Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Institutiones. Mit der glossa ordinaria des Accursius
Entstehung
Seite
XXIIv
Einzelbild herunterladen
 

Ceruosᵍ quoqꝫ qͥdā ita māſuetos hn̄t vt ī ſiluā ire ⁊ redire ſoleant: quoꝝ ⁊ ip̄oꝝᵏ feraꝫeſſe naturā nemo negat Inhis aūt animalibꝰ que ex conſuetudine abire ⁊ redire ſolēttalisq regula comproba eſt vteouſqꝫ tua eſſe intelligantur:donec animuꝫ reuertendi habeant: nam ſi reuertendi aīuꝫdeſierint. hr̄e etiā tua eē deſinūt ⁊ fiunt occupantiū. Reuertēdi aūt aīuꝫ viderēt̉ deſinere habere tunc. cum reuertendi cōſuetudinē deſeruerūt Gallinaꝝᵇ quoqꝫ ⁊ anſcrūnon eſt fera natura. ideoqꝫ exeo poſſumꝰ intelligere ꝙ alieſūt galline quas ferasᵗ vocamus. Itē alij ſūt anſeresquos feros vocamꝰ. Iōqꝫ ſianſeres tui aut galline: tue aliquo modo turbatiᶠ turbateqꝫeuolauerīt: licet ꝯſpectū tuuꝫeffugerit quocūqꝫ tn̄ loco ſinttui tueue eſſe intelligunt̉. ⁊ qͥlucrādi animo ea animalia detinet. furtū cōmittere intelligitur. Itemᵏ ea que ab hoſtibꝰcapimus iuregentium ſtatimnoſtra fiunt: adeo quidē vt ⁊

liberi homines in ſeruitutemnoſtrā deducāt̉. qͥ tn̄ ſiⁱ euaſerint a noſtra ptāte ⁊ ad ſuosreuerſi fuerint. priſtinū ſtatuꝫrecipiūtᵏ Itēˡ lapilli ⁊ gemme ⁊ ceterd q̄ in littore inueniunturⁿ iure naturaliᵏ ſtatī īuētoresᶻ fiūt. Itēʸ ea q̄ exq aīalibꝰ dn̄ioʳ tuo ſubiectis nataſūt eoſdēᵍ iure tibi acquirunt̉ Preterea qd̓ ꝑ alluuionēagro tuo flumen adiecitⁱ iuregentium tibi acqͥrit̉. Eſt auteꝫalluuio incremētūᶻ latēs. peralluuionē aūt id videt̉ adijciqd̓ ita paulatim adijcitur: vtintelligiʳ non poſſit quantumquoquo momento tꝑis adijciatur. Qd̓ ſi vis fluminis d̓tuo predio aliquā ꝑtem funditui extraxerit. ⁊ vicino predioappuleritʸ palam eſt eam tuāꝑmanere. Plane ſi longioriꝰtꝑe fundo vicini tui heſerit arboreſqꝫ quas ſecum traxerit īeum fundum radices egerintex eo tempore videntur vicinifundo acquiſite eſſe. Inſulaᵍ que in mari nata eſt: quodraro accidit occupātis ſit: nullius enim eſſe crediture. At

o Ceruos. quorum .ſ. ceruorum in genere.p Ipſorum .ſ. ſingulorum in ſpecie. Calis regula. hic no. tria genera aīalium māſueta. vt galline in quibꝰ hꝫ locū hec regula vt vbicunqꝫ ſunt dn̄i eē intelligunt̉. vt jͣ. proxi. §. Itē fera ꝓrſus. ⁊ in his hꝫ locum alia regula qꝛ occupāti cōcedunt̉ vt. sͣ. e. §. fere⁊. §. illud. ⁊. §. apium⁊. §. examen Itē feranō naturalit̓ ſed accidentaliter manſueta⁊ in his obtinet hecpn̄s regula. ⁊ fac̄ adhoc. ff. c. naturalem.ꝑ totuꝫ vſqꝫ ad. §. fi.a Deſierint. no. exteriorā indicant animi ſecreta interiora.⁊ fa. ff. de edil. edi. l.ſi tamen. §. ij.b Gallinaꝝ .ſ. oīmvt ſtatim innuit l̓ dicſingulorum ī ſpecie.c Feras. vt falſianos.d Anſeres. ſcilicetdomeſtici.e Galline. ſcilicetdomeſticef Curbati vt ꝑ vulpem vel per miluumg Iucrandi. ſcꝫ vthabeat pēnas l̓ oua.al̓s enī non cōmittit̉furtū niſi lucrādi animus interueniat. vtff. de fur. l. i. §. fi. ſꝫ nūquid dolus fit ī vnoouo. Rn̄. ſic. ſed dedolo nō agit̉ ī re minori duobus aureisvt. ff. de dolo ſi oleū.§. fi. ⁊. l. ſe. Sꝫ quarenō agit̉ de dolo cumagatur furti vt hic.Rū̄. furtū fit plerūqꝫ. ⁊ iō frequētius puniendū ẜm Io. vt. ff.de pe. aut facta. §. fi. ⁊ no. ex hoc. §. ꝙ quelibet actio etiā provno nūmo dat̉. vt. ff. de dam. infe. ſi ꝓprietariꝰ in fi. i. rn̄. ⁊. ff.de cōiungē. cū emā. li. l. i. §. illud. ſed fallit in caſibus. ecce enīcōmodo tibi ſeruū ⁊ tu eū alis. nō reperis a me expenſas modicas. vt. ff. cōmo. in rebus. §. poſſunt. ⁊. ff. de īpen. in re. do.fac. l. ⁊ ante oīa. ⁊ excepta actione doli vt dictū ē. Itē excipeqd̓ ē. ff. de dā. infec. ex damni in prin. Accur.h Item ab hoſtibus. vt quibus populus romanus bellūindixit vel ipſi populo romano. vt. ff. de cap. hoſtes. ⁊. ff. deꝟ. ſi hoſtes. ⁊. l. quos non hoſtes.i Si euaſerint. ⁊ animo ⁊ corpore. vt. ff. de cap. l. nihil. inprinci.k Recipiunt. iure poſtliminij. vt. sͣ. qui. mod. ius. pa. poſ.ſol. §. ſi ab hoſtibus.l Item lapilli. ſcilicet precioſi. ⁊ que ſit inter eos lapillos ⁊geminas differentia ⁊ margaritas. dic vt. ff. de auro ⁊ argē.m Inueniunt̉. que tamē non ſunt alicuius al̓s qͣ vt. jͣ. e. §. fi.leg. l. i. ⁊. l. ſi non ſint. §. fi.n Naturali .i. gentium. vt. sͣ. e. §. ſingulorum.o Inuētoris. ita demū ſi occupat ſiue apprehendat. nō al̓sẜm Azo. nam in ſuꝑiori §. ⁊ in alijs precedētibus de his que

ꝑ occupationē q̄runt̉ tractat̉ ꝙ idē ꝓſequit̉ hic vicinitas ſcripture innuit. vt. ff. de teſta. l. heredes. § ſed ⁊ ſi notā. ⁊. ff. dele. i. ſi ſeruꝰ plurium. §. fi. ⁊ aduerbiū ſil̓itudinis. qd̓ ē ī pͥn. §.aperte. dat intelligere aliud eē in theſauro cuiꝰ tractatus eſtvalde ab hͦ ſeꝑatꝰ vt. jͣ. e. §. theſauros. ⁊ iō primū videnti ⁊ inuenienti ⁊ non occupanti queritur.p Itē ea. nunc mutat ſtilū ⁊ materiam.⁊ dicit de his que acquirunt̉ ꝑ acceſſiōeꝫdiſcretā. ⁊ in ſequē..§. preterea dicet deacceſſione concreta.q Et animalibꝰ. feminini generis. ſiuerōnabilibꝰ. vt ex ancillis. vt. sͣ. de iure ꝑ.§. ſerui. ſiue irrōna.bilibus. vt. ff. de reiuen. l. ſi fru. §. idem. ⁊C. de rei ven. §. ideraſcribit.r Dn̄io tuo. vl̓ qͣſivt ſi bona fide poſſides animal irrationale. vt. ff. de acqui.re. do. l. bonefi. §. fi.nō ita in rōnali. vt. jͣ.e. §. in pecudū. ⁊ ē rōvt ibi. Accurſius.s Eodē .ſ. gētium.t Adiecit. ponēdoiuxta tuuꝫ predium.v Incremētum .i.augmentum.x Intelligere. licettota die ibi figas intuitum. ⁊ hoc propt̓imbecillitatem naturalis viſus qui tamſubtilia ꝑpendere nōpōt. vt in cucurbita.patꝫ que cito creſcittamen percipi non poteſt quantum creſcit quoquo momētotemporis ſed in quodam genere agrorum ceſſat ius alluuionis. vt in agris militibus aſſignatis a principe qui limitati dicunt̉. vt. ff. e. l. in agris. que ſit ratio diuerſitatis. dic vt. c. l.in fi.y Applicauerit. vel appulerit .i. appoſuerit vt ſubūjcit. puta cruſtam terre forte vineate ⁊ inarborate.z Longiori .i. longo .ſ. tanto vt faciant radices vt ſequiturvel etiam ipſa terra appoſita vnitatem alteri terre fecerit cuiapponitur. vt. ff. de dam. infec. l. hoc amplius. §. ita demum.Sed quomodo ſcitur quando hec vnitio vel immixtio erit facta. Rn̄. per ruſticos qui talia ſciunt. vt in aucͣ. de nō ali. autpermū §. quod autem dictum eſt. coll̓. ij.a Acquiſite. vtilis tamen reiuen. priori domino datur ẜmM. vt. ff. de reiuen. ſi frumentum. §. de arbore. ſed nos contra. ſed in factum ad extimationem damni. vt. ff. de reiuen. l.in rem. §. item. ſed reiuen. non datur. vt. ff. de dam. infec. hocamplius. §. alphenus.b Inſula d̓r locꝰ vndiqꝫ circūdatus aqua. vt hic. ⁊. ff. e. l.adeo §. inſula. ⁊. l. inſula. al̓s qn̄qꝫ ꝓ domo in mari poſita qͥin ſalo .i. in ſalſo poſita eſt. ẜm Iſid̓. Item qn̄qꝫ pro qualibetdomo. vt. ff. de eo quod certo lo. da. l. ij. §. ſi quis inſulam.