Titꝭ. 8.

iuramētū hoc tacuit. quia licet iuramētū ab inicio licitum fuerit. tamē exquo fuit in ſacris illicitum eſſe cepit. tn̄ ex eo ꝙ ꝓmotꝰ impleᵗ inramētū nō accuſo eum ar. extͣ. de ſpō. ꝯmiſſuꝫ¶ Quid ſi p̄latus abiuret ius inſtituendi vl̓aliud ſil̓e Rn̄dit bnͥ. exͣ. de inſti. cum veniſſent.2. tal̓ iª iuire nō debet vti. nec tn̄ ꝓpter hoc preiudicat̉ digͥtati qꝛ tūc ecc̄ia pt̄ vti iº iure ⁊ ſupoteſt ẜuare iuramentum ſine preiudicō ecc̄ieet ſine interitu ſalutis et̓ne Quid de iudice qͥſcit accuſatū ad penā capitis vl̓ qͣꝫcūqꝫ aliamcoram ſe īmunē penitꝰ a culpa que ſibi īponit̉⁊ tn̄ videt teſtes ꝑatos ad iurandū falſum. nūquid recipiet aūt ſi recepit iam. nūquid per illos ꝯdemnabit ſcienter innocentē. ℟º iudicare ꝑtinet ad iudicem ẜm ꝙ fungitur publicapoteſtate. ⁊ iō informari debet ī iudiº. n̄ ẜm ꝙip̄e nouit tanqͣꝫ ꝑſona pͥuata. ſꝫ ẜm iᵈ qd̓ īnōteſcit ſibi tanquā ꝑſone publice. h̓ autem īnōteſcit ſibi et in cōi et ꝑticulari. In cōi quidē perleges publicas vel d̓inas vl̓ humanas. ꝯͣ qͣsnullas ꝓbacōes admitte̓ debet ī aliqͦ ī ꝑticulariꝑ īſtrumēta et teſtes et alia huiōi legitima documēta. que magis ſeqͥ debet ī iudicādo quamiꝰqd̓ ip̄e nouit vt ꝑſona pͥuata ex hoc tn̄ iuuari pt̄ vt diligenciꝰ diſcuciat ꝓbacōes inductasvt poſſit eaꝝ inueſtigari defectū. ꝙ ſi nō poſſᵗeas de iure repellere. dꝫ vt dictū ē eas ī iudicando ſequi. Vn̄ augꝰ ſuꝑ psͣ. judex bonꝰ nichil exarbitrio ſuo facit. ſꝫ ẜm leges et iura ꝓnūciat.vn̄ ẜm rich̓. tene̓ eſſe valde ſolicitus foue̓ ꝑteꝫillam quā in ꝯſcīa ſua ſcit eſſe veram. ne ꝑeatꝓpter defectū teſtiū vel aduocatoꝝ vl̓ debile patrociniū et ſi fuierit ad hoc deuētū vt contͣ eumfaciat ꝓbacōes ita efficaces ī foro exteriori ꝙ n̄poſſūt repelli. laborare dꝫ ante ſm̄aꝫ diffinitīaꝫꝑ om̄es vias ſiquas inuenit licitas ꝙ innocēsconuictus liberet̉. Si vero nullā viam talē pīuenire cāꝫ alij ſi pt̄ ſine ſcandalo debet ꝯmitte̓ẜm hu. et ala. et rich̓. hoc ec̄ ꝯſulit ray. Et ſi n̄pt̄ credit rich̓. ꝙ dꝫ ẜm allegata ſmīare q̄ ī foroexteriori iudicant̉ valere. et hoc d̓clarari poteſtꝑ ml̓ta iura. exͣ de off. ordi. ſi ſac̓dos. et c. nosin quenqͣꝫ. ⁊ duobꝰ c. ſeqn̄. et. ī. q. i. deꝰ omp̄spt̄ etiam hoc ꝓbari ꝑ rōꝫ. iudex em̄ magis tenēeſſe ſolicitus ꝓ ſalute boni cōis qͣꝫ ꝓ ſalute ꝑſone ſingularis. maxīe cū ip̄e īqͣꝫtū iudex ſit ꝑſona publica. et ꝓ defenſione boni cōi ſtatuat̉Eſt etiā bonum cōe ſic nobiliꝰ bono ſingularisꝑſone ẜm ꝙ trahi pt̄ ex ſmīa ph̓i. i. ethi. c. I.ſed ſi iudex ſm̄aret ꝓ aliquo cōuicto in iudicioqͦꝫ tamē vt ꝑſona pͥuata ſcit innocētē eſſe. licꝫhoc eſſet ad bonū illiꝰ. eſſet tamē ad malū cōitatis. qꝛ ppl̓us ſcādalizaret̉. et via īnocentes opprimēdi et noxios dimittendi aꝑiret̉. quandoem̄ iniquus iudex ꝑ odiū vel munera vellet innocētem punire. dice̓t ꝙ ī ꝯſcīa ſua ſciret eumreū eſſe. et qn̄ aliꝰ ꝓpter amorē pͥuatū vellet nōxiū dimitte̓. dice̓t ꝙ ī ꝯſcīa ſua ſciret eum innocentem eſſe. et ſic via malefaciendi iudicibusiniquis eſſet aꝑta. Alij tamen dixerūt ꝙ ſi uitex aliquē conuictū in iudicio in cōſcīa ſua ſci

at eſſe innocentē. cāꝫ et veritatē quā ſuꝑ hoc nōuit dꝫ ad ſuꝑiorē remittere. et ſi ſuꝑior nulli ſitſubiectus et ſciat illū innocentē eſſe. debet euꝫabſoluere. vel ſaltē ſiue ſm̄aꝫ ferat. ſue iſti p̄cipiat. alleuiabit̉ eiꝰ ꝯſcīa. ẜm ray. Rod̓. vero c̓dit ꝙ iudex eū q̄ꝫ nouit innocentem nullo mōdꝫ ad mortem vl̓ mūcilacōnē ꝯdemnare vel cōdemnandū exponere etiam ſi ſuꝑior ei p̄cipiat ⁊ſi hoc faciat moͣrl̓r peccat. et pociꝰ debet oīa mala ſuſtinere qͣm h̓ facere. Scd̓m etiā aliqͦs proteſtari debet ſe habere ꝯſcīaꝫ ꝯdemnādi ip̄m. quiaſcit eū innocentē et h̓ indicijs certis oſtēdat vtcōitas nō ſcandalizet̉. et ſic eū abſoluat a iudicio ſuo relinquens eis poteſtatem vt cauſā deferant ad ſuꝑiorem ſi volunt ſiue agat̉ de ꝑſonaſuue de r̓bus. Sed p̄dicta ſentencia vt̓ eſſe ꝯͣ allegata pͥma. quia ſi obligaret̉ iudex inferior vtcomes. ad trāſferendū ſuā iudiciariam pt̄aterin ſuꝑiorē vt in regem. ī caū illo poſſet ſibi preiudi cari in caībus illis quia ſi ter vl̓ qͣter h̓ faceret. rex dicere poſſet ſe eſſe ī poſſeſſione iudicandi et puniendi hoīes illiꝰ cōitatis. eius iudicō p̄termiſſo. B. licet iudex qui nō habꝫ ſuꝑiorē niſi deū nō ſit ſubditꝰ legibus quās ip̄e cōdidit. ẜm ip̄as tamē eū iudicare decet ne populū ſcandalizet. B. punire tōuictū in iudiºnō tantū eſt de lege poſitīa ſꝫ eciam d̓ lege d̓inacui iudex quilibet eſt ſb̓iectus. Et iō ſcd̓a opīone dimiſſa ſine p̄uidicō et aſſercōne temerariavl̓ ſtandū ẜm rich̓. opiōi pͥme que multis iuribus ē niū̓ita Sed obt̉ qͥa ſuꝑ iᵈ Ro. 14. om̄equod non eſt ex fide pc̄t̄m eſt dic̄. glo. iᵈ quod ēcontra fidem .i. ꝯtͣ ꝯſcīaꝫ vt credamꝰ illud malū eſſe. pc̄t̄m̄ eſt. ℟º ꝙ ſi iudex ꝓcedat in iudicioẜm iura nō facit ꝯͣ ꝯſcīaꝫ ſꝫ ẜm ꝯſcīaꝫ ṅ hēat ꝯſcīam erroneā ¶ Quid facient in caū p̄dicto officiales et executores qui ſciūt teſtes falſū iurare. et tamemī cogunt̉ a iudice innocentem ocdde̓ vel alio mō punire ℟º ẜm ray. et rod̓. nō debent obedire ſi ꝓcerto hoc ſciant Secus eſt ſi dubitant quia tūc excuſant̉ ꝓpter obediēcie bonū1. q. z. quid ergo. Scd̓m aūt rich̓. ⁊ alex. an. in3º ſuo et tho. mīſtri iudicis ꝯdemnantis innocētem ſi ſentencia intolerabilē errorē l̓ īiuſticiaꝫcontineat nō debent obedire. alias excuſarēturcarnifices qui occidūt martires. ſi vero īiuſticiāmani feſtā nō ꝯtineat non peccāt p̄ceptū exeqͥndo. quia ip̄i ſuꝑioris ſm̄aꝫ diſcutere nō habentnec ip̄i innocentē interficiūt. ſꝫ iudex cui mīſterium p̄bent. Quid aget. qͥ iurauit alicui. ꝙ celabit homicidiū quod ip̄e ꝓcurat ℟º īfra li. 2. ti.69. ar. 3. q. g ¶ Quid de dn̄o qͥ facit ppl̓m vel famulū ſuū vel hoīes ſuos iurare ꝙ ei dicent ſiquos viderint vl̓ ſcieruit vel audierint ſurripuiſſe aliquid de rebus ſuis l̓ damnificaſſe eūin aliquo. Rn̄det rod̓ diſtīguens ꝙ ſi ille cui ēiuratū eſt truculentꝰ. et ferus ꝓbabiliter cͤdit̉aut ſuꝑ h̓ merito ſuſpectus habet̉ ille qui iuraᵗ.ſiue ꝑ alios probare poſſit ſue n̄. iᵈº qd̓ d̓ talibꝰvidit nō tene̓ reuelare nec pro iurato ſeruarequia illicitū fuit quod iurauit. cum ꝑ cōſeqnͥsille qui iurauit. iuraſſꝫ ꝙ ei cooꝑaret̉ in peccādo