De ſen. et reiu.
LXVII
ſpitalis eiuſdem.Bbate ſane. et infra¶ Abbas de bonefac.ꝓ ſe et conuentuˡ ſuoꝓponens locum d̓ roſellis. eſſe predicti monaſterij iure dominijᵐ vel quaſi. ⁊ cum ſuis finibus ex largitionē regis aragonie ad ipſum monaſteriumꝑtinereᵇ. petijt adiudicari eidem monaſterio locuꝫ ip̄m. etnos exīde amoueri ¶ Allegabat̉ᵖ autē ꝓ ꝑte veſtra ꝙ factavobis donatio de predictisvalida exiſtebat. qͣꝫuis illa ſubſaracenorum tunc exiſterentpoteſtate. quia non ſimpliciter ſed ſub conditiōe fuere donata. videlicet ſi ad manus ſidelium deuenirēt. ¶ In quocaſu conceſſio poterat. ⁊ debebat habere vigoremq quia ipſi donationi rerum donatorū
naturaⁱ vel qualitas nō obſtabat. ⁊ ſalubre ac laudabileᵉ qͥdem erat ſpectare ac preſtolari tēpus. quo illa xp̄ianorumdn̄io ſubderet̉. quare moxᵉ cūꝑuenerūt ad ipſos fuerūt advos totalit̓ deuoluta ¶ Multūˣ quoqꝫ diſtabat an ipſi monaſterio de bonefac̄. vel predicto mōaſterio populeti ab eodem rege facta donatio fuiſſetqꝛ et ſi liquebat p̄dicta monaſterio populeti ab ip̄o rege acab alio abbati ⁊ conuentui debonefac̄. fuiſſe collata. non tamen ob hoc conſtabat dictumregem ipſo monaſterio de bonefac̄. illa donaſſe. vel mādaſſe donari. Nec ꝓ eo ꝙ noluitet ſtatuit. vt edificaret̉ ibi monaſteriū. poterat ⁊ debebat intelligi. cum predicta vel eorūaliqua ꝯſtruendo monaſterio
non nocet accipienti rem bona fide. quo minus vſucapiat.contradicit aucͣ. C. de p̄ſcrip. lon. temp. auc. male fidei. quedicit in male fidei poſſeſſore alienāto ceſſat longi temporispreſcriptio. Dic ꝙ licꝫ predicte leges corrigant̉ per aucͣ. vtbona fides tradentis exigat̉. nihilominus qd̓ de publiciana dicitur locuꝫ habet. vt qui rem habuit bona fide ⁊ iuſto titulo licet tradens habeat malaꝫfidem. et licet accipiens vſucapere nonpoſſit ꝓpter malaꝫfidem tradentis tn̄aquocunqꝫ poſſeſſore preter qͣꝫ a domino publiaiana remvendicabit. ꝯtra dominum autem noncurrit preſcriptio licet tradens habęatbonam fideꝫ. Diſtinguitur tamen vtruꝫdominꝰ ſciuerit ſuam rem taliter alicnam. et tunc curritei preſcriptio longitemporis. niſi res eſſet furtiua. quia tūcnon currit ei preſcriptio ꝓpter vicium.quod ei adheret. ſiignorauit. p̄ſcriptiolongi temporis ei n̄currit p̄ſcriptio autem longiſſima bene currit. vt in predicta aucͣ. male fidei. hͦ gͦ n̄ vetat aucͣ. quin locū habeat publiciana. lꝫ fuerit mala fides tradētis. Sed ad hoc vt longi tēporis p̄ſcriptio locū habeat requirit̉ tradentis ⁊ accipientꝭbona fides ẜm leges. ẜm canones vero ſola preſcriptio. xl.annorū locuꝫ habet. ⁊ ſemꝑ cū bona fide. sͣ. de p̄ſcrip. c. vl.ber. cuius fuit hec glo. lꝫ nō ꝑ oīa ad lr̄aꝫ. quā hic ꝓpter ſuas rmiſſiones poſui. qͣs alibi facit ad eam. et vides ꝙ ſentitber. talē libellum de conſuetudine admitti. ⁊ ſatis eſſe pōt.cū conſuetudo ſit optima legū interpres. sͣ. de conſue. cumdilectus. ⁊ hoc etiā no. Guil. in. ſpe. de cauſa poſ. et ꝓprie.§. notandū. ꝟ. alie. ⁊. §. ſe. in fi. Alij vt tā. dicunt ꝙ illi ſubtilitati ciuili. ꝙ libellꝰ alternatiuus n̄ recipiat̉. nō eſt ſtanduꝫẜm canonicā equitatē. ad hͦ. jͣ. in fi. c. ⁊ sͣ. de iudi. dilecti. dein inte. re. ꝯſtitutuſ. vbi de hͦ per Inno. ⁊ hō. ⁊ per hoſti. deelec. querelā. Alij dicūt. ꝙ hic ⁊ in ſimilibꝰ nō fuit obiectū.qꝛ bene fuiſſet repulſa talis petio ꝓpter rationes allegatasin prin. glo. ⁊ ſic intelligunt p̄dictam decre. cōſtitutus. Alijdicunt. ꝙ vbi actor incertus eſt ex facto alieno. ⁊ nil ſibi poteſt imputari tunc admittit̉ alteruatiuus libellus. ff. quorūlega. l. §. ꝙ aūt nōnunqͣꝫ. alias nō. ⁊ ſic ſoluunt. ꝯͣria. Rāfre.⁊ Inno. dicūt. ꝙ vbicūqꝫ quis ꝓbabiliter dubitat non ſolūrōni alieni facti. ſꝫ etiā ꝓprij pōt in eodem libello plures ꝓponere actiones. nec cogit̉. eligere etiā ſi ſe nō cōpatiant̉. ⁊ſic intelligat̉ decre. ꝯſtitutꝰ. al̓s ſi nō eſt ꝓbabile dubiū eligere cogit̉. ff. d̓ tribū. ꝙ in heredē. §. eligere. vbi plene de hͦ⁊ adde ꝙ dixi. sͣ. e. l. de elec. vt quis duas. Alij dicunt. ꝙ licet iſte libellus videatur contrarius. nō eſt. quia rei vendi.⁊ publicana non ſunt contraria. ſed diuerſa. cum ad eundēfinem tendant. cum autem tendunt ad diuerſum finem. tūchabent locum contraria. ⁊ hoc tenet Guil. in ſpe. vt. sͣ. ⁊ ſuper hoc adde quod dixi. jͣ. de re. iur. nullus pluribus.
p ¶ Allegabatur. ſecunda pars. Propoſitum primo fuitpro parte hoipitalariorum. ꝙ auus ipſius regis caſtrū curuarie cum ſuis finibus. īfra quos eratlocꝰ de roſellis. prius hoſpitalarijs cōtulerat reſponſumfuit per monaſteriūꝙ talis donatio nōvalebat. cum factafuiſſꝫ eo tempore qͦres donata erat in poteſtate hoſtium non in domino donatoris. ⁊ ꝓ hac parte facit qꝛ liber homo. fundus hoſtium. ⁊que natura fieri non ꝯcedit in ſtipulationem venire non poſſunt. ff. de ver. ob. liber homo. ⁊. l. ſi ſtipuler et ſi aliquid alilicui ſit relictum. quod ꝓpter qualitatem relicti haberi nōpotuit. non tenet legatum. licet interdum eſtimationem habeat cum diſtinctione legis. ff. de le. iij. fidei cōmiſſa. §. ſi ſeruo. Contra hanc allegationem monaſterij allegabat hoſpitale. vt ſequitur.q ¶ Uigorem .ſ. adueniente ꝯditione vt ſequitur et requiritur ad hoc. ff. de act. empt. ⁊ ven. l. vlt. ⁊ legatum qd̓ nō valet. ſi legetur ſub condictione. non valet ꝯdictione adueniēte. ff. de. le. i. cetera in prin. ff. de condi. ⁊ demō. qui heredi.in fi. e. l. qui ſub ꝯditione.r ¶ Natura vel qualitas. quia res donata nō erat liber homo vl̓ res ſacra vl̓ religioſa vel ineſtimabilis. ff. de ꝟ. ob.inter ſtipulantē. §. ſacram. reges .n. qͥ ſpiritualia poſſidere n̄poſſunt. nec illa poſſunt donare. et recipientes ſunt ſacrilegi. xvi. q. vij. ſiquis deinceps.g ¶ Laudabile. quaſi diceret. nec ex virtute conditionis debuit infringi donatio. quia erat laudabilis et honeſta.t ¶Mox. C. de ſac. ſan. ec. vt int̓ diuinū. ⁊ sͣ. dixi in. iiij. gl.v ¶ Ipſos. ſcꝫ chriſtianos.x ¶ Multum. bonus aduocatus hoſpitalarioꝝ. pͥmo confirmauit ius ipſoꝝ. ſcd̓o impugnat ius manachorū dupliciratione. Et hec eſt pͥma. dicebant hoſpitalarij. monachi nōon̄dūt donationē regis vt in libello dixer̄t. dicebant monachi. ſatis eſſe qd̓ oſtendebant donationē factam a rege monaſterio populcti. ⁊ ab ipſo monaſterio populeti monaſterio de bonefac. reſpondebant hoſpitalarij id multū diſtarevt ſequitur.
n Largitione. ſed per hec non habebat locum vendicatōcū nō dicatur. ꝙ traditio ſecuta fuerit. C. de rei. vendi. l. ſeruum. vbi emptor non traditum ſibi pn̄tem vendicare nonpoteſt. ad idē. C. de here. ven. qui tibi. ff. de rei ven. ſi ager.Sed dic illd̓ veꝝ in p̓uato. ſecus in eccleſia. C. d̓ ſacro ſan.ec. vt inter diuinum⁊ sͣ. de conſuetu. c.ij. vbi de hoc. et exhac expreſſionē ſuc.cubuit abbas vt patebit. jͣ.o ¶ Pertinere. hocverbum late paret.ff. de ver. ſig. verbūde fide inſtru. interdilectos.