inſti. e. §. fi. hoc tn̄ fallit. quia qn̄qꝫ valet ſine teſte. vt ſi miles in bello ſcribat̉ ⁊ moriatur. vt. C. de te. mili. l. milites. Qn̄qꝫ ſufficitvnus. vt ſi fiat coram imꝑatore. vt. C. e. l.omniū. Qn̄qꝫ duo vt inter filios. vt. C. e. l.hac cōſultiſſima. §. ex imꝑfecto. Vel ſi ī tētorio .i. non in milicia tꝑe q̄ morit̉ teſtet̉ miles. vt. ff. de teſta. mi. l. luciꝰ. Sil̓r etiā in hisq̄ ſunt ad pias cauſas. vt extra eo. cū eſſes.⁊. c. relatu. Qn̄qꝫ tres vel qͣtuor. vt ex ſpālipriuilegio. vt. C. e. l. ſi nō ſpāli. ⁊. l. ſi vnusQn̄qꝫ. v. vt in teſtamēto ruſtici. C. eo. l. fi.Et hoc vbi. vij. teſtes haberi n̄ pn̄t vt in. d. l.fi. Qn̄qꝫ etiā. viij. teſtes reqͥrunt̉. vt qn̄ teſtator vult teſtari in ſcriptꝭ et neſcit literasvt in. d. l. hac conſultiſſima. ¶ Quid ſi teſtator non vult ꝙ teſtes ſciant tenorē teſtamēti ſui. Rn̄. pōt facere teſtm̄ qd̓ dr̄ in ſcriptis .i. ꝙ ipſe primo teſtamētū cōſcribat. vl̓etiam ſcribi faciat. ⁊ poſtea cartā clauſaꝫ rep̄ſentet teſtibꝰ. di. hoc eſt meū teſtamentumrogo ꝙ ſigilletis ⁊ ſubſcribatꝭ vos. d. l. haccōſultiſſima. Sed tn̄ ꝑ hūc modū facere teſtamentū nō eſt tutū. quia multas obſeruātias requirit. que forte cū nō ſeruent̉ oportet ꝙ nō valeat teſtm̄. Melius eſt ꝙ fiat ſine ſcriptis .ſ. qn̄ fit ꝑ notariū tm̄.¶ Quibus verbis debet ſcribi teſtamentumRn̄. nō refert ſi dicat. P. he redē inſtituo. vl̓voluntatē meā eius diſpōni cōmitto. quianō dr̄ decēdere inteſtatus. imo dr̄ teſtatꝰ adpias cās ẜm intellectu notabiliorē. c. cū tibi. extra eo. Nec curandū de ꝟbis teſtatorꝭdumō ſint talia ꝑ q̄ de volūtate cōſtet. licetIo. an. dicat in addi. Spe. poſt. al. papienſem. ꝙ ſi qͥs ad interrogationē alterius. puta. dicentis. vis tu talē heredē inſtituere. ⁊ille reſpondeat ꝙ ſic. nō valet teſtm̄. Sꝫ gl.in. l. iubemus. C. e. tenet cōtrariū. mouet̉ ipſe. qꝛ teſtator dꝫ exprimere nomen herediset in infirmitate de facili rn̄det quis ad oīa.D. an. tenuit ꝙ de benignitate canonica poteſt ꝓcedere dicta glo. ſed de rigore ꝓceditcōtrarium. Et concludit panor. ꝙ ad piascās valet teſtm̄ nutu factu. ꝓut tenet etiaꝫBal. in. l. i. C. de ſa. ſan. ec. vbi allegat glo.in. d. c. cum tibi. Sed in alijs poſſet dici. ꝙ ſiconſtat de volūtate ſua ꝑ ſigna vrgentia.valet teſtm̄ de benignitate canonica. hec panor. in. d. c. cū tibi. Bar. tn̄ in. d. l. iubemus.dicit ꝙ glo. ibi dicit verum in teſtatore qͥ articulate loqui poteſt. al̓s ſecus.¶ Utrum in ſecūdo teſtamēto oporteat facere mentionē de primo. Rn̄. vt notat̉. xviijdi. qm̄. in glo. ꝙ nō oportet niſi in duobꝰ caſibus. Primo ſi teſtamentū factū ſit inter liberos. vt. C. e. l. hac cōſultiſſima. § ex imꝑfecto. et autētica ibi poſita. Alius ſi teſtatoripſe legē ſibi impoſuit. puta ſi in priori teſtōdixit. Si fecero aliud teſtm̄. nō valeat niſidixero pater noſter. tūc in faciendo. Secundū oportet ꝙ faciat mentionē de primo. l. ſiqͥs. in principio. del̓. iij. etiā ſi in primo dixiſſet ꝙ ſibi nō liceret penitere vide de hoc ſupͣExemptus. ¶ Quid aūt ſi iurauit ꝙ nō veniret ꝯͣ voluntatē ſuā nec mutaret nunqͥdpōt mutare. Rn̄. ẜm Dir. li. ij. ꝙ licet fortede rigore iuris poſſit mutare teſtm̄ vel ſepulturā. nō tn̄ debet ẜm deū et eqͥtatē canonicāHec. Dir. ¶ Et licet non debeat mutare ꝓpter iuramentū tn̄ ſi mutat tenet ſecunduꝫ.qͣꝫuis incurrat ꝑiuriū. ¶ Qualiter cōfirmatur teſtm̄. Rn̄. ꝑ mortē teſtatoris ad heb̓. ix.Sed an̄ morte qn̄cunqꝫ mutari pōt. etiaꝫ ſipacto cōuenerit nō mutare. vt. C. de pac. l.pactum. Rō. qꝛ pacta que cōſtringunt liberum arbitrium vltime ⁊ ltīe volūtatis nonvalēt. Et ẜm Dir. pactū nō impedit. licꝫ iuramentū ſic. eod̓ mō qͦ dem̄ ē ſupͣ. ꝓxīo. §.Eſtamentū. ij. Quo ad validitateꝫeius. Et primo qͦ ad inſtōeꝫ heredisqͥlibet in teſtō tenet̉ ſibi heredē inſtituere aliquē vel aliqd̓ collegiū ⁊ hmōi. ⁊ ſine inſtōne heredis non eſſet teſtm̄. C. eo. l.iubemus. Valēt tn̄ legatā ad pias cās. etiāſi nō eſſet clauſula cōdicillaris. ⁊ teſtm̄ eſſetnullū. vt notat panor. ī. c. Raynaldus. deteſta. Et ſi qͥdeꝫ teſtator habeat deſcēdētesvel aſcēdentes. illos tenet̉ heredes inſtituere. ſaltē in eoꝝ legitima. vt. C. de inoffi. te.autētica nouiſſima. ꝙ ſi nec aſcēdētes necdeſcēdentes habeat. tunc ẜm leges pōt inſtituere alios quoſcūqꝫ. dummō nō infamesaut turpes ꝑſonas Nā tūc fratres vel ſorores poſſint ruꝑe teſtm̄. ⁊ ſibi to tā acqͥrere hereditatē vt. C. de īoffi. te. l. fratres. De hacmateria vide ſupͣ Hereditas. Tn̄ ſi ꝓpinqͥindigerēt illa hereditate indigentia manifeſta. tenet̉ eis hereditatē dimittere. niſi eētmali ⁊ hmōi bonis indigni. Et dico tenent̓ſ. ex debito honoris ꝑentalis. Si aūt nō indigerent manifeſte p̄t libere in alios refundere. Secus tn̄ ē in qͥbuſdā terris de cōſuetudine. que in hmōi ſeruanda ē ſi rōnabiliseſt. ¶ Nunqͥd teſtator poſſit ſubſtituere alium heredē qͥ debeat ſuccedere primo heredi.Rn̄. ſi teſtōr habeat filios impuberes p̄t eisſubſtituere qͦſcunqꝫ velit qͥ ſuccedant eis ſiꝘ iiij