Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Institutiones. Mit der glossa ordinaria des Accursius
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

tioni romane noſtroqꝫ additeimperio proteſtāt̉. Omnesvero populi legibus tam anobis promulgatisʰ qͣꝫ compoſitis reguntur. Et cum ſacratiſſimas conſtitutiones antea confuſasª in luculentā ereximus conſonantiāᵗ tuncⁿ noſtrāⁿ extendimꝰ curāº ad īmēſa veteris prudentie voluminaᵖ et opusʳ deſperatuꝫ quaſiper medium profundū euntes celeſti fauore iam adīpleuimus. Cunqꝫ hoc deo ꝓpitio peccatuꝫ eſt. tribunianoviro magnifico magiſtro exqueſtori ſacri palatij noſtri.necnon Theophilo et Dorotheo viris illuſtribus anteceſſorbus noſtris quoꝝ oīm

ſolerciam legum ſcientiā etcirca noſtraſ iuſſiones fidēex multis rerum argumētisaccepimꝰᶜ cōuocatis hisdauimꝰ ſpecialiter vt ip̄i noſtra auctoritate noſtriſqꝫ ſuaſionibus inſtitutiones componerent vt liceatꝰ vobis prima legū cunabula non ab antiquiſ fabulisᵏ diſcere. ſed abimperiali ſplendore appetere ad aures qͣꝫ animi vr̄i nihil īutileᵐ nihilqꝫ ꝑperāⁿ poſi. ſed quod in ipſisˢ reꝝ obtinet argumentiſ accipiant. Etquod ī priori tempore vix pꝰquadriennium prioribustingebat. vt tunc conſtitutiones imperatorias legerenthoc voſ a primordioq īgredia

vandaliſ erat capta. ornamēta imperialia exinde in affricātranſlata. vt. C. de offi. p̄fec. pre affri. l. j. circa prin.d Prouincie. ſic ꝯſtrue. affrica qͣꝫ alie innūerabiles proe Iteꝝ addite .i. adiūcte ditōe romane .i. iuriſdi uincie.tioni noſtroqꝫ imperio poſt ⁊cͣ.f Proteſtāt̉. nr̄isvictorijſ a ce. mu.. iſte ꝓuincie priꝰfuerūt romano imperio pꝰ deſierūt etpꝰ centū quinqꝫ annos redierūt. vt hicinnuit. qn̄ dicit. iteꝝ pꝰ tanta tꝑoꝝ ſpatia ⁊cͣ. vt. C. de offi.. pre. affri l. j. Acc.g Oēs vero. vſqꝫhūc dixit qͣliter bellicā curā habuit nūcqͣliter legalē.h Promulgatis.ſ. a hobis dic nono. ꝓmulgare eſteqͥtatē rudē naͣture occultaꝫ iuris laq̄is īnodare in ponendo. ſecꝰ in ꝓmulgando. cōponere āteſt difficile ꝓmulgata in ordinē cōpēdioſe redigere.i Cōpoſitiſ .ſ. ab alijs qͣſ reformauimꝰin meliꝰ vel dic cōpoſitis a nobis. q. d. cōpilatis a nob̓ qͣſi ſimul poſitis a nobis. qͣles ſūt leges. ff.. C.. alioꝝ imꝑatoꝝſuas .n. ꝓmulgauit ꝯpoſuit. k Cōfuſas .ſ. ī tribꝰ codicibꝰ poſitas gregoriano theodoſiano et hermogeniano.vt. C. de no. C. ꝯfir. l. iu pͥn. l Conſonātiā .ſ. in vnū cōdi quē habemꝰ ſꝫ ex eo facto factꝰ ē iſte quē habemꝰ.m Tūc .ſ. tꝑibꝰ releuati ad ſūmā iuris emādatiōeꝫ properamꝰ. vt. C. de iure enu. circa prin. n Tūc nr̄am extēdimꝰi. ſtatī pꝰ ꝯpoſitōꝫ illiꝰ codicis fecimꝰ digeſta. o Curā. vtnulla cōtrarietas poſſit reꝑiri. nullaqꝫ ſuꝑuacua ſil̓itudo. vtC. de ve. iur̄. enu. circa prin. p Uoluntaria. erāt decies centena milia verſuuꝫ duo milia libroꝝ alie multe leges. vt. C. de ve iur̄. enu l. ij. §. ſꝫ oīa. in ꝓhemio. ff. §.q Et opꝰ deſperatū .ſ. a cōſtātino. ꝯſtātinꝰ vo. āna.luit facere ſꝫ petiuit. r Profunduꝫ. reꝑit em̄ oīm legn̄ tramitē ab vrbe ro. cōdita romuleis deſcēdit tꝑibusita cōfuſuꝫ vt ī infinitū extēdat̉. nulliꝰ hūane nature capacitate ꝯcluderet̉. C. de ve. iu. enu. l. j. in prin.s Celeſti. ſubaudi deo celeſti mediante.s Adimpleuimꝰ. pꝰ digeſta ergo pꝰ primā cōpoſitōneꝫC. factꝰ fuit liber. vn̄ qd̓ dicit̉ qn̄qꝫ codicē corrigit̉. vtfacit de anno vtili obtinet ẜm hūc librū etiā in reſtitutōneminoꝝ maiorū. vt.. de ac. §. rurſus. ſecus eſt per codicemin dictis reſtōnibꝰ. vt in. C. de tēp. in inte. reſti. l. fi. Itē in ſecūda eius cōpoſitōe facit mētionē inſtitutionū cōpoſitaꝝvt. C. de emē iuſti. co. ſecūda eius editōe. l. fi. Ac.t Cunqꝫ .ſ. volumen digeſtorum codicis.v Propitio .i. deo adiuuāte. v Peractū .i. cōpletumx Tribuniano. nomē ſequētia ſūt datiui caſus. etiaꝫdictio cōuocatis. ꝯſtruit̉ illo ꝟbo inferiꝰ mādauimꝰ.y Exqueſtori. ſuo ſimplici ponit̉ .ſ. q̄ſtore. No. tribusmodis dicit̉ queſtor. primo ille querebat pecunias tributoꝝ mūdū ẜuabat. ſcd̓o ille p̄erat capitalibꝰ cāis. tertio ſtabat vt legeret libroſ principales cādidatꝰ pͥncipiſdicebat̉. ita terrio accipio. vt. ff. de offi. queſtoris.

l. in fl. de orig. iu. l. ij. §. deinde. errariuꝫ. vel dic ẜm Io. fuit in illo officio ſꝫ nunc eſt iudex exqueſtor .i. extraqueſturā poſitꝰ. vel dicas tertio eſſe nomē dignitatis. vtſul. vt. C. de aduo. d uer. iu. l. petitōeꝫ. ibi egredientem.z Necnon. nota due negationes faciunt vnam affirmationem. vt hic. et. ff. deverbo. ſigni. l. ex duobus.e Iſuſt ribus. qͣn.tuor ſūt ordīes dignitatū. maximi vt ſuꝑilluſtres. magni vtilluſtreſ. medij vt ſpectabiles. minimi vtclariſſimi qͦs ſpecifca. vt ī aucͣ. de ap. §.j. ij. iij.. iiij. col. iiij. in aucͣ. ab illuſtribꝰ... eoſſūt col̓.v. ſūt infimi. vt defenſores ciuiatuꝫ etmgr̄atꝰ nūicipales iſti hn̄t meꝝ imperiū ſed ſuperioris ſic. ꝑꝑatoribꝰ.b An̄ceſſoribꝰ. ſcīa vel etate vel qꝛ ſuerāt p̄cedētibꝰ imc Euoꝝ. ē int̓poſitio vſqꝫ illuc cōuocatis ⁊cͣ. no.. ī trihꝰ cōmendāt̉ ſūt huic arti intēti. eligēdꝰ eſt em̄ talis magiſter in ſe laudabilē vitā ꝓbis moribꝰ mōſtrabit docēdi peritiā faciendā dicēdi interp̄tandiqꝫ ſubtiliratē. copla diſcernendi ſe hr̄e patefecerit. vt. C. de ꝓfeſſo. in ciui.. l. j.li. xij. itē in fidelitate. exqͦ hactenꝰ fideles extiterūt p̄ſumitur eis. ff. de re mili. l. oēs. §. a barbarꝭ. de p̄teri. is em̄ſumimꝰ ꝯiecturā ad futura. ff. de accu. l. ſi cui. § hiſdē. qn̄qꝫ occultā ꝯiecturā ſumimꝰ ad p̄teritum. vt. C. ad. l. iuliā.adul. l. ſi hi qui. ſolers a ſolō dicit̉ qd̓ ē iotū ars artis.Itē legē magiſter a ſcientia fidelitate.d Argumētis .i. ex multis rebꝰ vel negatōis ſūt argum̄ta. vn̄ dic̄ ꝓuerbiū. Opꝰ laudat mgr̄m. ſc ī auc̄. mōa chis§. ſcimꝰ. col. j. e Acc.pimꝰ .i. recepimꝰ. Mandamꝰ .i.cepimꝰ. f Suaſionibꝰ in bona ꝑte al̓s in mala. vt. ff. deſer. cor. l. j. §. ſuadere. C. de fur. ſer. cor. l. ſiqͥs ꝑſuaſerit.g Inſtōes. ſic dictaſ. qꝛ ī ſtatū romani iuriſ nr̄aꝫ erigūtītelligētiā. vt.. t. j. §. is. h Ut liceat vob̓ loqͥt̉ iuueribꝰi Cunabula ſimlē loqͥt̉. qꝛ ſicut in cunabulis infantesmo morant̉ ita iuris acceptor inſtituta primo legere debet.ſic. ff. de offi. pre. pre. l. j. §. his cunabulis.k Fabulis. qꝛ in antiqͥs inſtitutionibꝰ erāt fabule fabulenec vera nec veriſil̓ a cōtinebāt ẜm Tulium.l Ab imperiali .i. ab imperatore qui ſplendet.m Inutile. quo ad animū. vel nihil inutile .i. inuiſtatum. vtpatet ex eo qd̓ dicit.. ꝓxi. ſꝫ qd̓ ⁊cͣ. n Perpera. adꝫaures. vel dic .i. male poſitū et ꝯtra ius.o In ipſis .i. in ip̄a rei veritate vel in his quotidic emergere poſſunt aūt inueniunt̉ hic ea que poſſunt euenireqꝛ de his curant legiſlatores. vt in aucͣtē. vt ſine. prohi.ma. debi. cre. §. quia vero. coll̓. vj.. ff. delega. ſe. con.l. iura.. l. ſeꝗuen. Accur.p Legerēt. olī a pͥncipio legebāt imꝑiales cōſtitutio