AlphabetumXXVII

Iugum em̄ meum ſuaue eſt. et onus meumleue. Dico ꝙ in lege veteri tria oportet conſiderare. ſcꝫ precepta moralia. ceremonialia etiudicialia. Si em̄ cōparemus legem nouamad antiquam. qͣꝫtum ad precepta moralia ſiceadem ſunt hic et ibi. hic tamen ſunt magisexplicita: Si aūt cōparemus legem nouamad antiquam. qͣꝫtum ad precepta ceremonialia. tunc lex antiqua longegrauior eſt qͣꝫtumad multitudinem et qͣꝫtum ad grauitatem etdifficultatem ſeruandi. Unde aug. ad ianuarium refert. ꝙ rab. moy. numerauit in lege ſexcenta precepta. In lege aūt noua. nōſunt niſivij. ſacr̄a. ad que tn̄ non omnes obligantur.ſcꝫ ad ꝯiugium et ordinem. Si autem cōparemus legem nouam ad veterem penes iudicialia. tunc lex noua leuiſſima eſt. quia nulla iudicialia xp̄c impoſuit. Ad argu. dicendū. ꝙlex noua ſe habet ad per additionem. intelligendo explicationem. non aūt alio modo ſuꝑaddit. nec ad iudicialia nec ad ceremonialianec ad moralia ⁊cͣ.Tercia pars in qua oſtenditur iuridica iudeorum ꝯfutatio. ibi. Nolite iudicare. pro quo nota. ꝙ phariſei inuidia excecati et malicia. legē ſolum attendebant extrinſice iuxta lr̄am. quaſi ſolum prohibens opera ſeruilia fieri die ſabbati. et ſenſuꝫlegis qui non prohibet opera pietatis et ſalutis. ſed potius iubet fieri die ſabbati non curabant. et ideo xp̄m qui iuxta ſententiam legꝭopera pietatis exercuit redarguerunt. xp̄s aūteos ꝓprijs ſuis actionibus confutabat de circumciſione quam fecerunt die ſabbati. quetamen circumciſio non fuit ex lege di. Unumopus. ſcilicet pietatis feci. curando. ſcꝫ paraliticum in ſabbato et omnes miramini. Nammoyſes dedit circumciſionem. non ꝙ eſſet exlege. quia non includitur in precepus legis.cuꝫ ſit quoddam cerimoniale. ſed quia fuit expatribus. ſcꝫ abraham. qui ip̄am accepit in ſignum ſalutis. quam vos facitis in ſabbato. etque eſt tantum ſecundū partē corporis. Egoauteꝫ in ſabbato totum hominem ſanum fecicum magis licita ſit. et melior ſanatio homīsin anima et corpore. qͣꝫ circumciſio tm̄ corporalis. Et ideo nolite iudicare temerarie ſecundum faciem .i. exteriorem apparentiam et litteram ſimplicem. que occidit. ſed ſenſum in-

ſpicite et veritatem. et videbitis me non violaſſe ſabbatum ⁊cͣ. ¶ Moraliter cum nobisſolum conſtent exteriora etiam debiliter ⁊ deinterioribus nihil ſciamus quorum deus ſolus cognitor eſt valde friuolum et malicioſuꝫeſt nobis iudicare occulta hominum. et vſurpare diuinum officium. Actio enim hominisindifferens ad bonum et malum. cum eſt nobis dubia. interpretari debet ad meliorem ꝑtem. vt habetur extra de reg. iuris. Eſtote miſericordes. Super quo verbo dicit beda inomel̓. hoc loco nil aliud precipi nobiſ eſtimoniſi vt ea facta in quibus dubium eſt quo animo fiant. in meliorem partem interp̄temur.ꝙ em̄ ſcriptum eſt ex fructibus eorum cognoſcētis eos. de manifeſtis dictuꝫ eſt. quia ſecretorum deus iudex eſt. xxxij. di. erubeſcāt Manifeſta aūt ſunt que non poſſunt bono animofieri. vt ſtuprum blaſphemie. furta. ebrietateset ſil̓ia. de quibꝰ nobꝭ ꝑmittitur iudicare. Sꝫꝯtra hanc regulaꝫ obijcit̉. dubia in deteriorēpartem ſunt interpretanda. extra de hoī. ad audientiam. Ubi dicitur. ꝙ ſi aliquis dubitatvtruꝫ ex vulnere qd̓ intulit alicui. ille ſit mortuus. debet ſe reputare homicidam. et non exequi officium ſuum. et qui dubitat an ſit baptizatus. preſumitur non baptizatus. tenēdūeſt ergo in dubijs illud quod tutius ⁊ certiuseſt. Dico ꝙ vbi periculum anime vertitur. illa dubia in deteriorem et tutiorē partem ſuntinterpretanda. In peualibus tamen cauſis.benignius eſt interpretandum. ff. de reg. iur̄.l. factum. Et de quibus eſt dubium quo animo fiant. in meliorem partem interpretandaUnde etiam quilibet preſumitur dignus. niſi probetur indignus. extra. de ſcrutinio in or.fa. c. i. in tex. ⁊ glo. ¶ De occuliꝭ igitur factꝭhominum. temerarie nullus debet alium iudicare. Et hoc ꝓpter tria. ſcꝫAlienitatem dei aucͣtis.Obſcuritatem recte ꝟitatis.Granitatem ꝓprie iniqͥtatis.Primo iudicare temere nō debemus cum alienis ſumus ab hac auctoritate que ſolius deieſt. Nam ſicut nulli iudice licet ſubditum alterius iudicis iudicare. vt dicitur. vi. q. iij. iudicium. Sic nec hoī cor hoīs licet iudicare.quod ē ſubditum ſoli deo .i. reg. xvi. Homoiudicat que foris ſunt. deus autem intueturcor. Et ad roma. xiiij. Tu qui es. qui iudicas