ ēde iure ꝯceſſa ꝓpter īpoſſibilitatē ꝓuidendide oībꝰ ꝑticularibꝰ. ſic̄ nauigātes q̄dā ꝓijciunt vt alia ſalua ſint .j. q. vij. diſpenſatiōes.Et traxit originē a d̓o qͥ ex ſola miẜicordia⁊ diſpēſatione vniuerſa creauit ⁊ ea ſubiec̄hoī. inſti. d̓ re. diuiſi. §. in pecude. Et diſpēſatio eſt quadruplex .ſ. ſemiplena ad mīoreſordines. vt. jͣ. q. j. ſi qͥs heretice. Plena ad ſacerdotiū .j. q. vij. ꝯueniētibꝰ Plenior ad epiſcopū. xij. di. nos ꝯſuetudinē Et pleniſſimaad pͥmatū om̄s ordines ⁊ dignitates. xxiij.q. iiij. ip̄a pietas. vt no. Io. an. in glo. c. p̄al.nos ꝯſuetudines Itē nota ꝙ diſpēſans dꝫhabere intuitū boni vniuerſi. cuꝫ oīs lex ꝓbono publico ſit inuēta. iiij. di. Erit aūt lex⁊ intuitū rōis. ⁊ cauſe. hinc ē ꝙ ſi diſpēſatiofiat abſqꝫ intuitu rōis diſſipatio d̓r. vt no. īca. quia intantū. de p̄ben. in glo. vlt̓. etiā nōtutus eſt qͦ ad deū cū quo ſine cauſa diſpēſatur. vt no. Ber. in. c. nō eſt. de vo. ⁊ vo. redemp. fa. xj. q. iij. is qͥ p̄eſt. ⁊. xxiiij. q. j. manꝫEt debēt tria mouere diſpēſantē. neceſſitaſvtilitas. ⁊ euidens p̄rogatiua meritoꝝ .j. q.vij. tali ꝯiugio. ⁊. c. exigūt. Itē diſpēſatio n̄ꝯcedit̉ cuiqͣꝫ niſi habēti legē ꝯcedere ⁊ tollere. ⁊ ſic ꝑ pͥncipē ⁊ papā vel eoꝝ auctoritate fieri p̄t. Et d̓r notāter ꝙ diſpēſans dꝫ reſpicere cōmoduꝫ vniuerſi. qꝛ alias videret̉diſpēſatio impoſſibil̓. cū ius cōe ītroductū
ſit ꝓ bono publico. iiij. diſ. c. ſupͣ alle. Et ꝙdiſpēſatio ius pͥuatū dicat̉. iij. di. pͥuilegia.⁊ ius publicū p̄ferendū ſit pͥuato. c. bone. j.de poſtulatōe p̄la. ſic em̄ diſpēſatio fit etiaꝫꝓ bono cōmuni. Itē nō d̓r acceptō ꝑſonarū que ꝓhibet̉. c. nouit. d̓ iudi. ⁊ de reg. iur.in iudicijs. li. vj. Qn̄ circa equales eqͣlia. etinequales ẜuant̉ inequalia cū bonos nonſolū metu penaꝝ. veꝝ etiā p̄mioꝝ exhortatione afficere debeamꝰ. ff. de iuſti. ⁊ iur. le. j.Iō bene ꝯcedit̉ vni qd̓ alij denegat̉. Itē licet ꝯͣ ius naturale nō admittat̉. c. diſpēſatōxiij. diſ. in pͥn. Et ius cōe fundet̉ ſuꝑ naturali rōe. di. j. ꝯſuetudo. Tn̄ diſpenſans mouet̉ rōe ꝑticulari ꝯͣ ius cōe. qd̓ nō pōt oībꝰꝑticularibꝰ ꝓuidere. gͦ diſpenſat̉ ẜm naturalem eqͥtatē ⁊ rōnabiliter. Nā qͥ ꝓ alijs laborat p̄miatur. ⁊ plura ſentiet cōmoda qͥhabuit onera. vt in reg. qͥ ſentitonꝰ. ⁊c̄. d̓ regul̓. iu. li. vj.Diſputare eſt allegare. vt videlicet intētiōꝫſuā ꝑ ꝓbatōes in iudiciū deductas on̄dere⁊ eā viribꝰ aſſeuerare ⁊ roborare. vt. ix. q. iij.alioꝝ. ⁊. xxiij. q. viij. ꝯuenior. ⁊ de fi. inſtru. īter dilectos. ⁊ de re iu. abbate ſane. li. vj. cūſimilibꝰ. Ꝙ aūt hmōi allegatōes ⁊ diſputationes fieri debeāt ſuꝑ teſtibꝰ ⁊ alijs actibꝰ.patet in. c. cauſis. de teſti. ⁊ in aut̓. e. ti. §. qͥacū ſimilibꝰ. De hac materia vide ſpe. tit. dediſpu. §. allegareDiſtrahere eſt vēdere. vt. ff. d̓ ꝯͣhē̓. emp. ⁊ vē.le. ſi ita diſtrahit̉. ⁊. l. rē alienā. ⁊. l. quotienseo. ti. cū multis ſimilibꝰDiuertere eſt diſccd̓re diuortio .i. cōtractūmatrimonij ſeꝑare. Un̄ d̓r mulier diuertitſe a viro ſuo. vt. l. iij. ff. de diuor. ⁊. l. ſi ita filia. ff. e. ti.Diuinatio accipit̉ tripliciter. Prīo ꝓ ſciētiatheologie a qͣ theologi dicunt̉ diuini. Secūdo ꝓ ſcīa infuſa a deo. Et ſic accipit̉ prouerb̓. xvj. c. Diuinatio ī labijs regꝭ. nā in iudicio nō errauit os eiꝰ ⁊c̄. Tertio ꝓ ſcīa magica vel fallaci ꝓphanatōe vl̓ ꝓphetizationeqꝛ falſi ꝓphete ⁊ magi fingūt ſe p̄uidere velp̄ſcire futura. vt capit̉ in. l. nemo. C. d̓ male.⁊ mathe. ⁊c̄. ⁊ ſic d̓r diuinatio a diuino nasare .i. vaticinari vel futura p̄dicere. Genuſaūt diuinatōis a ꝑſis fert̉ eſſe allatū. ⁊ diuini dicti ſunt qͣi deo pleni. Sūt aūt duo genera diuinationis. cuiꝰ quidam quattuordixerūt eſſe genera. Et habent̉ hec omniaxxvj. q. iij. c. j. in pͥn.