De tutelis.XIII
quedā vel in tutela ſunt vel incuratiōe: q̄dā neutroᶜ iure tenent̉. Uideamꝰ ergo deꝰ hisq̄ in tutela vl̓ curatiōe ſūt itaenī intelligimꝰ ceteras perſonas q̄ neutro iure tenentur acpriꝰ deſpiciamꝰ de his q̄ in tutela ſūtˢ. Eſts aūt tutela vt ſeruus diffiniuit: ius atqꝫ ptās īcapite liberoⁱ adᵏ tuēdū eumqͥ propterᵐ etatē ſe defenderenęquit: iureⁿ ciuili dataᵇ ac ꝑmiſſaʰ. Tutoresq autem ſuntqui eaꝫ vim ac poteſtatem habent: exˣ qua re ip̄i nomen acceperunt. Itaqꝫ appellant̉ tutores quaſi tuitores atqꝫ defēſoresᶻ ſicut editui alias edititij dicunt̉ quiᵗ edes tuentur.Permiſſūᶻ ē itaqꝫ parentibꝰliberꝭ īpuberibꝰˣ quos inʸ poteſtate hn̄t teſtōᶻ tutores dare⁊ hoc in filios filiaſue ꝓceditoīno. Nepotibꝰ tamen nepti
buſqꝫ ita demum parētes pn̄tteſtō tutores dare: ſi pꝰ morteeorum in poteſtate patris ſuinō ſūt recaſuri. ¶ Itaqꝫᵇ ſi filius tuꝰ mortis tue temꝑe in poteſtate tuaᶜ ſit nepotes ex eo n̄pn̄t teſtō tuo tutoresᵈ hr̄e quāuis in ptāte tua fuerint ſcꝫ qꝛmortuo te in ptāte patris ſuirecaſuri ſunt. ¶ Cū autem incōpluribus alijs caſibus poſthumi pro iam natis habent̉et in hac cauſa placuit: nō minus poſthumus qͣꝫ iam natisteſtamento tutores dari poſſe: ſi modo in ea cauſa ſint: vtſi viuis parentibus naſcerentur ſui: ⁊ in poteſtate eorumfierent̉ ¶ Sedᵍ et ſi emancipato filio tutor a patre datusfuerit teſtamento: confirmandus eſt ex ſententia preſidis.omnimodo id eſt ſine inquiſioh.ont.
a ¶ Ex his. no. gͦ ꝙ hic diſtinguit illud mēbrū quidā ſui iuriſſunt qd̓ eſt oppoſitū quidam alieno iuri ſubiecti ſunt. vt. sͣ. d̓his qui ſunt ſui iuris vel alieni.harnō ſunt. qͥ gͦ in tutela vel cura ſūt ſui iuris ſunt. ff. filiuſfa. ergo nō pōt hr̄e tutor vel cu. vt hic. ⁊. C. d̓ cu. tu. l. fi. ī pͥn.Sed ꝯͣ. C. d̓ ſen. paſ.lifi §. i. qꝛ filiꝰ eius qͥē apud hoſtes eſt ī tutela ⁊ tn̄ nō ē ſui iuriſvt. sͣ. tit. i. §. ſi ab hoſtibꝰ ſed ibi vere nonerat in ptāte cum piadoptatus eēt. vt diximus. sͣ. ti. i. §. cū ātc ¶ Reutro. nec tutela nec cura.d ¶ De his. de alijsaūt dicet. jͣ. de cu.e ¶ Ita enī qꝛ ꝯͣriaꝝeadē ē diſciplina. vthic ⁊ sͣ. de his qͥ ſūtſui vel alie. iur̄. ī pͥn.f ¶ Iutela ſūt. de aliis dicet. jͣ. de cu.g ¶ Eſt aūt tutela vtſeruius nomē ē iuriſconſulti. ⁊ fa. ad hūc§. ff. e. l. i.h ¶ Ptās .i. violētaptās. nā dat̉ tutor inuitus. cum enim nonſit munus publicumvt. jͣ. d̓ excu. tu. ⁊ cuin pͥn. gͦ inuitꝰ dat̉ vtC. de cu. l. nullus. li. x. Itē inuito dat̉. vt. ff. d̓ tuto. ⁊ cu. da.ab his. necnō. ff. de tutel. l. ij. vn̄ pꝫ ꝙ hic eſt alia ptās qͣꝫ pr̄isin filiū. ⁊ dn̄i in ſeruū cū illa ad cōmodū. vt. jͣ. ꝑ quas ꝑſo. no.ac. §. i. ⁊ sͣ. de his qui ſui vel alie. iuris ſunt §. ij. hic vero adonus. tenetur enī de dolo ⁊ lata culpa. vt. C. ar. tu. l. ij. Itemper hoc ꝙ datur inuito differt a curatore que volenti datur.vt jͣ. de cu. §. item inuiti. ⁊. ff. c. l. iij. §. ſi pupillus. vel dic̄. visad cōgendum poteſtas ad imꝑandum.i¶ Libero. nā niſi ſit liber pupillus nō pōt hr̄e tutorē cum ſiſeruus ſit nō ſit ſui iuris. qd̓ ē neceſſe. vt. sͣ. e. in pͥn. itē ⁊ ſi dubius ē pōt hr̄e curatorē. vt. ff. de tu. ⁊ cu. da. ab his. l. ei qͥ. eſtin caſus vbi ſeruo dat̉ tutor. vt. fr̄. de tu. ⁊ cu. da. ab. l. ſi īpuberi .i. rn̄. cui tn̄ legi ſignatur. ꝯͣ. ff. ad treb. l. ſi res aliena. §. ſiſeruꝰ. ⁊. l. cogi. §. ſi ⁊ his duabꝰ ē alia ꝯͣ. ff. e. ti. l. mulier. §. nōē que legū ꝯͣrietas ita ſoluit̉ cū libertas fideicō. ⁊ hereditasrelinquit̉ ab eodē p̄ſtanda. poterit ſeruꝰ cogere vt inſtitutushereditatē adeat. ⁊ tunc datur etiaꝫ ſeruo tutor. vbi vero abrno hereditas ⁊ ab alio libertas relicta eſt nō poteſt niſi priꝰpreſtita ei libertate. tunc enim coget alium heredem hereditatem adire ⁊ ſibi reſtituere. ẜm Io.k Ad tuendum. propter hoc etiam remouet pa. po. q̄ noneſt ad tuendum ſed ad gubernandum prout vult vel ſibi adacquirendum.m ¶ Propter etatem. ad differentiam curatorum qui dāturfurioſis ⁊ mentecaptis. que propter morbum ſe defendere n̄poſſunt. vt. jͣ. de cu. §. item furioſi.n Iure ciuili. no. tutelā eē de iure ciuili. lꝫ oēs fere ꝯͣctusſint de iuregen̄. vt. sͣ. de iure na. §. ius autem.o Pata .ſ. a lege vel iudice. p ¶ Permiſſa vero a teſtatore dicitur. vt. jͣ. e. §. permiſſum. vel dic data perſone prin-
cipaliter ꝑmiſſa ſecūdario rebꝰ. vt jͣ. ti. i. §. certe. ⁊. jͣ. de excuq ¶ Tutores. eā que dicta ē. sͣ. proxi.tu. §. datus.r ¶ Ex qua re .i. vi ⁊ poteſtate.g ¶ Defenſores. ⁊ ſcd̓m hoc etiā curatores ſunt tutores. ẜmIo. ⁊ plerūqꝫ ſic appellant̉. vt. ff. dele. iij. cum filio §. i. ⁊. ff. d̓mino. l. i. §. ij.t ¶ Qui edēs. vt ē p̄fectus vigilū ⁊ qͥ cuꝫeo de nocte vadunt.vt. ff. de offi. p̄. vi. l.iij. §. ſciendum.v ¶ Permiſſū ē. itaqꝫ. qꝛ quedā generaliter vidimꝰ d̓ tutelis⁊ oīs tutela ē vel teſtamētaria vel datiua vel legitima itaqꝫpriꝰ de teſtamētariavtpote de digniore.videamꝰ in hoc ti. ⁊ſe. De legitima autēdicet̉. jͣ. de legiti. ag.tu. vſqꝫ ad ti. de atti.tu. de datiua dicet̉. jͣ.de attil̓. tu. ꝑ totum.x ¶ Impuberibꝰ etiam inuitis. vt. ff. detuto. muto. hͦ etiā p̄tori ⁊ p̄ſidi lꝫ. vt. fr.de tur. ⁊ cura. da. abhis. l. nec mandante.§. fi.y ¶ In ptāte. naturalibꝰ etiā dare pn̄tin his que ſibi relinquuntur. vt. C. de confir. tu. l. fi.z ¶ Ceſtō vl̓ codicill̓. teſtō ꝯfirmatis. vt. ff. de teſt. tu. l. iij.a utores. ſed curatores. vt. jͣ. de cur. in prin.b ¶ Itaqꝫ ſi filiꝰ. lꝫ miles ſit teſtator vt. ff. d̓ teſt. tu. l. ij. Acc.c ¶ Eua ſit. ⁊ nūqͣꝫ exiuit filiꝰ. alioqͥn nō recidit vt. ff. d̓ adop.l. ſi pater. ⁊. l. ſi filius. ⁊ de hoc dixi. sͣ. ti. i. §. i.d ¶ Cutores. ſi auus emācipatus ē vel mortuꝰ. tūc nepotesex eo ſunt ſui iuris mortuo auo. vt. sͣ. ti. i. in fi. vnde ex teſtōaui poſſunt habere tutorem vt hic innuitur.e ¶ In cōpluribꝰ. vt qͦtiēs de ꝯmodo eoꝝ q̄rit̉ vt. ff̄. de ſta.hō. q̄ ī vtero. nō ſi de cōmodo alioꝝ. vt. ff. de ꝟ. ſig. qd̓ dicimus. vel ſi de incōmodo mr̄is. vt. ff. de ſta. ho. l. imꝑator.f ¶ Lierēt. vt qꝛ ex vxore naſciturus erat vel nuru. aliud ſi excōcubina niſi ī his q̄ ſibi dimitteret. vt. C. de ꝯfir. tu. l. fi. tales enim non naſcerentur in poteſtate. sͣ. de nup. §. fi.g ¶ Sed ſi emancipato. ꝯfirmandus nō gͦ valebat datio perſe cum non eēt in ptāte. vt. sͣ. e. §. permiſſum. Sed nunquidhic tutor ꝯfirmatus d̓r teſtamentariꝰ qd̓ ſi eēt ꝑferret̉ legitimo. vt. jͣ. ti. ij. in prin. an datiuus qd̓ pōt admitti. ⁊ fac̄. ꝓ hocff. de. ꝟ. ſig. l. lege. ⁊ in aucͣ. de defen. ci. §. ſi de cetero. col̓. iij.⁊ ita legitimus tutor huic p̄fertur. vt. jͣ. de attil̓. tu. in princi.⁊ ideo gloſauit. Pͣ. i. ſine inquiſitione. non ꝙ vellet eum confirmari ſi alius eēt legitimꝰ. ſꝫ qꝛ nō querit̉ an ſit locuples vl̓nō ſꝫ. ar. ꝯͣ. ff. de cu. fur. ſi furioſo puberi.h ¶ Inquiſitione .i. quia non ſatiſdat ſcilicet rem pub. ſal. fo.Itē locuphes ſit vel nō hoc enī nō querit̉ vt. ff. de ꝯfir. tu. l. i.Sed aliud in matre dante tutorem filio. ibi enim ⁊ ſi non ſatiſdetur. tn̄ ⁊ cum inquiſitione datur. vt dicta. l. dicitur. ⁊. C.de confir. tu. l. i. ſed quare diuerſum in matre dante tutorem