I
nos habemus ¶ Qui ergoex te et vxorē tua naſcit̉.in tua poteſtate eſt. Iteꝫqui ex filio tuo ⁊ vxorē eꝰnaſcitur. id eſt nepos tuuſet neptis eque in tua ſuntpoteſtate et pronepos etproneptis. et deinceps ceteri. ¶ Qui tamen ex filiatua naſcuntur in poteſtate tua non erunt ſed in patris eorum.De nupcijs.Vſtas autem nupcias inter ſe ciues romani contrahunt. qͥſcd̓m precepta legum coeunt. maſculi quidem puberes. femine autem viripotentes. ſiue patreſfamilias ſint. ſiue filijfamilias.dum tamen ſi filijfamiliasſint. et conſenſuꝫ habeantparentum quoꝝ in poteſtate ſunt. Nam hoc fieridebere ⁊ ciuilis et naturalis racio ſuadet intantumvt iuſſus parentis precedere debeat ¶ Vnde queſitū eſt an furioſi filia nubere. aut furioſi filius vxorem ducere poſſit. cunqueſuper filio variebatur. nōſtra procemit deciſio. quapermiſſum eſt ad exemplū
filie furioſi. filium quoquefurioſi poſſe. et ſine patriſinteruentu matrimoniumſibi copulare ſcd̓m datumex noſtra ꝯſtitucione modum. ¶ Ergo non omnesnobis vxores ducere licꝫNam a quarundam nupcijs abſtinenduꝫ eſt. intereas enim perſonas que parentum liberorumue locūintra ſe obtinent contrahinupcie non poſſunt velutiinter patrem et filiam velauum et neptem. vel matrem et filium. vel auiamet nepotem et vſqꝫ ad infinitum Et ſi tales perſoneinter ſe coierint nepharias atqꝫ inceſtas nupciascontraxiſſe dicuntur. ¶Et hec adeo vera ſunt vtquamuis per adopcioneꝫparentum liberorumue.loco ſibi eſſe ceperint. nonpoſſunt inter ſe matrimonio iungi intantū vt eciaꝫdiſſoluta adopcione ideꝫiuris maneat. Itaqꝫ eamque tibi per adopcionemfilia vel neptis eſſe ceperitnon poteris vxorem ducē̓quamuis eam emancipaueris. ¶ Inter eas quoqꝫperſonas que ex tͣnſuerſo
o ¶ Indiuiduam. quo ad affectionem. ſic sͣ de iuſt. et iur. inpnͥ. actu em̄ plerumqꝫ fit ſeꝑacio iur̓ tam veteri qͣm nouoꝑmittente. vt C. de repu. ꝯſenſu. et in autͣ. de nup. §. ſi gͦ ⁊in aūtͣ. vt liceat ma. et auie. §. qꝛ vero. col. viij Sꝫ nunquidhanc affectionem hꝫ aliquis ad ꝯcubinam. Qn̄qꝫ certe ſicet ideo adicias huic diffinicioni diuini et humani juris ꝯīcacō vt ff. d̓ rit̓. nup. l. i. Diuini. qꝛ eiuſdeꝫ ſecte dn̄t eē vt n̄ſit vnus xanus ⁊ alteriudeus. C. de iudeis.ne quis. Humani. qꝛforum viri ſequituruxor vt ff. ad inuīcip̄.l. fi. §. ij. ſꝫ ecꝰ ē ī ꝯenbīa l̓ qͣlꝫ mīꝰ ſt̓ima uxore vt. ff. admuīcip.l. ſi de iure. §. fi. lꝫ cōcubinatus iure permittente ſit. ff. de cōcubinis. l. in ꝯcubinatu in fi. neqꝫ valꝫ oppoſicio de matre adfilium. qꝛ ibi non eſttalis ꝯſuetudo qualiſad vxorem. vt. jͣ. t. i..§. gͦ. et in autͣ. quōoꝑ. e. §. i. coll̓. i. et. §.ꝙͣta ibi. ſꝫ aut ſole. ⁊cͣAccurſi.p ¶ Ius autem quodconſiſtit in ſeptem. pͥmo qꝛ nec eſſit ate famis vendere pt̄ velobligare vt C. d̓ pa.qui fi. diſ. l. ij. Scd̓o.qꝛ ab eo in ius vocarinon pt̄. vt C. d̓ in iusvo. l. fi. Tercio quianec cum eis agendoiudiciuꝫ hr̄e poſſumꝰvt ff. de iudi. l. lis. qͣrto. qꝛ per eum acquirimus. vt. jͣ. per quaſꝑſo. no. ac. §. i. Qn̄toqꝛ in iudicō ꝯtra alium ſine licēcia noſtraeſſe n̄ pt̄ vt C. de bo.queſi. l. fi. §. i. Sextoqꝛ eo inuito ſua bonaaduenticia animīſtramus. vt. jͣ. perquas ꝑſo. no. ac. §. i. Quidaꝫtn̄ dixerunt ꝙ alimēta adinuicem hͦ iurepreſtantur qd̓ falſuꝫeſt cum in emancipatis h̓ fit vt ff. de liber. agnoſ. l. ſiquis.a liberis in pnͥ. Itemciuilis obligacio iit̓ nos eſſe non pt̄ vt. jͣ. de inutili ſtipu. §.itē inutilis ē Et octauꝰ vt poſſim pete̓ filiaꝫ in meā pt̄ateꝫcirca quod diſtingue. ꝙ aūt a nullo detinetur. aut ab aliqͦſi ab aliquo volenſ aut inuitus. primo caſu petam eum peroffm̄ iudicis. de liber. exhiben. l. iij. §. hͨ autem. et preiudiciali actione in remagam. vt. jͣ. de act. §. preiudiciales. noninterdicto n̄ in caſu. vt ſi volo eum adire hereditatem in qͣfactus eſt heres. vt ff. de acqͥ. here. ſiquis mihi. §. iuſſum ⁊
de libe. exhi. ſi eum in ſecundo eadem auxilia locum hn̄t. etplura. ſcꝫ rei vendicacio de iure rōnoꝝ. vt ff. de reiven. l..j. §. i. in tercio locum hꝫ interdictum. Item actio in remd̓iure qͥritū. vt. ff. de rei ven. l. i. §. i. et de li. exhib. l. i. ℟. i.q ¶ Romanoꝝ .i. oīm qui ſunt de rōno imꝑio. alie ꝟo gētesqͥdaꝫ vt ſeruos tenent filioſ vt ſclaui. alie vt prorſus abſolutos vt francigene. ideo cautē dicit. jͣ. talem qualemr ¶ Ex vxorē aliud ſi exꝯcubina vt. jͣ. t. i. §. fi.vel inceſto coitu natus. vt in autͣ. qͥ. mona. eff. le. col. iij. §. fi.g ¶ In tua. ſi tn̄ tu ſistui iuris. non al̓. vt ffad. l. iul. de adul. ſiceuemiett ¶ Non erunt. qꝛ quinaſcuntur famil. ſequuntur. vt. jͣ. de leag. tu. §. i. et in hoc ſequitur ꝯdicionem patris. vt ff. de ſta. ho..l. cum lt̄ima.¶ De nupcijs. ℟ ca.Vſtas. ciues .i.liberi hoīes. vt sͣde liberti. §. fi. ſerui gͦnon faciunt matrimonium ſꝫ ꝯtubernium.vt hic ⁊. C. de īceſtiſnup. cum ancillis. etī autͣ. de nupcijs. §. ſivero ab mico. col. iiijſꝫ aliud eſt iure canonum quod preualet.vt in autͣ. de eccīaſti.ti. §. i. col. ix. vbi d̓rꝙ canones ſunt ẜuandi pro legibus. ac.u ¶ Precepta. que ſūt.jͣ. e. t. per totū vt colligemꝰ in magͣ glo..jͣ. e. §. ſunt et alie. ac.x ¶ Puberes .i. maiorei. xiiij. an. vt. jͣ. qui.mo. tu. fi. in pnͥ.y ¶ Potentes .i. maiores. xij. an. vt. jͣ. qui.mo. tuto. fi. j. ℟º. ſꝫ inſponſalibus. vij. anniſufficiunt vt ff d̓ ſpō.l. in ſponſalibus. Sꝫnūquid hodie. xv. anni ſunt neceſſarij admatrimoniū vt ī autͣ.de tēp. non ſo. pec. §.gn̓al̓r. col. vij. ℟. lexilla ꝯſuetudinem. etfrequenciaꝫ hoīm ponit. Iteꝫ qͥd ſi aliqͥs ante (ꝙͣ iſtd̓ tp̄s)ſit inuentus ſufficiens ad matrimonium. videtur ꝙ nuberepoſſit. vt. ff. qn̄ di. leg. ce. l. penl̓. quaſi felici duplomatevſus vt ff. deꝟ. ob. ꝯtinuus. §. cum ita. ſꝫ ꝯtradico. ȳmo. l.iul. de adulterio et ſtupro ꝯmiſſo poterit puniri. vt ff. deadul. inter liberos. i. ℟º. et eſt pro hoc. ff. de ꝯcubinis. l..i. §. fi. ſi autemde facto intra dictum tp̄s vxorem quis acceperit tunc erit vxor cum ad etatem predictam ꝑuenerit.