¶ DeEanteT

132

aūt ẜm quoſdā incipit. 9. kalendas decembris .ſ. in feſtoClemētis. Uer incipit. 8. kalendas martij .ſ. in feſto ſancti Petri. Eſtas incipit. 8. kalēdas iunij .ſ. ī feſto ſctī Urbani. Autunus aūt initiū ſumit. 9. kalēdas ſeptēbris .ſ. īfeſto ſancti Bartholomei: vel ẜm alios. 8. kalēdas ſeptēbris. vn̄ v̓ſus. Gat clemēs hyemē dat petrus ver kathedratus. Eſtuat vrbanꝰ: autunat bartholomeus. De ꝯueniētia elemētoꝝ ⁊ humoꝝ corꝑis dixi in elemētum.E ſtacula le. dimi. parua eſtas.Iſtiferra. rum. penul. cor. i. ferēs eſtatē vel eſtum: ex eſtasvel eſtus ⁊ fero fers componit̉.F ſtiuus. ab eſtas dr̄ eſtiuus ua. uuꝫ. ad eſtatē ꝑtinens. vn̄pl̓aliter hec eſtiua uoꝝ. dn̄r loca in nemoribꝰ vbi in eſtate beſtie ſub vmbra morant̉ vt vitēt calorem. vn̄ eſtiuouas. ad vmbram in eſtate quieſcere. Item ab eſtas veleſtiuus dicitur hic ⁊ hec eſtiualis ⁊ hoc le. ad eſtatem vl̓ad eſtiuum pertinens.F ſtor oris .i. vorator: epulo: māducus: mādax: ardelio abedo es eſt dicit̉: ⁊ ꝓdu. penul. in gtō.E ſtrix cis. fe. femina guloſa. ⁊ ꝓdu. ſtri in gtō: ⁊ format̉ alE ſtuo as. in eſtus vide.CCęſtor tor. in trix.F ſtis. ab vro vr̄is dr̄ h̓ eſtus ſtus. ſtui. qͣſi vſtus .i. calor: feruor. vn̄ eſtuoſus ſa. ſuꝫ. eſtu plenus. Et cōparat̉ eſtuoſusſior. ſiſſimus. vn̄ eſtuoſe ſius. ſime. aduer. ⁊ eſtuo as. feruere: bullire: calere. Et cōponit̉: vt exeſtuo as. ⁊ ineſtuoas. ⁊ eſt neu. cum ſuis compoſitis.E ſurio ris. format̉ ab eſu ſupino de edo es ē additario. ⁊ ēeſurire meditari edere: v̓bū meditatiuuꝫ. ille eſurit cuiaīus eſt in patinis. ⁊ inde hec eſuries ei. ⁊ cor. u. an̄r. Etſcias ꝙ eſurio ris. facit p̄teritū eſuriui: vt pꝫ Matth̓. 2º.Eſuriui enim ⁊ nō dediſtis mihi māducare: qd̓ eſt cōtrenaͣm v̓bi meditatiui. Uerba enim meditatiua carēt īteritis: ſed dic ꝙ eſuriui ponit̉ pro famui ſiue fameꝫ habui. de hoc tn̄ plenius dixi in tertia parte in tractatu deſpeciebus verboꝝ in ca. de v̓bo meditatiuo.E ſus. a paſſiuo huius v̓bi edo: qd̓ īuenit̉ in tertia ꝑſona: dieſus ſa. ſum .i. cōmeſtus: corroſus. Et cōponit̉: vt premeſus: coeſus: abeſus: obeſus. ⁊ ꝓdu. e.ante⁊E tatula le. penul. cor. eſt dimi. de etas .i. parua etas. ⁊ ſcribit̉ per ac diphtongum in prima.E tas. ab euo dr̄ hec etas etatis qͣſi euitas. Etas plerūqꝫ dr̄pro vno anno: ⁊ ꝓ ſeptē: ⁊ ꝓ cētū: ⁊ ꝓ quouis tꝑe: ſic dcāqͣſi euitas .ſ. ſil̓itudo eui. Nā euum eſt etas ꝑpetua. cuinec initiū nec finis extremꝰ noſcit̉: qd̓ greci vocāt eonas:qd̓ aliqn̄ apud eos ꝓ ſeculo: qn̄qꝫ ꝓ eterno ponit̉: vndeapud latinos etas ē deriuatiuū ab euū vel ab eſſe ꝓptereiꝰ durabilitatē. Et dr̄ etas duobꝰ modis: aut mūdi: authoīs. Hūdo aūt nō aſſignant̉ etates qͣꝫtū ad ſub̓am: qꝛſic in ꝑpetuū durabit. ſed qͣꝫtū ad ſtatū: ſic enim trāſibitmūdus: quia preterijt figura mundi ẜm Apoſtolum. Figura inquit nō eſt ſubſtantia: ⁊ ſic mundus antiquatur⁊ ſeneſcit. Et ẜm hoc diſtinguunt̉ mūdi etates metaphorice ad ſil̓itudineꝫ etatis vnius hoīs. Uariant̉ enim inhomīe etates ẜm diuerſas notabiles varietates ī ſtatuipſius. vn̄ pͥma etas hominis dicitur infantia vſqꝫ ad ſepte annos. exinde vſqꝫ ad quatuordecim annos eſt etasſecūda .ſ. pueritia necdū ad generandū apta: vn̄ puer dicitur a puritate: qꝛ purus eſt: necdū lanuginē ⁊ floreꝫ genaruꝫ hꝫ. Tertia etas eſt adoleſcentia ad gignēdū apta⁊ adulta: q̄ prorogat̉ vſqꝫ ad vigintiocto ānos. Que tresetates cōputant̉ qn̄qꝫ pro vna. Quarta eſt iuuentus firmiſſima omniū aliaꝝ etatum finiens in ꝗnquageſimoano. Quīta ē ſenioris .i. grauitas: q̄ eſt declinatio a iuuētute in ſenectutē nōduꝫ ſenectꝰ: ſed iam nō iuuentus: qꝛſenioris etas eſt: quā greci p̄ſbytem vocant. Nam ſenex

iapud grecos nō p̄ſbyten: ſꝫ geron dicit̉: q̄ etas a ꝗnquageſimo āno incipiēs in ſeptuageſimo āno terminatur.Sexta etas eſt ſenectus: q̄ nullo annoruꝫ termino finit̉ſed poſt illas ꝗnqꝫ etates qͣꝫtumcunqꝫ vite eſt ſenectutideputat̉. Seniū aūt eſt vltima pars ſenectutis duransvſqꝫ in finē: dicta: ſic qꝛ terminꝰ eſt ſexte etatis ẜꝫ Pug⁊ Iſi. Etates aūt mūdi ſic diſtinguunt̉. Nam pͥma etasmundi fuit ab Adā vſqꝫ ad Noe. in qua fuit generis humani inſtitutio ⁊ lapſus. Secūda a Nōe vſqꝫ ad Abraāin qua fuit generis humani deſtructio per diluuiū: ⁊ renouatio. Tertia ab Abraā vſqꝫ ad Dauid: in qua fuit circūciſiōis ⁊ legis inſtitutio. Quarta a Dauid vſqꝫ ad trāſmigrationē Babylonis .ſ. iude in babyloniaꝫ: in qua lexfloruit ſub regibꝰ ⁊ prophetis. Quinta a trāſmigrationebabylonis vſqꝫ ad xp̄m in qua fuit populi captiuatio etliberatio. Sexta a xp̄o vſqꝫ ad finē mūdi: in qua eſt generis humani redēptio. In ſeptima ergo etate ⁊ vltimavenit xp̄s. vn̄ ⁊ Ioānes dicit. Nouiſſima hora ē. Et Paulus in. i. ad Corin. Scriptū ē in quos fines ſeculoꝝ deuenerunt. Nō tn̄ oꝑꝫ ꝙ eqͣli nūero ānoꝝ etas hūani generis cōpleat̉. ſicut nec etas vniꝰ hoīs: qꝛ vltima etas hoīsqn̄qꝫ hꝫ tātū qͣꝫtū omnes pͥme. Neſcit̉ enī finis vltimeetatis homīs ſiue finis mūdi vt dixi in antichriſtus. Etſcias ꝙ a pͥncipio mūdi vſqꝫ ad īcarnationē xp̄i fluxerūtanni ꝗnqꝫ milia ducenti vigintiocto: ſic̄ dicunt Proſper⁊ Euſebius ceſarienſis ⁊ Hyeronymꝰ in chronicis ſuis.Oroſius aūt p̄ſbyter ſcribēs ad Auguſtinū dic̄ ſic. Sūtab Adam pͥmo hoīe vſqꝫ ad Ninū magnū vt dicunt regem qn̄ natus eſt Abraaꝫ: āni tria milia centuꝫ octogintaqͣtuor: ꝗ ab oībus hiſtoriographis vl̓ omiſſi vel ignorati ſunt. Anni aūt ab Abraam vſqꝫ ad ceſareꝫ auguſtū.i. vſqꝫ ad natiuitatē xp̄i: q̄ fuit āno īperij ceſaris quadrageſimoſecundo facta pace cū parthis: iam porte nō clauſe ſunt ⁊ bella toto orbe ceſſauerūt: colliguntur āni duomilia. 15. ⁊ ſic colligunt̉ āni ꝗnqꝫ milia centū ⁊ nonagintanouem a pͥncipio mūdi vſqꝫ ad xp̄m ẜm Proſiuꝫ. Etvt dicit̉ in Aurora. Incipiens ab Adam fuit ad Noe labilis etas. Prima per ānoꝝ milia pene duo. Et vt dicitfrater Thomas triplex eſt ꝑfectio .ſ. nature: gratie: ⁊ glorie. Perfectio nature eſt q̄ fuit in pͥncipio ſeculorū: de qͣdicit in Gen̄ i. ꝙ die ſeptimo cōpleuit deus opus ſuum.Perfectio v̓o glorie erit in fine ſeculoruꝫ. ⁊ qꝛ perfectiogratie eſt mediū inter vtrāqꝫ: ideo xp̄s per que gratia fecta eſt circa mediuꝫ ſeculoꝝ venit. Un̄ dicit̉ in Abacue.3. In medio annoꝝ notū facies. Quidā aūt diſtinguūttm̄ quatuor etates ẜm ꝙ aptant̉ qͣtuor tēporibus anniSunt enim quatuor tempora .ſ. ver. eſtas: autumnus: ethyems. Et ſunt quatuor hominis etates .ſ. pueritia: queeſt calida ⁊ humida ſicut ⁊ ver. Secūda etas .ſ. iuuētus:que eſt calida ⁊ ficca ſicut eſtas. Tertia eſt ſenectꝰ: q̄ eſtfrigida ⁊ ficca ſicut autumnus. Quarta eſt ſeniuꝫ qd̓ eſtfrigidum ⁊ humidum ſicut hyems ex collectione flegmatici humoris ꝗ abundat in ſenio: ⁊ aptat̉ hyemi frigde ⁊ humide. De hoc etiam vide in eſtas.Eternus. euiternus ſyncopatur ⁊ dicit̉ eternꝰ eterna eternum. Uel dicitur ab etas .ſ. qd̓ caret pͥncipio: ⁊ carebit fine .ſ. qd̓ non habuit pͥncipium ſue eſſentie: nec habebit finem qualis eſt ſolus deus. vnde eterne aduerbium. Etvt dicit Boetius in ꝗnto libro de conſolatiōe: eternitaseſt interminabilis vite tota ſimul ⁊ perfecta poſſeſſio.Et nota ꝙ eternū eſt vt dixi quod caret pͥncipio ⁊ fine.Perpetuū enī ē qd̓ in tempore incipit eſſe ⁊ caret fine.Sempiternū eſt qd̓ cum tēpore incipit eſſe ⁊ cum tēpore deſinit eſſe. Temporale eſt qd̓ in tempore incipit eē⁊ in tempore deſinit eſſe. Solus ergo deus eternus eſtangeli ⁊ anime perpetue ſunt: mundus ⁊ tempus ſempi