¶ CL

verſetur. Alioqͥn ſi ex ꝑte dātis ⁊ accipiētꝭrepeti nō poteſt. qꝛ in pari cauſa turpitudinis potior eſt ꝯditio poſſidētis. c. in pari. d̓reg. iu. li. vj. Et ẜm Azo. eo. ti. ponit̉ exemplū. Ego dedi tibi vt ſacrilegiū nō faceresAb hoc eī debuiſti abſtinere nullo tibi dato. Et ideo etiā cauſa ſecuta poſſum petereqd̓ tibi dediConditio ob cauſaꝫ hāc ꝯditionē parit resapud aliū ꝯſtituta. ſiue ab initio ſiue iam ſiue poſtea ꝓuenit ad euꝫ ex iuſta cauſa. Poſtea ad inſtantiā redijt ⁊ cyrographū apudcreditorē poſt debiti ſolutōem recipit Sꝫhāc ꝯditiōem ob cauſam putāt qͥdā ex contractu ꝓueniſſe. qꝛ nō cōpetit niſi alij ꝯtractus p̄cedāt. Alij ex quaſi ꝯtractu creduntdeſcēdere ad ſimilitudinē ꝯditiōis indebiti. qꝛ que ob cauſam ꝯdicit actori pͥmū cōtractu diſſoluitConditio ſine cauſa cōpetit qn̄ aliqͥd primoex iuſta cā eſt apd̓ alteꝝ. ſꝫ poſtea ꝑ aliquēeffectū eſſe nō debet. Uerbi gr̄a. mutuaſtimihi centū feci tibi inſtr̄m in qͦ ꝯfeſſus ſuꝫme tibi teneri ſoluo tibi modo inſtrumētuobligatoriū eſt apud te ſine cauſa ꝑ quā repeta ip̄m. Cōpetit ergo ꝯditio ſine cauſa finita cauſa ex qua res ad aliqueꝫ ꝑuenit excōtractu qͥ iam finitꝰ eſt. vnde videt̉ deſcēdere. Nec inde qd̓ ſuſpirauit adhuc cauſāſubſiſtēdi hr̄e. Itē ſi ſine cauſa penes te reseſt quā nō habes ꝑꝯtractū. Et ita nec ex cōtractu nec ex maleficio es obligatus mihi.Etiā locū hꝫ vbicūqꝫ ſine cā aliqͥd eſt apd̓te qd̓ mea intereſt me hr̄e.Conditio triticaria general̓ eſt de alijs rebꝰomnibꝰ cōpetens p̄terqͣꝫ de pecunia numerata ſiue ſoli mobiles ſiue immobiles ſint.Ideoqꝫ fundꝰ ⁊ vſufructꝰ ⁊ cetere ẜuitutesp̄dioꝝ ꝑ ip̄am recte petunt̉ Rem aūt ſuamnemo petit hac actōe niſi ex certis cauẜ vtex cauſa furti vel rapine: cum itaqꝫ ſit generalis hec cōditio. ⁊ cōditio certi in multisalijs cōputeturConditiōes generales ſꝑ in pactiōibꝰ includunt̉ ⁊ intelligunt̉. vtpote ſi deꝰ voluerit ſires in eodē ſtatu ꝑmanſerit. ⁊ ſil̓ia vt no. inglo. ꝟbi intelligēda. de reſcrip. c. ij. ⁊. c. quēadmodū. de iureiurā. cū ſimilibꝰ. ¶ Et nota ꝙ ꝯditio in legatꝭ non retrotrahit̉. ſcd̓mBar. in. l. j. §. ſerui. ff. ad ſillea. ⁊ ꝓ ſua opinione facit tex. in. l. ſi filiefamilias. ff. ex qͥbuscau. in poſ. ea. Bal. tn̄ ꝯtra. ⁊ dicit ꝙ ille ca

ſus. §. ſerui. eſt ſpecialis. ergo inꝯtrariū eſtius cōmune. ⁊ ꝓ iſta opīone fac̄ lex ſi filiusff. de ꝟ. obli. Sꝫ iſti legi poſſit rn̄deri ꝙ loquat̉ in ꝯtractibꝰ. ſecꝰ ī vltimis volūtatibꝰ.vt in di. l. ſi filiefamiliasConditional̓ ſtipulatio. Reqͥre infra ſtipulatio. Et ponunt̉ tales ꝟſus deꝯditōe Siius dicet̉ ſi res pietate timet̉. Si ꝑtranſ.detur ſi ſoluēs certꝰ habet̉. Si res fureturres ſiue duplādo leget̉. Si nō debet̉. ſed ꝓdebito numeret̉. Si qͥd ſoluetur nō caſibꝰhis repeteturCondicere eſt rē ſuā in iudicio petere perſonam pulſando vel inqͥetando. ⁊ ip̄am dicēdo obligatā ſibi eſſe ad aliqͥd dandū vel faciendū. Un̄ dicit̉ indebiti cōditio. ⁊ tractūeſt hoc verbū a veteri obẜuatione. qͥa olimerāt ī vſu ſolēnia ꝟba que oportebat actorēcū litigabat corā iudice ꝯdicere. id ē. ſimuldicere qn̄ litigaret. vt ſi caderꝫ a ſyllaba cadereta tota cauſa. Et qꝛ in ꝑſonalibꝰ actionibꝰ hoc obſeruat̉. ideo ꝑſonales actionesdicebant̉ ꝯditiōes. Deinde p̄fata ſolennitas in diſſuetudiuē trāſijt. hoc tn̄ nomē adhuc remanſit vt ꝑſonales actiōes adhucdicant̉ ꝯditiōes. qͣꝫuis nō ſit neceſſe hāc ſolēnitatē obẜuare. ⁊ hec ꝟba ꝯdicere. Et exhoc dat̉ intelligi. ꝙ ꝯditio nō eſt aliud niſiꝑſonalis actio. Et ꝯdicere apud antiquoserat talē formā verboꝝ vt ꝯditionē indebiti. velꝯditionē ob cauſam datoꝝ. vel ſimilem formā ꝟboꝝ tanqͣꝫ nomē actōis expͥmere. qd̓ hodie ſublatū eſt. Ueꝝ ꝙ hodie resꝓprie nō ꝯdicit̉ niſi a fure. qꝛ nemo cōdicitrem ſuā niſi a fure. §. idē iulianꝰ. in. l. ſi duopatroni. ff. de iureiurā. Alit̓ etiā ſumit̉ cōditio in ti. de ꝯdit̉. appo. Et differūt conditio facti ⁊ cōditio iuris in teſtamētis. vndecōditiones facti dicunt̉ que apponunt̉ a teſtatore ſiue ſunt cōditionales ſiue poteſtatiue. Et vocant̉ facti. qꝛ hn̄t volūtatem teſtatoris q̄ eſt facti. qꝛ om̄s potētie anime .ſ.volitiua. appetitiua. cōcupiſcibilis. ſunt facti. vt in. l. bonefidei. ff. de acqͥrend̓. re. do. ⁊de his no. in. l. multū intereſt. ff. de cōditi. ⁊demōſtra. vbi illa dicitur facti. ſi nauis exaſia venerit. ſi Titiꝰ cōſul factꝰ fuerit. Et ileſt iuris. ſi qͥs ſe filiūfamilias exiſtimet cūpater familias ſit. ⁊ ibi hoc intereſt. qꝛ in cōditione facti nō ſufficit ꝟa exiſtētia niſi concurrāt opinio ⁊ ſcīa heredis vt adire poſſitſecꝰ in cōditionibꝰ iurꝭ. vbi ſufficit exiſtētia