De tutelis.

toris in hmōi filij vl̓ filie velnepotis vel neptis bonis: quiqueue a parēte manumiſſusᵉ.vl̓ manumiſſa fuerit ead̓ iurap̄ſtāt̉ parēti q̄ tribuūt̉ pr̄onoī bonis liberti. ¶ Et p̄terea ſiīpubes ſit filiꝰ vel filia vl̓ ceteri: ip̄e parēs exᵉ manumiſſiōetutelā eiꝰ nāciſcit̉ʰ ¶ Ammonendiⁱ aūt ſumꝰ liberū arbitrium eē ei qui filiū ⁊ ex eo nepotē vl̓ neptē in ptāte habebitᵏ filiuꝫ quidē de ptāte dimitterenepotē vero vl̓ neptē retinerevl̓ ecōuerſo filiū quidē ī ptāteretinere: nepotē vel neptē manumittereˡ: eadē ⁊ de ꝓnepote ⁊ pronepte dicta eē intelligantur: veln omnes ſui iurisefficere vel quoſdaꝫ retinere.¶ Sedᵏ ⁊ ſi pater filiū quemin poteſtate habet auo vel ꝓauo naturali ſcd̓m noſtras conſtitutiōes ſuꝑ his habitas inadoptionē dederit: id ē ſi hocipſum actis interuenientibusapud cōpetentem iudicē manifeſtauerit preſenteº eo qui

adoptatur ⁊ nō ꝯtradicenteˣnecnō eo qui adoptat: ſoluit̉quidē ius ptātis pr̄is naturalis. tranſitq aūt in hmōi parētē adoptiuuꝫ in cuiꝰ perſonaadoptionē eē pleniſſimam antea diximus. ʳ. Illudᵍ autemſcire oportet ꝙ ſi nurꝰ tua exfilio tuo cōceꝑit ⁊ filiū poſteaemancipaueris: vel in adoptionē dederis pregnante nurutua nihilominꝰ qd̓ ex ea naſcitur: in poteſtate tua naſcitur¶ Qd̓ ſi poſt emācipationeꝫvel adoptionē cōceptꝰ fueritpatris ſui emancipati vel autadoptiui poteſtati ſubijcitur.Etˣ quidem neqꝫ naturalesᶻliberi neqꝫ adoptiui peneᶻ vllo modo poſſunt cogere parētes de poteſtate ſua eos dimittere. De tutelis.Ranſeamus nunc adaliam diuiſionē perſoarum. Nam. ex hisꝑſonis que in ptāte nonᵇ ſunt

turpi. vt. ff. de iuſti. ⁊ iu. l. pe. ff. de ar. l. ſi cum dies. §. penul.a ¶ Sua manu .i. dꝫ cape cū ꝑ manū ⁊ relaxare eū ꝑ ꝟba. adhͦ idonea. vl̓ dic manu .i. ptāte. nā qn̄qꝫ ⁊ nō capta manu emāb ¶ Extūc .i. extūc. nā pricipat̉. vt. C. de emāci. li. l. pe.occuparet pr̄ oīa iure peculij. vt. jͣ. qͦ nō ē ꝑmiſ. fa. teſt. §. i. ⁊ ēſi. ff. de cōdi. ⁊ dele. liiij. in fine. ⁊. ff. ſi cer.pe. l. lecta. ff. de vul.ſub. in pupillari. §. i.c ¶ Ex edicto .ſ. poſito. ff. ſi qͥs a pa. fue.ma. l. i. in fi. i. rn̄.d ¶ In bonis. acquirēdis vel acqͥſitis l̓ apr̄e ſibi nūc collatise ¶ Manumiſſus .i.emācipatꝰ. īproprieenim ponit̉. vt. ff. qn̄ac. de pec. eſt an. l. i..§. alienatio.¶ Pr̄ono. pr̄onusaūt ſuccedit liberto ītoto ab inteſtato filiis nō extantibus. exteſtō in tertia ꝑte bonoꝝ liberti liberiſ exiſtentibꝰ in nihil licꝫolī eēt alit̓. vt. jͣ. d̓ ſucceſ. li. §. i. ⁊. ij. et §. ſꝫnr̄a. ſic erit hic ī pr̄e.ſꝫ hͨ ſil̓itudo interdūfallit. nā interduꝫ hꝫtotū pr̄. vt ſi filiꝰ turpē ꝑſonā inſtituit. vtff. ſi a pa. qͥs ſue ma.l. pr̄onus. in prin. interdū nihil ex ſucceſſione. vel alio mō inſex caſibꝰ vt qn̄ p̄ciūemācipationis accepit pr̄ a filio. Itē qn̄filius eſt miles ⁊ hꝫcaſtrenſia. vt. ff. ſi a pa. qͣs fu. ma. l. i. §. ſi parēs. ⁊. §. ē ⁊ alius⁊. ff. de teſta. mili. ſi a milite. §. fi. ⁊. l. ſe. itē filijs alijs pr̄is licꝫheredibus nō dat̉. vt. ff. ſi a pa. qͥs fue. ma. l. i. §. fi. ſecꝰ ē in filijs pr̄oni. Itē qn̄ emācipauit coactꝰ. vt. ff. ſi a pa. qͥs fu. ma.l. fi. Itē caluiſiana nō ita pr̄i vt pr̄ono dat̉. vt. ff. ſi quis a pa.fu. ma. l. i. §. ſi parēs. ⁊. l. nō vſqꝫ. Itē nec oꝑas a filio vt a liberto pr̄onus hꝫ. vt. ff. ſi a pa. fu. ma. l. pe. lꝫ hec p̄dicta ſpecialia in pr̄ono vero nō ſint vt colligit̉ ex generali capite illiusti. ſi qͥs a pa. l. i. i. rn̄. ⁊. ij. ⁊ in ſpālibꝰ caſibus qͥ in illo ti. ponūtur. vt dictū ē. ſꝫ ẜm hͦ ſemꝑ videt̉ pr̄ amittere cū ſꝑ premiuꝫemācipatiōis habeat hodie. vt. jͣ. ꝑ qͣs ꝑſo. no. ac. §. hͦ qͦꝫ. ⁊. C.de bo. que li. cum oportet §. pe. ſed dic illud legale nō ꝯuentionale p̄mium eſſe. ⁊ ideo licitum nec puniendum. vt. C. d̓ admi. tu. l. ſancimus. ⁊. C. ad. l. iul̓. de adul. l. gratus.g ¶ Ex manumiſſione. id eſt ex emancipatione.h ¶ Nāciſcit̉. ꝯcor. huic ꝟbo. jͣ. d̓ le. pa. tu. ⁊. jͣ. d̓ fidu. tu. ī pͥn.i ¶ Admonendi. liberum eſſe niſi in caſibus. vt. jͣ. e. in fi. dicemus. ⁊ facit ad hunc. §. ff. de adop. l. libertini.k ¶ Habebit. vt. sͣ. de pa. po. §. qui igitur.l ¶ Manumittere. id eſt emancipare.m ¶ Uel omnes. repete liberum eſſe.n ¶ Sed ⁊ hoc inter conſtitutiones. vt. C. de adop. cum in adoptiuis. ⁊ sͣ. de adop. §. ſed hodie. ⁊. §. ſi vero.o ¶ Pr̄e pn̄te. niſi ſit infamis. vt. C. de emā. liber. l. pe. Ac.p ¶ Contradicente. Nota patientiam conſenſui comparari.

ſic qͥ tacet affirmat ſic. ff. d̓ pig. l. ſi fideiuſſor. §. pater. ⁊. ff. ſo.ma. l. ij. §. fi. ar. ꝯͣ. ff. de adop. l. ij. §. i. ⁊ d̓ ꝓcura. filiuſfa. §. i.q ¶ Tranſit. ergo non tollit̉ pa. po. ſed tranſfertur. Ad quidergo hic caſus hoc ti. ponitur. Rn̄. quia ⁊ ſi non tollit̉ incommutabiliter. tollitur tamen quo ad primum. idē dico in eo qͦiudicatur in poteſtate mea non eē. nā nōefficit̉ ſui iuris cumſententia non faciatius immo remanet īptāte licꝫ quo ad meꝓ emancipato habeatur. vt. ff. de condi.inde. l. iul. ī pͥn. et. l.vlti.r ¶ Diximus. vt. sͣ.ti. i. in pͥn. §. ſi vero.g ¶ Illud. hic. §. tradit duo p̄cepta. vt. sͣde adop. §. ſꝫ hodie.t ¶ Ex filio .ſ. naturali et legitimo. ſecusin legitimo tm̄. vt inadoptiuo. nam tuncfilio emācipato etiānepos ex eo emancipatꝰ videt̉ ẜm qͦſdāvt. ff. de cap. di. l. li.bertos. §. emancipato. ⁊. ff. de adop. l. ſꝫetiā nepos. vl̓ melidic in eo idē quod innaturali. vt in fi: huius ti. ⁊. ff. de adop.l. liberuꝫ. ⁊. ff. d̓ cap.⁊ poſtli. r̄uer. l. ſi mev ¶ Naſcitur. ſecus in ancillam pregnante manumiſſa vl̓ alienata. vt. sͣ. de inge. §. ſufficit. ⁊. ff. de acqui. re. do. l. fi. ⁊. C. deprobat. l. matrem.x ¶ Et qd̓. hic ē ſecūdū p̄ceptū. ⁊ repetes ſcire oportet.y ¶ Naturales. ſubaudi. ⁊ legitimi. nam naturales tantū nonſunt in poteſtate. vt. sͣ. de nup. §. fi.z ¶ Pene vllo. hic nota talem regulam ꝙ nullus filius poteſtcompellere patrem vt emancipet eum qd̓ fallit ī quattuor caſibus. ⁊ ideo dicit pene. vt ſi pater agnouerit legatū ſibi relictum hac contemplatione vt liberos emanciparet. nam tunccompellitur extra ordinem emancipare. vt. ff. de condi. ⁊ demon. l. ſi cui. Item ſi titius adoptauit preuignum ſuum compellitur emancipare cum eo pubere facto ſi probauerit ſibinon expedire eſſe in poteſtate. vt. ff. de adopt. l. nunqͣꝫ. ⁊. l. ſe.idem in quolibet adoptiuo vt. ff. de minor. l. iij. § ſi quis mīorItem ſi filie peccandi neceſſitatem imponat. vt. C. de ep̄i. au.l. ſi lenones. Item ſi filium male ⁊ contra pietatem affecerit.vt. ff. ſi quis a pa. l. fi. Iteꝫ e contra filius non poteſt compellivt emancipetur. vt in aucͣ. qui. mo. natu. ef. ſui. §. generaliter.col̓. vij.De tutelis. Rubrica.Ranſeamus aliam. nam diximus duas. vt. sͣ. eo.de iure perſo. in princi. ⁊ sͣ. de his qui ſunt ſui velilie. iur̄. in princi.