Quibus modis tol. ob. LXXVII

anā ſtipulatōeꝫ ſpōpondi idne om̄e habes acceptū rn̄ditaulus augerius habeo. acceptūqꝫ tuli. Pretereaᵇ nouatōne tollit̉ obligatō. veluti ſiid qd̓ tibi ſeyus debebat a titio dari ſtipulatus ſis. Naminteruentu noue perſone noua naſcitur obligatio. ⁊ prīatollitur tranſlata in poſteriorem. adeo vt interdum lꝫ poſterior ſtipulatio inutilis ſit.tamen prima tollit̉ nouatiōisiure. veluti ſi id qd̓ tu titio debes. a pupillo ſine tutoris auctoritate ſtipulatꝰ fuerit. quocaſu res amittit̉. Nam et prior debitor liberat̉. ⁊ poſteriorobligatio nullaᵉ eſt. ¶ Nonidē iuris eſt ſi a ſeruo quis fuerit ſtipulatus. nā tūc prior ꝑinde obligatꝰ manet. ac ſi poſtea nullusᵍ ſtipulatus fuiſſet¶ Sꝫ ſi eadē ꝑſona ſit a quapoſtea ſtipuleris. ita demumnouatioⁿ fit ſi quid ī poſteriore ſtipulatione noui ſit. forteſi cōditio aut dies aut fideiuſſor adijciat̉ aut detrahatur.Quod aūt diximus ſi conditio adijciat̉ nouatōnemᵏ fieriſic ītelligi oportet vt ita dicamꝰ factā nouatōem ſi cōditō

extiterit. alioquin ſi defeceritdurat prior obligatō Sed cūhoc quidem inter veteres cōſtabat tunc fieri nouationemcum nouandi animo in ſecundam obligationem itum fuerat. Per hoc autem dubiumerat quando nouandi animovideretur hoc fieri. ⁊ quaſdāde hoc p̄ſumptōnes alij ī alijſcaſibus introducebant.Ideo nr̄a ꝓceſſit ꝯſtitutōᵐ qͣaꝑtiſſime diffiniuit. tūc ſolumnouatōeꝫ prioris obligatōisfieri quotiēs hoc ip̄m inter cōtrahentes expreſſum fuerit ꝙꝓpter nouatōem prioris obligatōnis cōuenerūt. alioquīmanere ⁊ priſtinam obligatōnem et ſecundaꝫ ei accederevt maneat ex vtraqꝫ cauſa obligatio ẜm noſtre conſtōis diſfinitionem. quam lꝫ ex ipſiuslectione apertius cognoſcere¶Hoc amplius he obligationes que conſenſuᵐ contrahuntur. contraria voluntatediſſoluuntur. ¶ Nam ſi titius et ſeyus inter ſe conſenſerunt. vt fundum tuſculanumemptum ſeyus haberet centūaureorum demum re non ſecuta. id eſt neqꝫ precio ſo-

poſūit ſtipulari ſibi dari. vt. sͣ. de inuti. ſti. §. ij. Sꝫ quō deducā eſtimatōnē cū n̄ debeat̉. Rn̄. īmo qͣſi debita ē liberat̉ em̄exceptōe qͣſi rei ven. ſi p̄ſtat eſtimatōeꝫ. vt. ff. de rei ven. eiꝰrei. ⁊. l. ſe. ſi aūt ip̄am rē in acceptilatōem deductā valet iure pacti ẜm. Bº. vt diximꝰ. sͣ. e. §. qͦ genere.a ¶ Preterea. n̄ ſolūſolutōe vl̓ etiā acceptilatōe vt dcm̄ ē. sͣ.b ¶ Nouatōe. ſi fiaiꝑ ſtipulatōeꝫ vt ſubijcit. ſiue ꝑ iudiciuꝫ.vt ſi aliꝰ nomīe meoiudiciū ſuſcipiat aīoinnouādi. vt. ff. d̓ ſolu. l. ſolutōem. ⁊. ff.de ī rē ꝟ. ſi ꝓ patre.⁊. ff. de ver. ob. ſciredebemꝰ. in fi. j. rn̄.c ¶ Noue ꝑſone. ētſi h̓ non agit̉ vt fiatnouatō iure iſto. hodie ꝯͣ. vt. jͣ. e. §. ſꝫ cuꝫd ¶ A pupillo. qͣ naturalit̓ tenet̉. vt. ff.de noua. l. j. in fi. ſi ēmaior īfāte. al̓s necnaturali. vt. ff. d̓ ac.et ob. l. pupillus.e ¶ Nulla ē. Sꝫ nūqͥd reſtituit̉ creditorin priorē debitoremQuidā dicūt ꝙ ſic.vt. C. de repu. l. j. in.§. j. ⁊. ff. de fideiuſ.l. ſi titius. §. huic q̄ ēꝯtra ⁊ qd̓ hic d̓r resadmittat̉ .ſ. iure cōiſed nō ꝑ reſtitutōevt dictum ē. Alij vtPla. dicūt hāc ī impubere qͣſi ſtultē acceꝑit hic creditor tāꝑaulū illā in pubere loqui. Uel verius refert an minor iuuet̉ vt non teneat̉ ꝑ beneficiū reſtitutōis. ⁊ tūc etiā reſtituitur creditor in veterē creditorē vt ibi. an vero nō reſtituat̉qꝛ nō eſt neceſſe cū tm̄ naturaliter ſit obligatus. vt. ff. de noua. l. j. in fi. ⁊ tūc nec creditor reſtituit̉. vt hic nec etiā tūc qn̄dolo creditoris minor fuit obligatꝰ. vt. ff. de fideiuſ. ſi titius. §. fi. vn̄ huic doloſo nō ſuccurrit̉. qꝛ fruſtra. ⁊ ē. ff. de mino. l. auxiliū. in fi. ⁊. l. ſi ex cā. §. nūc videndū. ⁊ ad vell̓. ſi decipiendi. Quod etiā in muliere diſtinguit̉. nā reſtituit̉ in primū debitorē actio ea ſubducta ꝑ vell̓. vt. C. ad vell̓. ſi mulier. niſi fuerit dolo inducta. vt. ff. ad vell̓. quidā. ⁊ dicta. l. ſititius. in fi. At ſecꝰ eſſet vbi nulla eſſet ſcd̓a obligatio. vt inſeruo ſubijcit̉ qͥ nō pōt etiā naturaliter teneri fideiubendo.vel intercedendo qͦquo mō. vt. ff. de fideiuſ. ſeruus inſcio. ⁊l. ſe. Idem etiā in infante dicā qͥ ſcd̓o ſe obligauerit. nā cumnulla ſit nō tollit̉ pͥma. cū nō habeat in quē tranſeat. Quidātn̄ dixerūt naturaliter ſeruū teneri etiā fideiubendo qd̓ falſū ē. nā nec aliter tenet̉ niſi naturaliter cuius occaſione tenet̉ dn̄s de peculio. at hic nō tenet̉. vt. ff. de pecul̓. l. iij. §. ſifilius. et fa. ad hūc. §. ff. de fideiuſ. ſi titius. §. huic.

f Non idē. Sꝫ que ē rō diuerſitatis inter hūc. §. ⁊ ſuperius rn̄ſum. Rn̄. ꝙ ibi ſaltem naturalis obligatio fuit hic nulla in ſeruo. vt diximus. Itē hic qꝛ pupillus potuit obligarinaturaliter et ciuiliter cū aucͣte tutoris. ⁊ ꝑ eum .ſ. creditorem ſtetit qͣre ſibi imputet. vn̄ prior actio tollit̉ ⁊ poſteriornō manet. ſeruꝰ aūtnulliꝰ aucͣte pōt obligari ciuiliter. ideoqꝫ nō imputat̉ .ſ. creditori. ⁊ actio priordurat.g Nullus ſtipulatus .i. interrogatusſtipulor em̄ .i. interrogo ẜm Priſ. ſic accipit̉. ff. d̓ ꝯdi. inde:ſi nō ſortē. §. ſi. decē:h ¶ Nouatio. fit nota hic tria iura circanouac̄. antiquiſſimavbi etiā ſi nihil nouiīterueniret fieret tn̄nouatio. vt. ff. d̓ ac.et obl̓. obligationūfere. §. fi. Iteꝫ nouavbi nouatio p̄ſumptiue fiebat qͦtiensnoui qͥd īterueniretet ſemper intelligebatur hoc agi vt hic. ⁊. ff. de noua. l. ij. Item tertia qn̄ hocexpreſſum diceret̉. vt. C. de noua. l. fi. Uel dic tm̄ ⁊ veriusduo eſſe primo fiebat ſi h̓ agebat̉ exp̄ſſe vel tacite. vt. ff. e. l.iij. ⁊ nouo iure ſi id exprimat̉. vt. jͣ. §. ꝓxi. ⁊ in dicta. l. obligationū fere. nouū interueniebat .ſ. ſtipulatio penalis. ⁊ facit ad hoc. sͣ. qͦ. mo. teſ. infir. §. j. ⁊. ff. de re iudi. l. iiij. §. ſi excōuentione. ⁊. §. ſed ſi pignora.i ¶ Quod aūt facit. ff. de noua. quotiens.k ¶ Nouationem. expreſſe vel tacite.l ¶ Sꝫ cū hͦ introducebāt. ⁊ alij in alijs. vt qꝛ forte aliquidnoui in obligatione erat adiectū. vt. sͣ. e. §. ſed ſi eadem.m ¶ Conſtitutio. vt. C. de noua. l. fi. n ¶ Accedere. ſit tāexactio tm̄ ſemel de eodē. vt. ff. de re. iur̄. bona fides.o ¶ Hoc amplius. q̄ ꝯſenſu .ſ. ſolo. Sꝫ q̄ ſūt he. Rn̄. numerant̉. sͣ. de ob. ex ꝯſenſu. Idē in qͥbuſdā ex maleficio. vt nudo conſenſu etiā tollāt̉ ip̄o iure. vt iniuriaꝝ. Item furti ⁊ ſimiles. vt. ff. d̓ pac. ſi tibi. x. §. q̄dā actio. al̓s n̄ ip̄o iur̄ tollūēo ¶ Cōſenſu .ſ. pacto d̓ n̄ petēdo. ſꝫ ꝑ excep. vt. ff. d̓ pac. l. ſivnꝰ. §. pactꝰ. p ¶ Precio ſoluto. Sꝫ nūqͥd ſi ꝑtē p̄cij ſoluet. Rn̄. nō ē res ītegra. ⁊ iō nō reſcindit̉ nudo ꝯſenſu ſꝫ it-